Góc nhìn Ăn ngon, bổ và rẻ Tôi lớn lên ở miền Bắc Ấn Độ, trong một khu tập thể nhỏ dành cho công nhân đường sắt. Cha tôi làm việc trong ngành hỏa xa với mức lương khiêm tốn, vì vậy gia đình luôn phải chắt chiu từng đồng. Mùi phố Hà Nội Nhà tôi trên phố Quán Sứ, bóng lá xanh đậm của cây sấu đã in sâu trong tâm trí tôi. 'Nhà tù' ngôn từ Cô bé bê một chồng bát từ khu rửa vào kệ. Vấp phải cái bậu cửa, nó mất thăng bằng, chồng bát rơi xuống đất, không còn cái nào nguyên vẹn. Tiệc trà ba giờ chiều Ba giờ chiều mỗi ngày, các nhà khoa học tại Kavli IPMU, một viện nghiên cứu thuộc Đại học Tokyo, có một cuộc hẹn đặc biệt. Họ rời bàn làm việc, xuống sảnh uống cà phê, trà xanh hay gạo rang, ăn bánh và chuyện trò. Khúc ruột ngàn dặm Hơn mười năm trước, sau khi về hưu và sống ở Nam California, tôi dự một buổi họp mặt của những người Việt từng du học tại Mỹ trước năm 1975. Thợ máy lương nghìn đô Dưới bóng râm của một gầm cầu vượt tại quận Nam Từ Liêm (Hà Nội), Minh thả chân xuống, dừng đèn đỏ, mắt vẫn dán vào màn hình điện thoại gắn trước tay lái, đang chớp sáng ứng dụng gọi xe. Trả lời nốt câu hỏi của tôi, Minh nói anh có bằng Cử nhân Tài chính loại khá. Lỗi chính tả trên băng rôn biểu tình Nếu có điều gì đó làm 'loãng' không khí căng thẳng của biểu tình ở Pháp, thì chính là lỗi chính tả trên các khẩu hiệu. Cái xua tay của người Nhật Có lần tôi cùng một doanh nghiệp Nhật Bản đến gặp và hỗ trợ một doanh nghiệp xuất khẩu gạo của Việt Nam tìm kiếm khách hàng quốc tế. ChatGPT ở nơi không Internet SIGCOMM là một trong những hội nghị hàng đầu trong lĩnh vực truyền thông dữ liệu và mạng máy tính. Tại ACM SIGCOMM 2026, diễn ra ngày 17-21/8/2026 ở Denver, Colorado, Mỹ, giữa hàng loạt nghiên cứu về AI, hạ tầng mạng thế hệ mới và các hệ thống quy mô lớn, tôi lại dừng khá lâu ở một công trình cho phép truy cập web và tương tác với ChatGPT bằng sóng FM và tin nhắn SMS. Chặn cửa mưu sinh Cuối tháng 9/2026, cộng đồng game Việt Nam dậy sóng trước thông tin KRAFTON, nhà phát hành tựa game PUBG, khóa tài khoản và cấm thi đấu vĩnh viễn hai tuyển thủ Việt Nam Himass và TanVuu sau cáo buộc họ xem livestream của đối thủ tại một giải giao hữu. Thành phố bất động Đồng nghiệp của tôi 11h đêm mới về đến nhà, hôm 1/10. Anh cứ đứng đó thôi, không nhúc nhích được bao nhiêu trong dòng người mắc kẹt giữa các điểm ngập ở TP HCM. Hỏi ý dân thế nào? Hà Nội vừa khảo sát ý kiến người dân cho hai đồ án lớn: quy hoạch điều chỉnh không gian Hồ Gươm tầm nhìn 100 năm, và quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng. Đòi được học tử tế Hôm nay tôi không bắt đầu buổi dạy như thông thường. Thay vào đó, tôi hỏi sinh viên: “Các em có thể giải thích cho tôi điều gì đang diễn ra trong thành phố? Và tại sao nó lại diễn ra?”. Tay không đến trường Những câu thơ vui trong bài "Mèo con đi học" của Phan Thị Vàng Anh neo lại rất lâu trong tâm trí thế hệ học sinh 7x, 8x chúng tôi. Cơn giận của 'ông chú vẫy xe' Đầu năm 2026, trong một bài viết về việc những vụ gây gổ, đánh nhau, cố ý gây thương tích ngày càng được xử lý quyết liệt, tôi nhận định: Khi đứa con bất mãn Tôi ngồi chờ check-out tại sảnh một khách sạn ở Đồng Hới, cạnh một gia đình ba thế hệ. Đứa trẻ chừng 4 tuổi - đang chạy nhảy khá ồn ã, bỗng bị bà giữ lại - đã nổi cáu: “Bán bà sang Campuchia”. Bật app thì mệt, tắt app thì đói Nếu một người quan sát đứng tại ngã tư Hàng Xanh ở TP HCM hay Ngã Tư Sở ở Hà Nội vào giờ cao điểm, ấn tượng thị giác đập vào mắt không chỉ là dòng xe cuồn cuộn, mà là sự phân mảnh rõ rệt của bảng màu công nghiệp: xanh lá của Grab, vàng rực của Be và cam của ShopeeFood. Khi 96% thí sinh chọn IELTS Là người đã dạy IELTS gần 20 năm, tôi vẫn đồng tình với đề xuất trong dự thảo quy chế tuyển sinh: bỏ điểm cộng chứng chỉ ngoại ngữ khi xét tuyển đại học từ năm 2027. 'Thần dược' An Cung Thuốc Đông y có hai dạng bào chế chính là thang và hoàn. Thuốc thang là các vị thuốc sắc lấy nước uống. Còn thuốc hoàn chế biến công phu hơn. AI 'chấm điểm' con người Hơn một nửa sinh viên năm cuối lớp Khoa học động vật, Đại học Texas A&M (Mỹ) bị đánh trượt thi, vì giáo sư cho rằng, họ dùng AI viết bài luận. Từ chuyện Bình Lục 10 tỷ USD Giữa tháng 9, Trung Quốc khánh thành và đưa vào vận hành kênh đào Bình Lục. Toán nào mà không tư duy? Nhà vật lý đoạt giải Nobel Richard Feynman kể lại - trong cuốn Surely You’re Joking, Mr. Feynman! (Feyman, chuyện thật như đùa) - cuộc thách đấu giữa ông và một chàng trai người Nhật chuyên tính nhanh bằng bàn tính, khi họ vô tình gặp nhau tại một quán ăn. Tội phạm và hình phạt Nền tư pháp hình sự hiện đại ở gần 200 quốc gia trên thế giới ngày nay chịu ảnh hưởng mạnh từ bài luận Tội phạm và hình phạt (Dei delitti e delle pene) của một thanh niên người Italy - Cesare Bonesana di Beccaria - viết năm ông 26 tuổi. Tìm người bị chó cắn Dòng thông báo khẩn tìm người đàn ông bị cắn bởi một con chó vừa chết - nghi do bệnh dại - lan truyền trên mạng xã hội khiến tôi rùng mình. Bản năng bắt chước Chắc có mỗi mình tôi cảm thấy khó chịu vì bị ép “thả tim” khi chụp ảnh nhóm. Bò H'Mông và bò Kobe Một buổi chiều cách đây gần mười năm tại tỉnh Hyogo, ông Hisanobu Matsuo mỉm cười khi nghe tôi nhắc đến giai thoại: những chú bò đen uống bia mát lạnh, nghe nhạc Mozart và được xoa bóp bằng rượu sake hảo hạng. Tiến sĩ hay 'tiếng' sĩ? Có một thay đổi khá lạ xảy ra từ khi tôi có thêm chữ “TS.” trước tên mình. Nếu Bộ 'đổi luật giữa đường' Cháu tôi học từ 7 giờ sáng đến 11 giờ đêm; tháng trước thi IELTS, tháng này bắt đầu ôn SAT, song song luyện đề đánh giá năng lực và học thêm các môn để thi tốt nghiệp. 'Siêu' hiệu trưởng “Trước đây 13 trường có 13 hiệu trưởng. Bây giờ chỉ còn một. Vậy khối lượng công việc thì sao, hiệu trưởng quản lý bằng cách nào?”. Đọc lướt, hiểu hời hợt Gần 60% học sinh lứa 15 tuổi của Việt Nam không đạt mức đọc hiểu cơ bản theo kết quả chương trình đánh giá học sinh quốc tế (PISA) năm 2025. 'Hạ giải' hay 'phá bỏ'? Đồ án quy hoạch Hồ Gươm tầm nhìn 100 năm đề xuất "hạ giải" một số công trình như tòa Bưu điện mới, Cung Thiếu nhi, Rạp Khăn Quàng Đỏ và trụ sở Ủy ban Nhân dân. Bộ óc không phải nhà kho Có một thời, học giỏi trước hết là phải nhớ giỏi. AI không cần 'độc ác' để trở nên nguy hiểm Tháng 7 năm nay, trong phòng thí nghiệm của OpenAI, khoảng 1.200 tác tử trí tuệ nhân tạo lẽ ra bị “nhốt” riêng biệt đã tìm được cách nói chuyện với nhau. 'Hoành tráng hóa' Hồ Gươm Mỗi lõi đô thị lịch sử đều mang theo bản sắc và cảm thức không gian riêng. Tắt app, bật lên cái gì? “Mai anh cũng tắt app”. Hưu già và hưu non Ngoài 40 tuổi, tôi quyết định về hưu non. Tiền tỷ nghỉ 178 Một năm trước, Minh bức xúc cho tôi biết, anh nằm trong nhóm đối tượng phải nghỉ “hưu non” ở tuổi chưa đầy 60. 'Khải hoàn môn' ở Hồ Gươm Nhà tôi ở phố Hai Bà Trưng, suốt tuổi thơ tôi là những trò nghịch ngợm quanh Hồ Gươm. Nhất nghệ tinh, 'bất' thân vinh? Hưng - một học trò cũ - tìm gặp tôi nhiều năm trước, nhờ tư vấn xem có nên bỏ nghề thiết kế, đi buôn địa ốc. Tôi khuyên em giữ lấy nghề. Không xin, không duyệt, không chờ Nếu phải chọn chính sách có ích nhất cho doanh nghiệp nhỏ Việt Nam vài năm qua, tôi cho rằng đó là việc giảm 2% thuế VAT được gia hạn liên tục, cùng đợt bãi bỏ hàng nghìn điều kiện kinh doanh trước đó. Đứa trẻ cọ bồn cầu Mỗi ngày, ở một khung giờ nhất định, tại hàng chục nghìn trường tiểu học từ Hokkaido đến Okinawa, chuông sẽ reo báo giờ dọn dẹp trường lớp, bao gồm cả cọ rửa nhà vệ sinh. Những đứa trẻ xắn tay áo, quỳ gối xuống sàn gạch men, cầm bàn chải cọ rửa từng ngóc ngách bồn cầu. Những 'cục cưng' của cha mẹ David McCullough Jr. là giáo viên tiếng Anh có thâm niên 26 năm tại trường Trung học Wellesley ở bang Massachusetts, Mỹ. Năm 2012, ông được chính các học sinh lớp 12 chọn làm diễn giả trong lễ tốt nghiệp. McCullough đã tạo ra một cơn dư chấn nhỏ. Cục pin iPhone Một chiếc điện thoại “chai” pin không phải là chuyện lớn. Mười hai năm sau Mười hai năm trước, trên Góc nhìn, tôi viết hai bài về một câu hỏi mà mình vẫn trăn trở: làm thế nào để người Việt Nam thực sự giàu lên? 'Điểm sàn' của hạnh phúc Mỗi sáng, nhiều người rời nhà với những câu hỏi rất đời thường: hôm nay đường có tắc không, có ngập không, con tan trường có vui không? Tiếng 'dạ, thưa' xa vắng Tôi có cuộc trao đổi ngắn với một nhân viên trẻ đang làm việc tại một trường quốc tế ở Việt Nam. Câu nào của cô cũng ngắn, gần như bỏ trống chủ ngữ, hoàn toàn thiếu kính ngữ trong giao tiếp với người lớn tuổi hơn. Khoảng cách nào đáng phạt? Hơn 20 năm trước, tôi được Sứ quán Việt Nam tại Washington DC giao cho một chiếc Toyota 7 chỗ để đưa đón các đoàn trong nước sang công tác tại Mỹ. Sau này, vì công việc, tôi cũng rong ruổi trên nhiều cao tốc và đường trường ở Anh, Campuchia rồi Đức, hiểu được tầm quan trọng của việc giữ khoảng cách và tốc độ an toàn trên cao tốc. Giảm quyền lực thi cử Hiếm nước nào trên thế giới có kỳ thi vào lớp 10 căng thẳng như Việt Nam. Một số quốc gia châu Á cạnh tranh khốc liệt ở đầu vào đại học - tức là thay đổi cấp giáo dục, khác với thay đổi bậc học trong một cấp học phổ thông. Đám giỗ thành đám nhậu Tuần trước, tôi theo chân chị về miền Tây ăn giỗ. Ngôi nhà nằm bên con rạch nhỏ, dựng rạp trước sân đón họ hàng về từ nhiều nơi. AI làm, ai hiểu? Mấy tháng nay tôi có một thói quen mới. Trước khi tắt máy đi ngủ, tôi ngồi thêm mươi phút nghĩ xem còn việc gì giao được cho AI làm qua đêm. Danh mục tin tức
