Dây chằng là các dải mô liên kết cấu tạo từ collagen và elastin, có dạng sợi dây đàn hồi, nối xương với xương giúp khớp vững, vận động linh hoạt và ổn định. Dây chằng có thể viêm, kích thích hoặc tổn thương, thường xảy ra khi khớp bị ngoại lực tác động, chuyển động vượt quá biên độ sinh lý bình thường.

ThS.BS Diệp Xuân Hoàng, Khoa Cơ Xương Khớp, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy, cho biết một số nguyên nhân trực tiếp thường gây viêm dây chằng như té ngã, va đập, xoắn khớp đột ngột khi chơi thể thao, vận động quá mức, hay mang vác nặng. Thừa cân, tuổi cao và một số bệnh lý nền như viêm khớp, bệnh mô liên kết hoặc rối loạn tự miễn cũng có thể gây viêm dây chằng.

Tùy mức độ tổn thương, dây chằng viêm có thể gây đau, sưng, cứng khớp, hạn chế vận động, lỏng hoặc yếu khớp, thường ảnh hưởng đến đầu gối, cổ chân, cổ tay, vai và dây chằng quanh đốt cột sống. Bác sĩ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp như sau:

Sơ cứu theo nguyên tắc R.I.C.E trong giai đoạn cấp của viêm dây chằng.

Nghỉ ngơi (Rest) để tránh làm dây chằng tổn thương nặng hơn. Chườm lạnh (Ice) trong 15-20 phút mỗi lần giúp co mạch, giảm đau và sưng viêm. Băng ép (Compression) vừa phải có thể kiểm soát phù nề và hỗ trợ ổn định khớp. Nâng cao chi tổn thương (Elevation) hơn mức tim giúp cải thiện lưu thông máu, giảm ứ dịch và hỗ trợ quá trình hồi phục.

Thuốc giảm đau, kháng viêm không kê đơn chứa các hoạt chất như ibuprofen, naproxen hoặc acetaminophen giúp giảm đau, sưng.

Vật lý trị liệu - phục hồi chức năng bằng các bài tập tăng sức mạnh cơ và độ linh hoạt của khớp nhằm hỗ trợ khớp, giảm áp lực lên dây chằng, hạn chế tái chấn thương, có thể giảm đau và phục hồi vận động. Nẹp hoặc quấn đai hỗ trợ khớp giúp ổn định khớp trong quá trình hồi phục.

Tiêm thuốc kháng viêm trực tiếp vào khớp, có tác dụng giảm đau và viêm nhanh chóng trong trường hợp đau nhiều.

Phẫu thuật tái tạo dây chằng nếu khớp mất vững nặng, đã điều trị bảo tồn không hiệu quả.

Bác sĩ Hoàng cho biết viêm dây chằng thường không nguy hiểm đến tính mạng, nhưng nếu không điều trị đúng và kịp thời có thể gây đau kéo dài, hạn chế vận động và suy giảm chức năng khớp. Viêm dây chằng nặng hoặc tái phát nhiều lần có thể dẫn đến lỏng khớp, viêm mạn tính, tăng nguy cơ chấn thương thêm.

Người bệnh có triệu chứng viêm dây chằng, nghỉ ngơi 1-2 tuần không giảm nên tới bệnh viện chuyên khoa sâu khám để được chẩn đoán chính xác. Từ đó, bác sĩ có thể chỉ định điều trị phác đồ tối ưu, có thể bảo tồn dây chằng, tránh phải can thiệp xâm lấn, phẫu thuật.

Thanh Long