Nâng tầm tư duy về vị thế, vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài

Quang cảnh buổi gặp gỡ báo chí

Cầu nối giữa Việt Nam với thế giới

Tại cuộc gặp gỡ báo chí, ông Ngô Trịnh Hà, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài cho biết, Nghị quyết 23 ra đời là kết quả của quá trình tổng kết 20 năm thực hiện Nghị quyết 36-NQ/TW và các văn bản chỉ đạo liên quan của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Nghị quyết kế thừa toàn diện những quan điểm, tư tưởng xuyên suốt và còn nguyên giá trị của Nghị quyết 36-NQ/TW; đồng thời cũng bổ sung nhiều nội dung mới, tư tưởng mới và thể hiện bước phát triển quan trọng trong tư duy về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài.

Theo ông Ngô Trịnh Hà, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 23 trong bối cảnh hiện nay thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng và Nhà nước đối với cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.

Đồng thời cũng đáp ứng yêu cầu phát triển mạnh mẽ hơn trong việc phát huy nguồn lực con người, tri thức, khoa học, đổi mới sáng tạo và các mạng lưới kết nối toàn cầu của người Việt Nam ở nước ngoài phục vụ mục tiêu phát triển đất nước một cách nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.

Nhấn mạnh những điểm mới trong tư duy của Nghị quyết, ông Ngô Trịnh Hà cho biết Nghị quyết 23 đã thể hiện sự nâng tầm tư duy về vị thế, vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài.

Nghị quyết 23 khẳng định người Việt Nam ở nước ngoài không chỉ là bộ phận không tách rời của cộng đồng các dân tộc Việt Nam mà còn là một trong những nguồn lực chiến lược quan trọng, góp phần nâng cao sức mạnh tổng hợp quốc gia, là cầu nối giữa Việt Nam với thế giới, đồng hành và tham gia trực tiếp vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

Theo ông Ngô Trịnh Hà, điểm mới về tư duy này là bước phát triển mới trong nhận thức khi cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài được nhìn nhận là một cấu phần quan trọng tạo nên sức mạnh tổng hợp quốc gia.

"Sức mạnh của Việt Nam giờ đây không chỉ được đo bằng những nguồn lực hiện hữu trong lãnh thổ quốc gia, mà còn bao gồm nguồn lực trí tuệ, kinh tế, khoa học - công nghệ, văn hóa và quan hệ quốc tế của hơn 6,5 triệu người Việt Nam trên khắp thế giới", ông Ngô Trịnh Hà nhấn mạnh.

Với vị thế đó, người Việt Nam ở nước ngoài vừa là cầu nối giữa Việt Nam với thế giới, vừa là lực lượng đồng hành, tham gia trực tiếp vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

Ở điểm mới thứ hai, ông Ngô Trịnh Hà cho biết Nghị quyết 23 đánh dấu bước phát triển mới trong tư duy về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, nâng tầm tư duy từ chủ yếu vận động, tập hợp, chăm lo lên thành đồng hành, kiến tạo cơ chế để người Việt Nam ở nước ngoài tham gia sâu hơn trong hành trình hội nhập, xây dựng và phát triển, bảo vệ Tổ quốc.

Phát huy vai trò "đại sứ văn hóa, đất nước và con người Việt Nam”

Nhấn mạnh ba điểm mới về nhiệm vụ, giải pháp, phương thức, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài Ngô Trịnh Hà cho rằng, Nghị quyết 23 đã khẳng định nhiệm vụ phát huy hiệu quả nguồn lực của người Việt Nam ở nước ngoài phục vụ phát triển nhanh, bền vững đất nước.

Nghị quyết chuyển trọng tâm từ phát huy các nguồn lực truyền thống sang khai thác hiệu quả các nguồn lực chiến lược của người Việt Nam ở nước ngoài, nhất là trí thức, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và mạng lưới kết nối toàn cầu.

Ông Ngô Trịnh Hà, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài phát biểu

Nghị quyết đặc biệt nhấn mạnh vai trò của đội ngũ chuyên gia trí thức, nhà khoa học, doanh nhân và nhân tài người Việt Nam ở nước ngoài trong các lĩnh vực then chốt như AI, bán dẫn, công nghệ sinh học, chuyển đổi số và hệ sinh thái khởi nghiệp, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên phát triển mới.

Về phương thức huy động nguồn lực, ông Ngô Trịnh Hà cho rằng, thay vì chủ yếu vận động, thu hút các cá nhân riêng lẻ, nghị quyết yêu cầu xây dựng cơ sở dữ liệu, mạng lưới và hệ sinh thái toàn cầu để kết nối chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ và thế hệ trẻ người Việt Nam ở nước ngoài.

Việc đóng góp của kiều bào cũng được mở rộng và linh hoạt hơn, không chỉ thông qua trở về nước làm việc trực tiếp mà còn thể hiện từ xa dưới nhiều hình thức phù hợp, hiệu quả.

Về mức độ tham gia của kiều bào, nghị quyết chuyển từ định hướng khuyến khích đồng bào đóng góp xây dựng quê hương đất nước, sang tạo điều kiện để người Việt Nam ở nước ngoài tham gia sâu rộng hơn vào quá trình phát triển đất nước, thông qua góp ý xây dựng chủ trương, chính sách, tham gia các chương trình phát triển quốc gia, tổ chức chính trị - xã hội phù hợp cũng như hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Đồng thời, nghị quyết dành sự quan tâm đặc biệt, hỗ trợ thế hệ trẻ người Việt Nam ở nước ngoài hiểu biết sâu sắc và gắn bó bền vững với quê hương, đất nước thông qua công tác giáo dục, các hoạt động trải nghiệm, về nguồn, học tập, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, tình nguyện và giao lưu nhân dân.

Đề cập đến những điểm mới về phương thức, nhiệm vụ, ông Ngô Trịnh Hà nhận định nghị quyết đề cao vai trò của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa.

Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài không chỉ là cầu nối hữu nghị, hợp tác giữa Việt Nam với các nước mà còn là lực lượng góp phần bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc.

Nghị quyết khẳng định, kiều bào là lực lượng trực tiếp tham gia đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch, các hoạt động lợi dụng người Việt Nam ở nước ngoài để chống phá đất nước.

Bên cạnh đó, Nghị quyết nhấn mạnh việc phát huy vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài là "đại sứ văn hóa, đất nước và con người Việt Nam”, góp phần nâng cao vị thế, uy tín của cộng đồng tại nước sở tại, quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam và tăng cường quan hệ hữu nghị, hợp tác quốc tế.

"Đây là bước phát triển mới trong tư duy khi chuyển từ mục tiêu chủ yếu gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc sang phát huy văn hóa như một nguồn lực và công cụ của sức mạnh mềm quốc gia", ông Ngô Trịnh Hà khẳng định.

Tăng cường cơ chế phối hợp

Cũng theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài Ngô Trịnh Hà, Nghị quyết cũng yêu cầu tăng cường cơ chế phối hợp liên ngành, lĩnh vực, địa bàn; nâng cao trách nhiệm của các cấp ủy, tổ chức Đảng, chính quyền, cán bộ, đảng viên trong công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Nghị quyết khẳng định cơ quan làm công tác người Việt Nam ở nước ngoài cần có đủ thẩm quyền, vị thế để chủ trì, điều phối toàn diện, đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng công tác trong tình hình mới.

Nghị quyết nhấn mạnh trách nhiệm của các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài và người đứng đầu trong lãnh đạo, chỉ đạo công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Bố trí cán bộ, bộ phận chuyên trách ở các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài; yêu cầu các cơ quan, địa phương lồng ghép nội dung này vào chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển của các ngành, lĩnh vực, địa bàn; tăng cường theo dõi, đôn đốc, kiểm tra, giám sát, đánh giá việc thực hiện.

Ông Ngô Trịnh Hà cho biết, trong thời gian tới, Bộ Ngoại giao sẽ phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương để tổ chức tuyên truyền, quán triệt nghị quyết.

Bộ Ngoại giao yêu cầu các cơ quan đại diện, đứng đầu là các đại sứ, tổng lãnh sự tích cực phối hợp phổ biến nội dung Nghị quyết đến đông đảo cộng đồng người Việt Nam ở địa bàn; nắm bắt, đánh giá dư luận, phản ứng của bà con về nghị quyết.

Mỗi cơ quan đại diện cần trở thành một trung tâm kết nối nguồn lực Việt Nam tại địa bàn, không chỉ chủ động nắm tình hình cộng đồng, mà còn phải hiểu rõ thế mạnh của từng nhóm chuyên gia, nhà khoa học, doanh nhân, từng mạng lưới trí thức, từng quỹ đầu tư và từng đối tác để có khả năng kết nối với nhu cầu phát triển trong nước.

Theo ông, Nghị quyết 23 sẽ không chỉ là nghị quyết về công tác người Việt Nam ở nước ngoài mà còn là nghị quyết về phát huy sức mạnh toàn dân tộc và huy động nguồn lực người Việt Nam toàn cầu phục vụ sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

Mỗi người Việt Nam dù ở trong nước hay ngoài nước đều là một bộ phận không tách rời của cộng đồng dân tộc Việt Nam, đều có vai trò, trách nhiệm và cơ hội đóng góp cho sự phát triển của đất nước.

HỒNG NHUNG