Tìm kiếm những 'người mở đường số' ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Cuộc thi viết “Người mở đường số nơi bản làng” năm 2026 nhằm tôn vinh những cá nhân, nhóm cá nhân có đóng góp thiết thực trong ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, phổ biến pháp luật và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi.

Các đại biểu phát động Cuộc thi “Người mở đường số nơi bản làng” năm 2026.

Lan tỏa những cách làm chuyển đổi số thiết thực

Phát biểu tại lễ phát động, nhà báo Triệu Ngọc Lâm nhấn mạnh, chuyển đổi số chỉ thực sự có ý nghĩa khi công nghệ được ứng dụng để giải quyết những vấn đề cụ thể, giúp người dân tiếp cận thông tin, dịch vụ và cơ hội phát triển thuận lợi hơn.

Tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, việc nâng cao kỹ năng số, khả năng tiếp cận pháp luật và năng lực ứng dụng công nghệ cần gắn với điều kiện sống, nhu cầu sản xuất, học tập và đặc điểm văn hóa của từng cộng đồng.

Vì vậy, cuộc thi không chỉ giới thiệu chủ trương, chính sách hay các dự án, mà tập trung phản ánh những nhân vật cụ thể, việc làm có thật, sáng kiến được triển khai trong thực tế và kết quả có thể kiểm chứng.

Nhân vật trong các tác phẩm có thể là cán bộ hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, định danh điện tử; giáo viên ứng dụng công nghệ vào dạy học, hỗ trợ xóa mù chữ, bảo tồn tiếng nói và văn hóa dân tộc; hay những người đưa nền tảng số vào sản xuất, truy xuất nguồn gốc, quảng bá sản phẩm địa phương, phát triển du lịch cộng đồng và mở rộng thị trường.

Cuộc thi cũng hướng tới những cá nhân đổi mới cách phổ biến, giáo dục pháp luật, hỗ trợ người dân tiếp cận trợ giúp pháp lý, phòng ngừa lừa đảo trên không gian mạng và xây dựng các mô hình ứng dụng công nghệ thông tin tại cơ sở.

Theo ông Trần Thanh Đạm, kỹ năng số có thể giúp thanh niên vùng sâu, vùng xa tiếp cận thông tin học nghề, tìm kiếm việc làm, giới thiệu sản phẩm địa phương và kết nối thị trường. Cuộc thi là cơ hội ghi nhận những sáng kiến đưa tri thức, công nghệ đến cộng đồng, góp phần bảo đảm cơ hội học tập và tạo sinh kế không bị giới hạn bởi khoảng cách địa lý.

Ông Phạm Quỳnh cho rằng, chuyển đổi số nơi bản làng có thể bắt đầu từ những việc nhỏ, thiết thực như hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục trực tuyến, hỗ trợ học sinh tiếp cận tài liệu học tập, quảng bá sản phẩm địa phương hoặc lưu giữ tiếng nói, làn điệu dân ca và nghề truyền thống. Điều quan trọng là những cách làm này phải phù hợp với nhu cầu thực tế, được duy trì và mang lại hiệu quả cho cộng đồng.

Các đại biểu tham dự lễ phát động.

Nhận tác phẩm đến hết ngày 30/11/2026

Theo thể lệ, cuộc thi dành cho công dân Việt Nam ở trong nước và nước ngoài; cán bộ, công chức, viên chức, giáo viên, học sinh, sinh viên, học viên, lực lượng vũ trang và người lao động. Mỗi tác phẩm do một tác giả hoặc một nhóm tác giả thực hiện. Tác giả dưới 18 tuổi cần có xác nhận của cha, mẹ hoặc người giám hộ.

Tác phẩm dự thi viết bằng tiếng Việt, tập trung vào một nhân vật hoặc nhóm nhân vật cụ thể, làm rõ hoàn cảnh, vấn đề thực tiễn, sáng kiến hoặc hành động, kết quả và tác động đối với cộng đồng. Mỗi tác phẩm kèm từ 3 đến 5 ảnh chất lượng tốt; có thể bổ sung video, tệp âm thanh, đồ họa hoặc đường dẫn tư liệu hỗ trợ.

Ban tổ chức yêu cầu thông tin, số liệu, trích dẫn và nhân vật trong tác phẩm phải chính xác, có nguồn kiểm chứng. Công cụ trí tuệ nhân tạo chỉ được sử dụng để hỗ trợ chính tả, phiên âm, dịch thuật hoặc xử lý kỹ thuật không làm thay đổi nội dung; tác giả phải khai báo việc sử dụng công cụ này.

Thời gian nhận tác phẩm kéo dài từ ngày phát động đến hết ngày 30/11/2026. Tác giả gửi bài trực tuyến tại chuyên trang cuộc thi: http://nguoimoduongso.vn/. Lễ tổng kết, trao giải dự kiến diễn ra trong tháng 12/2026.

Thông qua cuộc thi, Ban tổ chức kỳ vọng phát hiện, biểu dương những cá nhân đang âm thầm đóng góp cho cộng đồng, đồng thời lan tỏa các mô hình ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số hiệu quả, góp phần nâng cao kỹ năng số, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và thu hẹp khoảng cách số tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi.

Thu Hương