Sau sáp nhập, hiệu trưởng quản hàng nghìn học sinh: Trường đa cơ sở vận hành thế nào?

Trong những ngày chuẩn bị cho năm học 2026–2027, bên cạnh công tác chuyên môn, các trường sau sắp xếp cũng đang khẩn trương ổn định tổ chức, hoàn thiện cách thức phối hợp giữa các điểm trường.

Với quy mô học sinh, giáo viên và cơ sở vật chất lớn hơn, yêu cầu đặt ra là làm sao vận hành bộ máy đồng bộ, phát huy hiệu quả nguồn lực và bảo đảm hoạt động dạy học ổn định ngay từ năm học đầu tiên.

Một hiệu trưởng, gần 5.600 học sinh

Trường THCS Giảng Võ là một lát cắt điển hình cho sự thay đổi trong mô hình quản trị trường học sau sắp xếp tại Hà Nội.

Theo nội dung trao đổi với lãnh đạo nhà trường, THCS Giảng Võ mới được hình thành trên cơ sở sắp xếp 3 trường gồm THCS Giảng Võ, THCS Phan Chu Trinh và THCS Nguyễn Trãi. Trong mô hình mới, THCS Giảng Võ cũ là điểm trường chính; THCS Phan Chu Trinh cũ trở thành phân hiệu 1; THCS Nguyễn Trãi cũ là phân hiệu 2. 

Sau sắp xếp, quy mô nhà trường được mở rộng lên 124 lớp, gần 5.600 học sinh và gần 300 giáo viên tại các điểm trường. Đây không đơn thuần là việc cộng gộp số học sinh hay cơ sở vật chất của ba đơn vị, mà kéo theo sự thay đổi lớn về phương thức tổ chức, điều hành và phân bổ nguồn lực. 

Trao đổi với phóng viên, lãnh đạo Trường THCS Giảng Võ cho biết, khi quy mô nhà trường tăng lên, điều cảm nhận rõ nhất là khối lượng công việc của người đứng đầu lớn hơn nhiều, đồng thời cách thức quản lý cũng buộc phải thay đổi.

Học sinh Trường THCS Giảng Võ trong một hoạt động học tập ứng dụng công nghệ, tăng cường kỹ năng làm việc nhóm và khai thác học liệu số.

Nếu trước đây hiệu trưởng chủ yếu điều hành hoạt động trong một khuôn viên trường học, có thể trực tiếp theo sát phần lớn công việc chuyên môn, giáo viên và học sinh, thì nay phạm vi quản lý đã mở rộng sang nhiều điểm trường với hàng nghìn học sinh và hàng trăm giáo viên.

Theo lãnh đạo nhà trường, người hiệu trưởng phải chuyển từ phương thức quản lý trực tiếp quen thuộc sang quản trị bao quát, trong đó các hoạt động tại điểm trường chính và các phân hiệu phải được kết nối vào cùng một định hướng, mục tiêu và hệ thống tiêu chuẩn chung. 

Một trong những mục tiêu quan trọng được nhà trường đặt ra sau sắp xếp là vừa giữ vững chất lượng giáo dục vốn có của THCS Giảng Võ, vừa từng bước thu hẹp khoảng cách về các chỉ số giáo dục giữa điểm trường chính với các phân hiệu. 

“Quản lý không đồng nghĩa với việc phải có mặt ở đó”, lãnh đạo nhà trường chia sẻ. Một hiệu trưởng không thể cùng lúc xuất hiện tại cả ba điểm trường. Vì vậy, bên cạnh việc phân công trách nhiệm cho đội ngũ quản lý tại từng cơ sở, hệ thống thông tin, dữ liệu dùng chung và các công cụ số ngày càng trở thành những yếu tố quan trọng trong điều hành. 

Thực tế này cho thấy một thách thức đáng chú ý sau sắp xếp đó là đầu mối quản lý được tinh gọn nhưng số lớp học, học sinh, giáo viên và cơ sở vật chất không giảm tương ứng. Thậm chí, với người đứng đầu, phạm vi trách nhiệm còn lớn hơn trước. Bài toán đặt ra vì thế không chỉ là “gộp ba trường thành một”, mà là làm thế nào để ba cơ sở vốn có lịch sử, đội ngũ, điều kiện và văn hóa khác nhau thực sự vận hành như một nhà trường thống nhất.

 Đội ngũ là việc phải làm ngay

Trong hàng loạt bài toán đặt ra sau sắp xếp, lãnh đạo Trường THCS Giảng Võ xác định ổn định đội ngũ là nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu.

Ba ngôi trường trước đây có bộ máy quản lý, tổ chuyên môn, nền nếp và văn hóa riêng. Khi cùng vận hành trong một mô hình thống nhất, yêu cầu trước tiên không chỉ là sắp xếp lại vị trí công tác, mà còn phải tạo sự đồng thuận, giúp giáo viên yên tâm làm việc và từng bước hình thành một tập thể chung.

Gần 300 cán bộ, giáo viên, nhân viên Trường THCS Giảng Võ cùng bước vào năm học đầu tiên sau sắp xếp.

Theo lãnh đạo nhà trường, cùng với việc kiện toàn các tổ, nhóm chuyên môn, công tác bồi dưỡng giáo viên được triển khai ngay từ đầu. Từ ngày 5/8 đến thời điểm phỏng vấn, mỗi giáo viên đã tham gia khoảng 12 buổi tập huấn để chuẩn bị cho năm học 2026–2027. Các nội dung tập trung vào chuyên môn, chuyển đổi số, ứng dụng AI trong giáo dục và định hướng từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong nhà trường.

Tuy nhiên, thách thức không chỉ nằm ở chuyên môn hay cách phân công nhân sự. Một vấn đề khó hơn là làm thế nào để những tập thể vốn có truyền thống, cách làm việc và niềm tự hào riêng có thể hòa nhập trong một môi trường mới mà không làm mất đi những giá trị đã được gây dựng qua nhiều năm.

Lãnh đạo Trường THCS Giảng Võ cho rằng sáp nhập không đơn thuần là phép cộng về cơ sở vật chất hay nhân sự, mà còn là quá trình giao thoa và tái định hình văn hóa nhà trường. Mỗi điểm trường đều có những thế mạnh và giá trị riêng cần được nhận diện, gìn giữ, sau đó lựa chọn những yếu tố phù hợp để bồi đắp thành bản sắc chung của THCS Giảng Võ mới.

Bởi vậy, một cuộc sắp xếp chỉ thực sự đi vào chiều sâu khi ranh giới giữa “trường cũ”, “điểm chính” hay “phân hiệu” dần được thu hẹp, thay vào đó là cảm giác cùng thuộc về một mái trường, cùng chia sẻ mục tiêu và cùng chịu trách nhiệm về chất lượng giáo dục chung.

 Ứng dụng công nghệ, AI hỗ trợ quản trị

Một trong những hướng đi được Trường THCS Giảng Võ quan tâm sau sắp xếp là tăng cường ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số và AI để hỗ trợ quản lý, điều hành trong mô hình trường có nhiều điểm học.

Theo lãnh đạo nhà trường, sau sắp xếp, trường vận hành thống nhất với một hiệu trưởng, một tài khoản, một mã số thuế, một bộ quy chế và hệ thống dữ liệu dùng chung. Đây là nền tảng để kết nối thông tin giữa điểm trường chính và các phân hiệu, phục vụ cả hoạt động chuyên môn lẫn công tác quản trị.

Hiệu trưởng Trường THCS Giảng Võ cùng học sinh tại sân chơi Giang Vo Robotics Champion GRC, một trong những hoạt động khuyến khích sáng tạo, ứng dụng công nghệ trong nhà trường.

Hiện khoảng 19.000 đầu sách đã được số hóa trên thư viện điện tử dùng chung. Một số học liệu như bản đồ, lược đồ phục vụ giảng dạy cũng được số hóa; dữ liệu về nhân sự, sổ điểm và hoạt động chuyên môn được định hướng tích hợp vào hệ thống chung.

Học sinh Trường THCS Giảng Võ tham gia hoạt động trải nghiệm với robot, một trong những nội dung góp phần đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đến gần hơn với học sinh.

Trên nền tảng đó, nhà trường dự kiến xây dựng các công cụ AI chuyên dụng hỗ trợ tác nghiệp quản lý ở cấp trường và cấp tổ. Thay vì cán bộ quản lý phải tổng hợp thủ công nhiều báo cáo từ từng điểm trường, hệ thống được kỳ vọng hỗ trợ khai thác dữ liệu, giao việc, phân quyền, theo dõi tiến độ và cảnh báo những nhiệm vụ cần xử lý.

Theo lộ trình, đến hết học kỳ I, nhà trường sẽ từng bước hoàn thiện ba cấu phần gồm kho dữ liệu dùng chung, AI cấp trường và hệ thống điều hành tác nghiệp. Qua đó, người quản lý có thể nắm bắt tình hình tại các điểm trường mà không nhất thiết phải thường xuyên có mặt trực tiếp ở từng cơ sở.

 Năm học đầu tiên sau sắp xếp

Trong những ngày chuẩn bị cho năm học 2026–2027, THCS Giảng Võ xác định ưu tiên trước hết là bảo đảm hoạt động dạy và học diễn ra ổn định, hạn chế tối đa xáo trộn đối với học sinh.

Theo lãnh đạo nhà trường, học sinh về cơ bản vẫn tiếp tục học tại các điểm trường hiện nay, chương trình giáo dục được triển khai bình thường. Những thay đổi lớn hơn chủ yếu nằm ở cách tổ chức, quản lý và sự thích nghi của đội ngũ cán bộ, giáo viên trong mô hình mới.

Nhà trường đặt mục tiêu bảo đảm an toàn cho học sinh, giữ vững chất lượng giáo dục, đồng thời tạo môi trường để giáo viên yên tâm công tác, phụ huynh an tâm và học sinh từng bước gắn bó với ngôi trường mới.

Đáng chú ý, lãnh đạo nhà trường cho rằng thước đo quan trọng của hiệu quả sắp xếp không nằm ở số đầu mối giảm đi, mà ở chất lượng giáo dục, cả đại trà và mũi nhọn.

Bởi vậy, năm học 2026–2027 sẽ là giai đoạn quan trọng để nhà trường từng bước ổn định tổ chức, hoàn thiện phương thức quản trị và phát huy lợi thế từ việc dùng chung nguồn lực.

Huyền Trang- Ngọc Nga