Khai thác các lợi thế “tăng tốc” thương mại, dịch vụ

Người tiêu dùng mua sắm các loại nông sản tại một siêu thị ở phường Bình Phước.

Khu vực dịch vụ chiếm hơn 26% trong quy mô GRDP của thành phố, tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế Đồng Nai, góp phần hỗ trợ sản xuất, thúc đẩy lưu thông hàng hóa, mở rộng các tiện ích và dịch vụ tiêu dùng. Các ngành: thương mại, vận tải, logistics, tài chính, lưu trú và các dịch vụ phục vụ sản xuất, kinh doanh… tiếp tục đóng góp vào quá trình phục hồi, mở rộng hoạt động kinh tế của thành phố.

Phát triển mạng lưới bán lẻ

Năm 1996, siêu thị đúng nghĩa đầu tiên ở Đồng Nai nói riêng và ở Việt Nam nói chung được hình thành, đi vào hoạt động là siêu thị Cora (nay là Trung tâm thương mại GO! Đồng Nai) tại khu vực ngã tư Vũng Tàu (phường Long Hưng). Đến nay, mạng lưới thương mại, dịch vụ trên địa bàn Đồng Nai ngày càng phát triển, tạo thêm nhiều lựa chọn mua sắm, trải nghiệm dịch vụ cho người tiêu dùng, từ truyền thống đến hiện đại, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố.

Theo Sở Công thương, trên địa bàn thành phố hiện có 9 trung tâm thương mại và 19 siêu thị. Bên cạnh đó, các chuỗi cửa hàng tiện lợi, siêu thị mini được mở rộng tại nhiều địa phương trong thành phố, kể cả khu vực xa trung tâm. Nguồn cung hàng hóa tại các siêu thị, trung tâm thương mại và cửa hàng tiện ích luôn ổn định, đáp ứng tốt nhu cầu của người dân và doanh nghiệp.

Đồng Nai đang khẳng định vai trò là mắt xích chiến lược trong chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu. Địa phương giữ vị trí kết nối hành lang kinh tế Đông - Tây, cụm cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải, Cảng hàng không quốc tế Long Thành và hệ thống khu công nghiệp trọng điểm, hình thành mạng lưới liên kết từ nghiên cứu, sản xuất, công nghiệp hỗ trợ, logistics đến xuất khẩu. Đây là nền tảng để nâng cao năng lực cạnh tranh, tăng khả năng thích ứng của chuỗi cung ứng và thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao.

Giám đốc Lotte Mart Đồng Nai (phường Long Bình) Lê Đức Thuần cho biết: Siêu thị không ngừng nâng cao chất lượng dịch vụ, phục vụ người tiêu dùng. Trong đó, siêu thị chú trọng phát triển bán hàng đa nền tảng, từ website, ứng dụng di động đến các nền tảng kinh doanh trực tuyến; đồng thời phát triển kênh livestream bán hàng nhằm mở rộng “điểm chạm” công nghệ, gia tăng tiện ích cho người tiêu dùng.

Bên cạnh hệ thống bán lẻ hiện đại, trên địa bàn thành phố hiện có 197 chợ truyền thống trong quy hoạch và hàng chục ngàn hộ kinh doanh đang cung cấp các mặt hàng thiết yếu cho người dân. Hệ thống chợ tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong phân phối hàng hóa, nhất là tại khu vực nông thôn; là kênh tiêu thụ nông sản địa phương, đáp ứng nhu cầu mua bán, tiêu dùng của người dân.

Thời gian qua, dù thị trường có nhiều biến động, doanh thu bán lẻ và dịch vụ tiêu dùng tại Đồng Nai vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng khá. Việc ứng dụng công nghệ vào hoạt động kinh doanh, đa dạng hóa các loại hình dịch vụ được đẩy mạnh. Thị trường hàng hóa cơ bản ổn định, nguồn cung được bảo đảm; sức mua của người dân tăng nhờ các chương trình khuyến mãi, kích cầu tiêu dùng.

Nhiều siêu thị, trung tâm thương mại tại Đồng Nai thường xuyên triển khai các chương trình kích cầu tiêu dùng quy mô lớn, thu hút khách hàng đến tham quan, mua sắm vào các dịp lễ, Tết. Trong đó, có nhiều chương trình dành cho hàng Việt và đặc sản địa phương.

Giám đốc Siêu thị GO! Đồng Nai (phường Long Hưng) Lê Văn Hồng cho biết: Siêu thị thường xuyên triển khai các chương trình kích cầu tiêu dùng lớn, nhất là vào các dịp lễ, Tết để thu hút khách hàng. Đặc biệt, siêu thị đã bố trí gian hàng các sản phẩm OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) của địa phương tại khu vực dễ nhìn, thuận lợi cho việc mua sắm. Gian hàng hiện có hơn 50 sản phẩm OCOP được trưng bày, kinh doanh, trong đó có 21 sản phẩm OCOP của Đồng Nai.

Chị Nguyễn Hoài Anh (ở phường Trấn Biên) chia sẻ: Hiện nay, hệ thống bán lẻ trên địa bàn thành phố ngày càng chú trọng đa dạng hóa sản phẩm, nhất là các sản phẩm thế mạnh, đặc sản, sản phẩm OCOP. Đồng thời, các đơn vị cũng mở rộng tiện ích số, tiêu dùng thông minh, đáp ứng xu hướng tiêu dùng hiện đại, mang lại nhiều tiện ích cho người dân, nhất là khách hàng ở khu vực đô thị.

Thúc đẩy kinh tế số

Các doanh nghiệp, đơn vị trên địa bàn thành phố ngày càng chú trọng đầu tư, ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh, góp phần thúc đẩy kinh tế số tại địa phương. Song song đó, đầu tư, phát triển chuỗi cung ứng, hành lang vận tải, logistics xanh được xác định là động lực quan trọng để nâng cao sức cạnh tranh và vị thế của ngành dịch vụ cảng, logistics trên địa bàn.

Đồ họa thể hiện sự tăng trưởng về tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng của Đồng Nai từ năm 2021 đến cuối tháng 7-2026. Nguồn: Sở Công thương, Thống kê thành phố Đồng Nai - Đồ họa: Hải Quân

Giám đốc Siêu thị Co.opmart Đồng Xoài (phường Bình Phước) Nguyễn Quốc Minh chia sẻ: Siêu thị đẩy mạnh thanh toán số thông qua việc tích hợp đa dạng ví điện tử, áp dụng công nghệ thanh toán không tiếp xúc và phát triển bán lẻ đa kênh. Trọng tâm là nâng cao trải nghiệm cho khách hàng, bảo mật dữ liệu, thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt, qua đó tăng sức mua và hình thành thói quen tiêu dùng số. Hiện doanh thu từ các giao dịch không dùng tiền mặt chiếm khoảng 55% tổng doanh thu của siêu thị.

Đặc biệt, thị trường thương mại điện tử tại Đồng Nai ngày càng mở rộng. Thành phố đã chủ động triển khai nhiều chương trình, kế hoạch nhằm thúc đẩy kinh tế số, trong đó có phát triển thương mại điện tử.

Phó Chủ tịch kiêm Trưởng Văn phòng đại diện phía Nam Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) Nguyễn Tấn Phong đánh giá: Đồng Nai là một điểm sáng trong Báo cáo chỉ số thương mại điện tử (EBI) Việt Nam năm 2026. Địa phương đạt khoảng 17,4 điểm, xếp thứ 6 cả nước và là năm thứ 9 liên tiếp Đồng Nai nằm trong tốp 10 địa phương dẫn đầu về chỉ số thương mại điện tử. Với một địa phương vốn có thế mạnh về công nghiệp, thứ hạng này cho thấy doanh nghiệp và người dân Đồng Nai đã quen với môi trường số.

Thời gian tới, VECOM sẽ tiếp tục đồng hành cùng Đồng Nai trong triển khai Luật Thương mại điện tử năm 2025 và Kế hoạch tổng thể phát triển thương mại điện tử quốc gia giai đoạn 2026-2030. Đồng thời, hiệp hội duy trì báo cáo chỉ số EBI hằng năm nhằm làm thước đo và “bản đồ” chính sách về thương mại điện tử cho từng địa phương, trong đó có thành phố Đồng Nai; tăng cường đào tạo nhân lực số và kết nối doanh nghiệp địa phương với các sàn giao dịch, nền tảng xuyên biên giới và đơn vị logistics.

Hải Quân