Hoàn thiện pháp luật về bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia

Phó Chủ tịch Quốc hội, Thượng tướng Nguyễn Doãn Anh điều hành nội dung phiên họp. Ảnh: Phạm Thắng

Trình bày Tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công an, Đại tướng Lương Tam Quang cho biết, dự thảo Luật gồm 7 chương, 41 điều, quy định về nguyên tắc, tiêu chí, thẩm quyền xác định, biện pháp và lực lượng bảo vệ; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, công dân; quản lý công trình an ninh, khu an ninh và chính sách trong hoạt động bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.

Dự thảo Luật không điều chỉnh việc bảo vệ công trình quốc phòng, khu quân sự theo quy định của Luật Quản lý, bảo vệ công trình quốc phòng và khu quân sự.

Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang trình bày tờ trình dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia. Ảnh: Phạm Thắng

Về phân loại công trình, dự thảo Luật quy định công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia gồm 3 nhóm. Nhóm thứ nhất là công trình trọng điểm về an ninh quốc gia, thuộc khu vực trọng yếu theo quy định của pháp luật về cảnh vệ.

Nhóm thứ hai là công trình an ninh, khu an ninh do lực lượng Công an nhân dân quản lý, sử dụng phục vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.

Nhóm thứ ba là công trình quan trọng khác liên quan đến an ninh quốc gia là công trình thuộc chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước của các cơ quan, tổ chức, địa phương, trừ các công trình do Bộ Công an, Bộ Quốc phòng quản lý.

Dự thảo Luật quy định lực lượng bảo vệ của Bộ Công an và lực lượng bảo vệ thuộc cơ quan, tổ chức quản lý, sử dụng công trình; không quy định lực lượng của Bộ Quốc phòng do nội dung này đã được điều chỉnh tại Luật Quản lý, bảo vệ công trình quốc phòng và khu quân sự.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến và các ĐBQH dự phiên họp. Ảnh: Hồ Long

Quán triệt Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị, dự thảo Luật tập trung quy định những vấn đề khung, có tính nguyên tắc thuộc thẩm quyền của Quốc hội; những vấn đề thường xuyên biến động trong thực tiễn được giao Chính phủ quy định để bảo đảm tính linh hoạt, phù hợp.

Trình bày Báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, Thượng tướng Lê Tấn Tới cho biết Ủy ban nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật nhằm kịp thời thể chế hóa chủ trương, quan điểm của Đảng về bảo vệ an ninh quốc gia trong tình hình mới; khắc phục những hạn chế, bất cập sau gần 20 năm thi hành Pháp lệnh năm 2007, đồng thời cụ thể hóa khoản 2 Điều 14 Hiến pháp năm 2013 về các nội dung liên quan đến hạn chế quyền con người, quyền công dân.

Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh, Thượng tướng Lê Tấn Tới trình bày báo cáo thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia. Ảnh: Phạm Thắng

Ủy ban cơ bản nhất trí với phạm vi điều chỉnh của dự thảo Luật. Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị làm rõ ranh giới với các luật chuyên ngành, nhất là đối với công trình lưỡng dụng và hạ tầng phi vật lý như hạ tầng số, trung tâm dữ liệu. Khái niệm công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia cần được hoàn thiện theo hướng làm rõ vai trò, chức năng đối với an ninh quốc gia, đồng thời bổ sung tiêu chí về an ninh chuỗi cung ứng và hiệu ứng dây chuyền trong các lĩnh vực điện, viễn thông, tài chính, logistics.

Về tiêu chí xác định, phân loại công trình, Ủy ban cơ bản nhất trí với quy định tại Điều 6, Điều 7; đồng thời đề nghị nghiên cứu thống nhất hệ thống tiêu chí, phương pháp phân loại, bổ sung tiêu chí định lượng đối với công trình loại I trong lĩnh vực an ninh năng lượng, hạ tầng số. Luật cần quy định nguyên tắc và nhóm tiêu chí cơ bản như mức độ phụ thuộc, khả năng thay thế, tính liên tục; giao Chính phủ quy định ngưỡng kỹ thuật cụ thể.

Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh, Thượng tướng Lê Tấn Tới trình bày báo cáo thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia. Ảnh: Quang Khánh

Đối với biện pháp bảo vệ công trình trọng điểm về an ninh quốc gia tại Điều 10, có ý kiến đề nghị quy định cụ thể tiêu chí xác định trường hợp “đặc biệt cấp thiết” khi Thủ tướng Chính phủ áp dụng biện pháp bảo vệ chưa được pháp luật quy định. Các nội dung cần làm rõ gồm phạm vi, thời hạn áp dụng, đầu mối chỉ huy, cơ chế báo cáo và quy trình chấm dứt áp dụng.

Đồng thời, đề nghị tham khảo Luật Tình trạng khẩn cấp theo hướng Thủ tướng Chính phủ chỉ áp dụng biện pháp sau khi được cấp có thẩm quyền đồng ý; rà soát, xây dựng nguyên tắc chung tại Chương I để quản lý thống nhất các trường hợp “chưa được pháp luật quy định” trong toàn bộ dự thảo Luật.

Thanh Hải