Trẻ trở lại trường: Cha mẹ nhớ 5 việc cần làm để phòng bệnh cho con

Ảnh minh họa

Ở miền Nam, thời điểm này cũng cần chủ động phòng sốt xuất huyết vì đang trong mùa mưa, muỗi Aedes có điều kiện sinh sản thuận lợi. Phòng bệnh cho trẻ không chỉ là việc của nhà trường mà cần bắt đầu từ gia đình.
Cha mẹ chỉ cần nhớ 5 việc sau đây để chuẩn bị cho con trước khi trở lại trường.

1. KIỂM TRA LẠI VIỆC TIÊM CHỦNG CỦA CON

Trước ngày khai giảng, cha mẹ nên lấy sổ tiêm chủng của con ra kiểm tra xem các mũi vắc-xin đã được tiêm đầy đủ theo lịch chưa, có mũi nào bị trễ cần tiêm bù hay không.

Với cúm, CDC (Trung tâm Kiểm soát bệnh tật) khuyến cáo trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên nên được tiêm vắc-xin cúm hằng năm. Tiêm vắc-xin cúm giúp giảm nguy cơ mắc cúm, phải đi khám, nghỉ học và đặc biệt là giảm nguy cơ bệnh nặng phải nhập viện.

Ngoài vắc-xin cúm, trẻ cần được tiêm đầy đủ các vắc-xin theo Chương trình tiêm chủng mở rộng và các vắc-xin được khuyến cáo phù hợp với tuổi, tình trạng sức khỏe.

Không nên tự ý bỏ qua hoặc trì hoãn vắc-xin chỉ vì trẻ đang khỏe mạnh. Tiêm phòng trước khi trẻ tiếp xúc với môi trường đông người giúp chủ động phòng bệnh hơn là chờ đến khi trong lớp xuất hiện ca bệnh mới lo phòng ngừa.

2. TẬP CHO CON RỬA TAY VÀ CHE MIỆNG KHI HO, HẮT HƠI

Đây là việc đơn giản nhưng rất quan trọng.

Cha mẹ nên tập cho trẻ rửa tay bằng xà phòng và nước trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi chơi, sau khi ho hoặc hắt hơi và khi tay bị bẩn.

WHO cho biết rửa tay bằng xà phòng và nước là một trong những biện pháp hiệu quả để giảm các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp và tiêu hóa.

CDC cũng khuyến cáo trẻ cần được hướng dẫn che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi. Tốt nhất dùng khăn giấy rồi bỏ vào thùng rác; nếu không có khăn giấy thì ho, hắt hơi vào khuỷu tay, không ho vào lòng bàn tay. Sau đó cần rửa tay.

Cha mẹ nên tập những thói quen này cho trẻ ngay tại nhà. Khi đến trường, trẻ sẽ dễ thực hiện hơn.

3. NẾU CON ĐANG BỆNH CHO CON NGHỈ HỌC

Nếu trẻ đang sốt, ho nhiều, nôn ói, tiêu chảy, phát ban nghi ngờ bệnh truyền nhiễm hoặc có biểu hiện bất thường, không nên cố đưa trẻ đến trường.

Cho trẻ nghỉ học khi đang bệnh giúp trẻ có thời gian hồi phục và hạn chế lây bệnh cho các bạn trong lớp.

Đối với bệnh đường hô hấp, CDC khuyến cáo người đang mắc bệnh nên ở nhà, hạn chế tiếp xúc với người khác cho đến khi tình trạng bệnh được cải thiện.

Đặc biệt, với trẻ mầm non, cha mẹ cần lưu ý bệnh tay chân miệng. Khi trẻ có sốt, đau họng, loét miệng, nổi bóng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, đầu gối, mông… cần đưa trẻ đi khám và thực hiện hướng dẫn của cơ sở y tế.

Không nên cho trẻ đang mắc tay chân miệng tiếp tục đến lớp vì bệnh có khả năng lây lan nhanh trong môi trường tập trung đông trẻ.

4. PHÒNG BỆNH TỪ NHÀ ĐẾN TRƯỜNG

Mùa mưa là thời điểm cần tăng cường phòng sốt xuất huyết. Muỗi Aedes truyền vi rút sốt xuất huyết thường sinh sản trong những dụng cụ có nước đọng quanh nhà.

Mỗi tuần, cha mẹ nên dành thời gian kiểm tra lu, khạp, xô, chậu, bình hoa, chai lọ, vật phế thải và những nơi có thể đọng nước.

Dụng cụ chứa nước phải được đậy kín. Những vật không cần thiết có khả năng chứa nước nên được loại bỏ hoặc úp xuống.

Khi trẻ đi học hoặc vui chơi nơi có nhiều muỗi, có thể cho trẻ mặc quần áo che kín tay chân và sử dụng thuốc xua muỗi phù hợp với tuổi, theo đúng hướng dẫn.

Với trẻ nghi ngờ sốt xuất huyết, cần đặc biệt chú ý các dấu hiệu như lừ đừ, đau bụng nhiều, nôn nhiều, chảy máu, tay chân lạnh hoặc tình trạng bệnh nặng lên.

Bên cạnh sốt xuất huyết, tay chân miệng cũng cần được lưu ý trong mùa tựu trường.

Tay chân miệng thường gặp ở trẻ nhỏ, nhất là trẻ dưới 5 tuổi, và có khả năng lây lan nhanh tại nhà trẻ, trường mầm non.

WHO ghi nhận tại Việt Nam, bệnh lưu hành quanh năm và thường có hai đỉnh vào khoảng tháng 3 - 5 và tháng 9 - 12. Khu vực phía Nam chiếm hơn 60% số ca mắc được ghi nhận trên toàn quốc.

Bệnh lây chủ yếu qua tiếp xúc với dịch tiết, nước bọt, phân của người bệnh và qua các vật dụng bị nhiễm vi rút. Vì vậy, rửa tay, vệ sinh đồ chơi, bàn ghế và các bề mặt trẻ thường xuyên tiếp xúc là những biện pháp quan trọng để hạn chế lây lan.

Dấu hiệu thường gặp của tay chân miệng là sốt, đau họng, loét miệng và nổi bóng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, đầu gối, mông.

Phần lớn trẻ mắc bệnh diễn biến nhẹ và tự hồi phục. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể xuất hiện biến chứng thần kinh, tim mạch hoặc hô hấp.
Nếu trẻ có biểu hiện giật mình nhiều, run tay chân, yếu tay chân, lừ đừ, khó thở, nôn ói nhiều hoặc tình trạng bệnh diễn biến xấu, cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay.

5. ĐIỀU CHỈNH GIỜ NGỦ, ĂN UỐNG VÀ SINH HOẠT 

Nghỉ hè, nhiều trẻ có thói quen ngủ muộn, thức dậy muộn. Trước ngày đi học, cha mẹ nên điều chỉnh giờ ngủ và giờ thức dậy dần dần để trẻ trở lại nếp sinh hoạt bình thường.

Trẻ 3 - 5 tuổi cần khoảng 10 - 13 giờ ngủ mỗi ngày; trẻ 6 - 12 tuổi cần khoảng 9 - 12 giờ.

Bữa ăn của trẻ nên đầy đủ các nhóm thực phẩm: Tinh bột, chất đạm, rau xanh, trái cây và chất béo phù hợp; cho trẻ uống đủ nước, hạn chế nước ngọt và các loại đồ uống nhiều đường.

Không cần mua các loại thuốc bổ hoặc sản phẩm quảng cáo là “tăng sức đề kháng” nếu trẻ đang ăn uống và phát triển bình thường. Điều quan trọng hơn vẫn là ăn đủ chất, ngủ đủ, vận động và tiêm chủng đầy đủ.

Phòng bệnh cho trẻ bắt đầu từ những việc rất đơn giản. Khi trẻ trở lại trường, nguy cơ tiếp xúc với nhiều loại mầm bệnh là điều khó tránh khỏi. Nhưng cha mẹ có thể giảm nguy cơ bằng những việc rất cụ thể: Tiêm chủng đầy đủ, rửa tay đúng cách, giữ vệ sinh cá nhân và môi trường, phòng muỗi, cho trẻ nghỉ học khi đang bệnh và duy trì ăn ngủ hợp lý.

Khi trẻ có dấu hiệu bệnh, cha mẹ không nên tự chẩn đoán hoặc tự mua kháng sinh cho con uống. Nếu trẻ sốt kéo dài, lừ đừ, khó thở, nôn nhiều, co giật, chảy máu hoặc có những biểu hiện bất thường, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám và hướng dẫn.

Đưa con đến trường là một phần của việc chăm sóc sức khỏe. Gia đình phòng bệnh tốt, nhà trường phát hiện sớm và phối hợp với ngành y tế kịp thời thì sẽ hạn chế được nguy cơ dịch bệnh lây lan trong trường học.

BS NGUYỄN THÀNH ÚC