Quốc hội thông qua nghị quyết về việc thành lập TP Quảng Ninh, TP Bắc Ninh

Tại Nghị quyết về việc thành lập TP Quảng Ninh vừa được thông qua, Quốc hội quyết nghị thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Quảng Ninh. TP Quảng Ninh giáp TP Hải Phòng, TP Bắc Ninh, tỉnh Lạng Sơn, nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa và Biển Đông. Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/9/2026.

Còn tại Nghị quyết về việc thành lập TP Bắc Ninh, Quốc hội quyết nghị thành lập TP Bắc Ninh trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Bắc Ninh. TP Bắc Ninh giáp TP Hà Nội, TP Hải Phòng, TP Quảng Ninh và các tỉnh Hưng Yên, Lạng Sơn, Thái Nguyên. Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 20/9/2026.

Trước khi Quốc hội tiến hành biểu quyết, Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải đã thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày nội dung tiếp thu, giải trình các ý kiến về hồ sơ Đề án thành lập TP Quảng Ninh và TP Bắc Ninh.

Theo đó, Bộ trưởng cho biết, về một số ý kiến đề nghị cần có các giải pháp, phương hướng, kế hoạch phát triển 2 TP, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, Chính phủ sẽ chỉ đạo 2 địa phương tập trung thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp để đạt được các mục tiêu đã đề ra, đặc biệt là yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực tăng trưởng chủ yếu, phát triển công nghiệp hiện đại, công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo, tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu, là cực tăng trưởng quan trọng của vùng và quốc gia như ý kiến các vị đại biểu Quốc hội đã nêu tại các phiên thảo luận tại Tổ và tại Hội trường Quốc hội.

Về một số ý kiến đề nghị tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và có cơ chế, chính sách đặc thù áp dụng cho 2 TP, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, Chính phủ sẽ chỉ đạo các bộ, cơ quan có liên quan tiếp tục nghiên cứu, đề xuất cấp có thẩm quyền đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương.

Về cơ chế, chính sách đặc thù áp dụng cho 2 TP, Chính phủ đã đề xuất cụ thể trong dự án Luật Phát triển đô thị trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp này. Theo đó, một số cơ chế, chính sách đặc thù trong dự án Luật Phát triển đô thị sẽ được áp dụng cho các TP trực thuộc Trung ương, trong đó có TP Quảng Ninh và TP Bắc Ninh, như đầu tư và thu hút nhà đầu tư chiến lược; tài chính - ngân sách; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đất đai, giải phóng mặt bằng và phát triển quỹ đất...

Đồng thời, sau khi 2 TP được Quốc hội quyết định thành lập, Chính phủ sẽ chỉ đạo 2 TP tiếp tục nghiên cứu, xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù phát triển riêng để trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Liên quan đến một số ý kiến đề nghị có giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đô thị và tỷ lệ đô thị hóa, chú trọng bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, Chính phủ sẽ chỉ đạo 2 địa phương tập trung thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp để đạt được các mục tiêu đã đề ra, đặc biệt là yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực tăng trưởng chủ yếu, phát triển công nghiệp hiện đại, công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo, tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu, là cực tăng trưởng quan trọng của vùng và quốc gia.

Đồng thời, việc thành lập 2 TP và đẩy mạnh phát triển về kinh tế - xã hội, hạ tầng kỹ thuật sẽ tạo điều kiện và tiềm lực tốt hơn về mọi mặt trong xây dựng khu vực phòng thủ, củng cố thế trận quốc phòng toàn dân và an ninh nhân dân, là nguồn lực tại chỗ để bảo vệ chủ quyền, giúp ngăn chặn từ xa các loại tội phạm, xuất nhập cảnh trái phép, bảo vệ an ninh trật tự tuyến biên giới.

Chính phủ sẽ chỉ đạo 2 TP tiếp tục quan tâm, tập trung nguồn lực để củng cố, phát huy hiệu quả khu vực phòng thủ, bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội như các vị đại biểu Quốc hội đã quan tâm và đặt ra.

Một số ý kiến đề nghị tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện 2 dự thảo Nghị quyết của Quốc hội và hoàn thành công tác chuẩn bị để 2 TP đi vào hoạt động ngay sau khi Quốc hội thông qua.

Báo cáo về việc này, Chính phủ cho biết, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Nội vụ, tỉnh Quảng Ninh và tỉnh Bắc Ninh phối hợp với Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội chỉnh sửa, hoàn thiện 2 dự thảo Nghị quyết của Quốc hội.

Đồng thời, 2 địa phương đã chủ động xây dựng Kế hoạch công bố và tổ chức thực hiện Nghị quyết của Quốc hội ngay sau khi được Quốc hội thông qua. Theo đó, đã phân công nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ban, ngành cấp tỉnh và cấp xã thực hiện các nhiệm vụ, công việc để chuẩn bị cho TP đi vào hoạt động, kiện toàn tổ chức bộ máy, giải quyết nhanh chóng, kịp thời, hiệu quả các vấn đề phát sinh, sớm ổn định đời sống Nhân dân và tập trung phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh trên địa bàn. Chính phủ sẽ tiếp tục chỉ đạo 2 địa phương chuẩn bị kỹ lưỡng, tổ chức công bố Nghị quyết và triển khai thực hiện Nghị quyết của Quốc hội đảm bảo chặt chẽ, nghiêm túc.

Chính phủ nhận thấy, việc thành lập TP Quảng Ninh và TP Bắc Ninh không chỉ là quyết định thay đổi về tổ chức đơn vị hành chính, mà còn có ý nghĩa lâu dài về tổ chức không gian phát triển, mô hình tổ chức chính quyền địa phương, tạo động lực tăng trưởng mới đối với 2 TP, của vùng đồng bằng sông Hồng, khu vực Bắc Bộ và của cả nước trong thời gian tới. Đây là bước thể chế hóa quan điểm, định hướng, mục tiêu của Trung ương Đảng, Bộ Chính trị về phát triển đô thị và đổi mới mô hình tăng trưởng.

Thành lập TP Quảng Ninh và TP Bắc Ninh cũng đặt ra yêu cầu, trách nhiệm và kỳ vọng cao hơn đối với 2 địa phương. Theo đó, TP Quảng Ninh phát triển trở thành một đô thị biển hiện đại, xanh, thông minh, có sức cạnh tranh quốc tế, vừa là trung tâm kinh tế biển, du lịch, dịch vụ của quốc gia, vừa là địa bàn chiến lược vững chắc về quốc phòng, an ninh; TP Bắc Ninh phát triển trở thành một TP công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, xanh, thông minh, hiện đại, giàu bản sắc Kinh Bắc, một cực tăng trưởng quan trọng của vùng và cả nước, có năng lực tham gia ngày càng sâu vào các chuỗi giá trị toàn cầu.

Sự phát triển của 2 TP sẽ mang lại lợi ích cụ thể để người dân và doanh nghiệp 2 địa phương được thụ hưởng; đồng thời, đóng góp nhiều hơn cho ngân sách Nhà nước, tạo thêm nhiều việc làm mới, nâng cao năng suất lao động, thu nhập và chất lượng sống người dân; thành lập TP sẽ góp phần tạo ra những mô hình quản trị, mô hình phát triển đô thị có giá trị lan tỏa trong cả nước, đóng góp vào mục tiêu xây dựng một Nước Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, hùng cường và thịnh vượng.

Tường Minh