Nghị quyết 23-NQ/TW: Chuyển từ 'vận động, chăm lo' sang 'kiến tạo cơ chế'

Ngày 10/8, tại Hà Nội, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài (Bộ Ngoại giao) tổ chức hội thảo "Xây dựng và phát triển các mạng lưới chuyên gia, trí thức trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược". Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng dự và phát biểu.

Đây là hoạt động đầu tiên cụ thể hóa Nghị quyết số 23-NQ/TW của Bộ Chính trị (ban hành ngày 2/8/2026) về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, đồng thời triển khai nhiệm vụ tại Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá khoa học, công nghệ và chuyển đổi số quốc gia.

Điểm mới quan trọng nhất của Nghị quyết 23 là: Người Việt Nam ở nước ngoài được xác định là "nguồn lực chiến lược", không còn chỉ là "bộ phận không tách rời".

Tư duy chính sách chuyển từ "vận động, tập hợp, chăm lo" sang "đồng hành, kiến tạo cơ chế" để kiều bào tham gia sâu hơn vào phát triển đất nước. Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng nhấn mạnh hội thảo hướng tới "các dự án, sản phẩm và kết quả hợp tác cụ thể", không dừng ở kết nối nguồn lực chung chung.

Gần 20 tham luận tại hội thảo cho thấy một mẫu số chung là không thiếu chuyên gia, thiếu cơ chế kết nối hiệu quả. Nhiều đại biểu chỉ ra các cơ quan, doanh nghiệp trong nước cần có đề bài cụ thể và cơ chế đặt hàng rõ ràng, không có đề bài, mạng lưới dù rộng cũng khó tạo ra giá trị.

Một ý kiến đáng chú ý tại hội thảo cho rằng, mạng lưới 100 người nhưng huy động được 30 người cùng giải quyết bài toán cụ thể có giá trị hơn danh sách hàng ngàn thành viên không tạo được hoạt động thực chất. Thế hệ trí thức trẻ cũng không tìm đến tổ chức vì chức danh hay cơ cấu, mà vì cộng đồng có cùng hệ giá trị và môi trường hợp tác cởi mở.

Các đại biểu đề xuất xây dựng mạng lưới từ các nhóm chuyên gia tinh hoa theo lĩnh vực cụ thể như AI, dữ liệu, lượng tử, công nghệ sinh học, điện toán đám mây để xác định theo nhu cầu quốc gia.

Thông qua hội thảo, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài – Bộ Ngoại giao mong muốn phát huy, tăng cường hơn nữa vai trò của các mạng lưới chuyên gia, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; tạo nhịp cầu kết nối, chia sẻ thông tin, kinh nghiệm thực tiễn giữa các bộ, ngành, địa phương, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp với đội ngũ chuyên gia, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài để cùng tìm ra giải pháp tháo gỡ một số “điểm nghẽn” hiện nay, qua đó tạo xung lực mới góp phần thúc đẩy kết nối, thu hút, phát huy chất xám, sự đóng góp của chuyên gia, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài vào công cuộc xây dựng và phát triển đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới.

Bảo Ngọc