Khơi thông nguồn lực, kiểm soát rủi ro

 Đại biểu Nguyễn Thanh Xuân, Phó Giám đốc Bệnh viện Trung ương Huế tham gia thảo luận về cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển để tích hợp vào dự án Luật Phát triển đô thị. Ảnh: Đoàn ĐBQH thành phố cung cấp

Mở không gian biển phải giữ an toàn hệ sinh thái

Phát biểu về cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển, đại biểu Nguyễn Thanh Xuân, Phó Giám đốc Bệnh viện Trung ương Huế cho rằng, chính sách này có thể mở ra không gian phát triển mới, huy động nguồn lực xã hội, khai thác tiềm năng biển và hình thành các đô thị hiện đại, xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu.

Về tiêu chí xác định dự án được hưởng cơ chế đặc thù, đại biểu cho rằng, quy mô vốn không nên là căn cứ duy nhất. Bên cạnh vốn đầu tư, cần xây dựng bộ tiêu chí tổng hợp về diện tích lấn biển, vị trí, điều kiện địa chất - hải văn, tác động đến đường bờ và hệ sinh thái, quốc phòng - an ninh, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và mức độ đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội.

Vốn chủ sở hữu cũng cần được xác định theo từng phân kỳ, dự án thành phần và tiến độ thực hiện, qua đó đánh giá đúng năng lực tài chính thực chất của nhà đầu tư.

Liên quan đánh giá tác động môi trường, đại biểu Nguyễn Thanh Xuân đề nghị bổ sung yêu cầu đánh giá tác động tích lũy và sức chịu tải của khu vực đối với các dự án quy mô lớn hoặc có khả năng tác động liên vùng.

Về phân cấp cho địa phương, đại biểu đồng tình với việc tạo điều kiện để địa phương chủ động tổ chức không gian đô thị, song cần phân biệt rõ quyền chủ động của địa phương với các tiêu chuẩn có tính quốc gia. Địa phương có thể quyết định các chỉ tiêu cao hơn quy chuẩn khi cần thiết nhưng không được hạ thấp các tiêu chuẩn bắt buộc về an toàn, môi trường, quốc phòng - an ninh, hành lang bảo vệ biển và phòng, chống thiên tai.

Về khai thác cát biển, đại biểu cho rằng tháo gỡ nguồn vật liệu cho các dự án cần thiết phải đi cùng kiểm soát chặt tác động môi trường. Việc khai thác cần dựa trên sức chịu tải của khu vực, giới hạn về vị trí, trữ lượng, sản lượng và thời gian; đồng thời quan trắc dòng chảy, bùn cát, chất lượng nước và biến động đường bờ trong suốt quá trình khai thác.

Đại biểu cũng đề nghị bổ sung cơ chế giám sát sau khai thác, bởi đánh giá tác động môi trường là điều kiện cần nhưng không thể thay thế việc theo dõi, kiểm soát liên tục các tác động thực tế.

Một nội dung khác được đại biểu lưu ý là không gian công cộng và quyền tiếp cận biển. Quy hoạch phải xác định ngay từ đầu các hành lang, tuyến và không gian tiếp cận biển, tránh nguy cơ hình thành tình trạng “bờ biển trên thực tế bị tư nhân hóa”.

Đồng thời, cần có cơ chế chia sẻ hợp lý giá trị gia tăng từ đất và không gian đô thị hình thành do lấn biển giữa Nhà nước, nhà đầu tư và cộng đồng; ưu tiên nguồn lực cho hạ tầng kết nối, bảo vệ bờ biển, môi trường và không gian công cộng.

Toàn cảnh phiên họp sáng 22/8. Ảnh: Đoàn ĐBQH thành phố cung cấp 

Chuyển nhượng dự án phải đi cùng với trách nhiệm

Góp ý dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Phó Trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách TP. Huế Nguyễn Thị Sửu tập trung vào các quy định về chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản.

Đại biểu cho rằng, quy định về chuyển nhượng phải vừa thông thoáng để tháo gỡ các dự án đình trệ, vừa kiểm soát được rủi ro. Nguyên tắc cần thống nhất là chuyển nhượng là thay đổi chủ thể thực hiện dự án, không phải thay đổi nghĩa vụ; phân quyền là giảm đầu mối, không phải tạo thêm thủ tục; đổi chủ đầu tư không được làm giảm quyền của Nhà nước, khách hàng và các bên liên quan.

Về Điều 29, cần xác định rõ mục đích của chuyển nhượng là thay đổi chủ thể để tiếp tục triển khai dự án đúng quy hoạch, mục tiêu và tiến độ đã được chấp thuận khi chủ đầu tư cũ không còn nhu cầu hoặc không đủ năng lực.

Đại biểu cũng đề nghị không thực hiện lại các thủ tục về hồ sơ, quy hoạch, giấy phép đã được hoàn thành hợp pháp nếu dự án không có thay đổi, tránh tình trạng mỗi lần thay đổi chủ đầu tư lại phải làm lại toàn bộ thủ tục.

Đối với Điều 30 về điều kiện chuyển nhượng, đại biểu đề nghị nhóm các điều kiện theo từng vấn đề. Về đất đai, giải phóng mặt bằng và tính độc lập của phần dự án, không nhất thiết yêu cầu toàn bộ dự án phải hoàn thành bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong mọi trường hợp. Có thể xác định theo phạm vi phần dự án chuyển nhượng, với điều kiện phần còn vướng không ảnh hưởng đến khả năng tiếp nhận và triển khai độc lập.

Đáng chú ý, đại biểu Nguyễn Thị Sửu đề nghị cách tiếp cận linh hoạt đối với nghĩa vụ tài chính đất đai. Nguyên tắc chung vẫn phải là hoàn thành nghĩa vụ tài chính. Tuy nhiên, với những dự án đang đình trệ, cần cho phép chuyển nhượng khi nghĩa vụ còn thiếu đã được xác định rõ, bên nhận chuyển nhượng cam kết kế thừa, có biện pháp bảo đảm và quyết định chuyển nhượng ghi rõ nghĩa vụ, thời hạn thực hiện...

Lê Thọ