Thủ tướng Lê Minh Hưng: Quyết liệt cắt bỏ khâu trung gian trong y tế

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại phiên thảo luận tổ đại biểu Quốc hội, sáng 21-10. Ảnh QUANG PHÚC

Sáng 21-10, các Đại biểu (ĐB) Quốc hội đã thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trẻ em, Luật Người khuyết tật, Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Luật Dược, Luật Người cao tuổi và Luật Bảo hiểm y tế.

Tại phiên thảo luận tổ của Đoàn ĐBQH TP Hải Phòng, Thủ tướng Lê Minh Hưng thông tin, mục tiêu của việc sửa đổi, bổ sung Luật Dược và Luật Khám bệnh, chữa bệnh lần này là giúp các bệnh viện và người bệnh được tiếp cận với thuốc, trang thiết bị y tế ở mức giá hợp lý, phù hợp với khả năng chi trả.

Theo Thủ tướng, trước mắt cần sửa đổi ngay các điều khoản liên quan trong hai luật nêu trên. Về lâu dài sẽ tiếp tục nghiên cứu lộ trình ban hành một luật riêng về trang thiết bị y tế.

Nhận diện nguyên nhân khiến giá thuốc và trang thiết bị y tế bị "đội giá", người đứng đầu Chính phủ thông tin, công tác thanh tra, điều tra của Thanh tra Chính phủ và Bộ Công an cho thấy còn lỗ hổng trong quy định pháp luật, văn bản hướng dẫn, thông tư của Bộ Y tế cũng như trong khâu tổ chức thực hiện.

Thủ tướng Lê Minh Hưng tại phiên thảo luận tổ đại biểu Quốc hội sáng 21-10. Ảnh QUANG PHÚC

Dẫn chứng từ vụ án Công ty Việt Mỹ gần đây, Thủ tướng cho biết, các đối tượng đã lập nhiều công ty ở nước ngoài để mua bán lòng vòng, khiến giá bị đẩy lên rất cao trước khi nhập khẩu về Việt Nam. Việc bị đẩy giá phi lý làm tăng chi phí của người bệnh, đồng thời gây thiệt hại lớn cho ngân sách nhà nước và Quỹ Bảo hiểm y tế.

Thủ tướng Lê Minh Hưng nêu rõ, doanh nghiệp kinh doanh phải có lợi nhuận, nhưng y tế là lĩnh vực rất đặc thù nhằm phục vụ người dân (nhất là người bệnh còn khó khăn). Do đó, lợi nhuận chỉ được ở mức hợp lý; không thể phó mặc cho "cơ chế thị trường" tự điều chỉnh hoặc để các hãng, tập đoàn nước ngoài bắt tay nhau kiểm soát thị trường trong nước.

Thủ tướng nhấn mạnh, Chính phủ sẽ áp dụng quyết liệt các cơ chế cắt bỏ khâu trung gian trong lĩnh vực y tế, tương tự như đã và đang làm đối với ngành điện và xăng dầu. Đối với các mặt hàng đại trà, sẽ thực hiện mua sắm đấu thầu tập trung hoặc quy định khung cho phép các bệnh viện mua sắm. Với mặt hàng chuyên biệt, thuốc biệt dược, cho phép Bộ Y tế, các chuyên gia hoặc bệnh viện trực tiếp đàm phán giá với các hãng sản xuất.

Thủ tướng khẳng định, trong đàm phán các hiệp định thương mại tự do đối với thuốc biệt dược, Chính phủ kiên quyết bảo đảm lợi ích cao nhất cho đất nước và người bệnh.

Về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Dược, tại tổ của Đoàn ĐBQH TPHCM, ĐB Phạm Khánh Phong Lan quan tâm đến vấn đề phân cấp thẩm quyền quản lý, quảng cáo thuốc.

Đoàn đại biểu Quốc hội TPHCM thảo luận tại tổ, sáng 21-10. Ảnh QUANG PHÚC

ĐB Phong Lan chỉ ra bất cập của việc nếu phân cấp toàn bộ về cho địa phương (UBND, sở Y tế) dễ dẫn tới tình trạng thiếu thống nhất chuyên môn (tỉnh này duyệt, tỉnh kia không duyệt), gây quá tải cho địa phương, hoặc địa phương chọn cách "cấm hết cho lành". Trong khi đó, vấn đề cốt lõi là quảng cáo lậu không phép, xuyên biên giới thì chưa xử lý triệt để.

ĐB Phạm Khánh Phong Lan kiến nghị cần phân định rõ đối với thuốc kê đơn (dùng trong tài liệu thông tin, hướng dẫn chuyên môn cho nhân viên y tế) bắt buộc phải do cơ quan chuyên môn cao nhất là Bộ Y tế thẩm định, phê duyệt thống nhất, không phân cấp tràn lan.

ĐB Phạm Khánh Phong Lan (TPHCM) phát biểu thảo luận. Ảnh QUANG PHÚC

Theo ĐB Phạm Khánh Phong Lan, trang thiết bị y tế mang tính đặc thù cao (với nguy cơ độc quyền linh kiện, chi phí bảo trì, vật tư tiêu hao rất lớn, quy trình thủ tục mua sắm qua dự án kéo dài làm thiết bị nhanh lạc hậu…). Nếu quy định quá cứng nhắc thì máy móc, thiết bị không dùng được, còn linh hoạt làm được thì cán bộ dễ vướng pháp lý.

Do đó, ĐB kiến nghị không nên tiếp tục lồng ghép manh mún, mang tính "chữa cháy" trong Luật Khám bệnh, chữa bệnh, mà nên xây dựng một luật riêng về trang thiết bị y tế và nghiên cứu, tham khảo mô hình quản lý của các bệnh viện tại các quốc gia lân cận.

Đại biểu Dương Minh Tuấn (TPHCM). Ảnh QUANG PHÚC

ĐB Dương Minh Tuấn (TPHCM) cũng đồng tình cho rằng thiết bị y tế rất đa dạng, chủng loại khác nhau. Nếu quy định quá cụ thể sẽ gây khó khăn cho cơ quan mua sắm thiết bị, nhưng nếu không quy định thì lại có những nội dung chưa đầy đủ. Qua thực tế thẩm tra giá mua thiết bị cho thấy, một số sản phẩm có giá ban đầu thấp nhưng chi phí sử dụng lâu dài lại rất lớn do phụ thuộc vào hóa chất, sinh phẩm độc quyền.

Do đó, ĐB Dương Minh Tuấn đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu bổ sung quy định để bảo đảm tính ràng buộc trong việc lựa chọn và mua sắm thiết bị y tế. Trong đó, không chỉ căn cứ vào giá mua ban đầu mà còn phải tính đến chi phí vận hành, hóa chất, sinh phẩm và các sản phẩm đi kèm trong suốt quá trình sử dụng.

PHAN THẢO - ANH THƯ - ĐỖ TRUNG