Trong không khí rộn ràng chuẩn bị cho những ngày Tết cổ truyền, bên cạnh mai đào khoe sắc hay tiếng cười sum họp, không thể không nhắc đến những món ăn mang đậm bản sắc văn hóa Việt. Trong đó, bánh chưng luôn là biểu tượng của sự viên mãn, ấm no, là món không thể thiếu trên bàn thờ gia tiên mỗi dịp xuân về. Ở bài viết này, bạn sẽ được FPT Shop hướng dẫn cách gói bánh chưng dài chi tiết, từ khâu chuẩn bị nguyên liệu đến gói bánh và luộc bánh.

Vì sao nhiều gia đình chọn cách gói bánh chưng dài

Trong những năm gần đây, bánh chưng dài trở thành lựa chọn quen thuộc của nhiều gia đình mỗi dịp Tết đến. Một trong những lý do phổ biến nhất là tính tiện lợi. Khi gói theo hình dạng dài, người làm dễ căn chỉnh lượng nếp, đậu và thịt, hạn chế tình trạng bánh bị lệch khuôn hoặc chỗ dày chỗ mỏng như bánh chưng vuông truyền thống. Bánh sau khi nấu cũng dễ cắt hơn, từng khoanh bánh khi thái ra có hình tròn đẹp mắt, phù hợp để bày mâm cỗ hoặc đãi khách.

Bên cạnh đó, cách gói bánh chưng dài còn được đánh giá cao nhờ thời gian nấu thường ngắn hơn. Vì bánh có dạng ống, độ dày tương đối đều, nhiệt truyền vào lõi bánh nhanh, giúp bánh chín kỹ mà không cần đun quá lâu. Điều này không chỉ tiết kiệm công sức mà còn giảm lượng nhiên liệu sử dụng, rất phù hợp cho các gia đình bận rộn.

Nhiều người cũng yêu thích bánh chưng dài bởi dễ bảo quản và dễ chế biến lại khi cần. Sau khi để nguội, bánh có thể cắt từng khoanh vừa ăn, cất vào hộp để bảo quản trong ngăn mát hoặc ngăn đông. Khi cần thưởng thức, chỉ việc hấp lại hoặc chiên vàng là có ngay món ăn thơm ngon, mềm dẻo.

Nguyên liệu cho món bánh chưng dài

• Gạo nếp: 400g
• Đậu xanh cà vỏ: 150g
• Thịt heo ba chỉ: 100g
• Lá dong: 10–15 lá
• Lạt buộc: 10–12 sợi
• Gia vị: Muối tiêu

Mẹo chọn nguyên liệu tươi ngon để bánh dẻo, nhân ngọt bùi

Chọn nguyên liệu là bước không thể bỏ qua khi học cách gói bánh chưng dài, bởi đây là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến mùi vị, màu sắc và độ dẻo của bánh.

Chọn thịt heo ngon

Thịt heo là linh hồn của bánh chưng, vì vậy bạn cần chú ý lựa chọn loại thịt có tỷ lệ nạc – mỡ cân bằng. Thịt ba chỉ thường được ưa chuộng vì khi luộc nhiều giờ, phần mỡ sẽ tan nhẹ, tạo độ béo ngậy nhưng không quá ngấy.

Thịt đạt chuẩn phải có màu hồng nhạt hoặc hơi đỏ, thớ thịt săn, không bị nhớt. Khi bạn dùng tay ấn nhẹ vào bề mặt, thịt sẽ lõm xuống rồi đàn hồi trở lại ngay. Thịt có mùi lạ, tụ máu hoặc chảy nước tuyệt đối không nên mua vì có thể ảnh hưởng đến sức khỏe và làm hỏng cả mẻ bánh.

Chọn gạo nếp dẻo

Gạo nếp là phần quan trọng nhất của bánh chưng dài. Loại nếp ngon phải có hạt tròn, trắng đục, không lẫn tạp chất, không gãy nát. Khi ngửi thử, nếp sẽ có mùi thơm nhẹ tự nhiên, không có mùi ẩm mốc. Nếu chọn loại nếp mới xay, bánh sau khi luộc sẽ dẻo hơn, thơm hơn và không bị nhão.

Chọn đậu xanh ngon

Đậu xanh có thể là loại còn nguyên vỏ hoặc đậu cà vỏ. Loại cà vỏ sẽ tiết kiệm thời gian hơn. Hạt đậu vàng đều, không lép, không sâu mọt và có mùi thơm nhẹ tự nhiên của đậu xanh là lựa chọn lý tưởng. Đậu ngon khi nấu lên có độ bùi, mịn và kết hợp hoàn hảo với phần thịt.

Các bước chế biến nguyên liệu trước khi gói bánh

Trước khi bắt tay vào phần chính của cách gói bánh chưng dài, bạn cần chuẩn bị và sơ chế nguyên liệu thật kỹ. Đây là bước quan trọng quyết định độ chín đều của bánh, giúp nếp dẻo, nhân thơm và tránh tình trạng bánh bị sượng sau khi luộc.

Đầu tiên, bạn ngâm đậu xanh khoảng 3 tiếng để hạt mềm, khi nấu sẽ nhanh nhừ và hòa quyện tốt với phần nhân thịt. Gạo nếp chỉ cần ngâm trong khoảng 30–60 phút để hạt nếp thấm nước vừa phải, giữ được độ dẻo mà không bị nhão. Sau khi ngâm và để ráo nước, cả đậu xanh và nếp đều cần được xóc nhẹ với một ít muối để tạo vị hài hòa bánh.

Đối với phần nhân thịt, bạn rửa sạch rồi cắt thành từng dải dài khoảng 7–10 cm, vừa vặn với chiều dài của bánh chưng. Sau đó, ướp thịt cùng muối và tiêu rồi để thịt ngấm đều gia vị, giúp nhân bánh đậm đà hơn khi chín.

Cách xử lý lá dong để gói bánh đẹp mắt

Lá dong là lớp vỏ giúp định hình và bảo vệ bánh trong suốt nhiều giờ luộc, vì vậy bạn cần chuẩn bị thật chu đáo để thành phẩm bánh chưng dài có màu xanh đẹp và không bị rách trong quá trình gói.

Trước hết, rửa sạch cả hai mặt lá dong để loại bỏ bụi bẩn, sau đó để lá thật ráo nước. Bạn nên dùng dao hoặc kéo tách phần sống lá để lá mềm hơn và dễ cuốn thành hình trụ. Khi lá đã khô và dẻo, việc gấp mép và cuốn bánh sẽ trở nên đơn giản hơn, giúp chiếc bánh giữ được dáng đẹp và chặt ngay từ bước gói đầu tiên.

Hướng dẫn chi tiết cách gói bánh chưng dài

Xếp lá đúng kỹ thuật

Trước tiên, bạn đặt hai sợi lạt song song và bên trên là hai chiếc lá dong xếp ngang. Một lá dong được úp vào giữa hai lá trước để tạo độ dày cho lớp vỏ khi gói. Việc xếp lá đúng cách sẽ giúp bánh có hình trụ tròn đều, không bị méo sau khi luộc.

Thêm nhân bánh

Bạn bắt đầu bằng việc cho một lớp gạo nếp xuống đáy lá. Sau đó là lớp đậu xanh mịn, rồi đến dải thịt được đặt ngay ngắn theo chiều dọc. Tiếp tục phủ thêm một lớp đậu xanh và một lớp nếp cuối cùng để đảm bảo phần nhân nằm gọn bên trong. Tỷ lệ gạo – đậu – thịt quyết định độ ngon của bánh. Nếu quá nhiều gạo, bánh sẽ bị khô; quá nhiều đỗ sẽ bị bở; còn nhiều thịt sẽ dễ khiến bánh bị nhão khi luộc lâu.

Gói và buộc bánh đúng kỹ thuật

Khi gói bánh, bạn kéo hai mép lá vào nhau rồi cuộn chặt thành hình trụ. Hai đầu lá được gập lại và cố định bằng lạt. Bước buộc lạt phải chắc tay để khi luộc, nhân bánh không tràn ra ngoài và bánh không bị biến dạng. Một bí quyết trong cách gói bánh chưng dài là dùng lạt dài để buộc cố định cả chiều dọc và chiều ngang, tạo thành khung chắc chắn bao quanh bánh.

Luộc bánh

Trong số các công đoạn, luộc bánh là bước tiêu tốn thời gian nhất. Bạn cần dùng nồi lớn, xếp bánh ngay ngắn, đổ nước ngập mặt và duy trì lửa đều trong suốt 6–8 giờ. Nước luộc phải luôn nóng, vì vậy khi nước cạn bạn phải tiếp thêm nước sôi, tránh làm bánh bị sượng do thay đổi nhiệt độ đột ngột.

Thành phẩm

Bánh chưng dài sau khi hoàn thành có màu xanh tự nhiên từ lá dong, hương thơm đặc trưng, phần nếp dẻo mịn, đậu xanh mềm và thịt thấm vị. Khi cắt ra, từng khoanh bánh đều nhau, rất thuận tiện bày trong mâm cỗ Tết. Bánh chưng dài thường được ăn kèm với dưa hành, củ kiệu hoặc rán lên để tăng độ giòn bên ngoài và béo ngậy bên trong.

Tạm kết

Cách gói bánh chưng dài không khó, chỉ cần chút tỉ mỉ và chuẩn bị kỹ lưỡng. Dù bạn là người mới hay đã quen thuộc với việc gói bánh, chắc chắn bạn sẽ cảm nhận được niềm vui và sự ấm áp khi tự tay làm ra những chiếc bánh thơm ngon, đẹp mắt. Tết sẽ thêm phần ý nghĩa khi cả gia đình cùng quây quần bên nồi bánh chưng đỏ lửa, chia sẻ câu chuyện và mong ước cho năm mới.

Nếu bạn muốn rút ngắn thời gian luộc bánh từ 6–8 tiếng xuống chỉ còn 1–2 tiếng, hãy tham khảo ngay các mẫu nồi áp suất tại FPT Shop. Nhờ có khả năng giữ nhiệt tốt, hẹn giờ tiện lợi và dung tích lớn, nồi áp suất sẽ giúp bạn: Luộc bánh nhanh hơn, tiết kiệm gas – điện, giữ bánh chín đều, không bị sượng. Khám phá ngay các dòng nồi áp suất tại FPT Shop để biến việc gói bánh chưng dài vào dịp Tết trở nên nhẹ nhàng và thú vị hơn!

Xem thêm:

• Cách gói bánh chưng ngon, gọn, đẹp chuẩn hương vị truyền thống Việt Nam
• Cách gói bánh chưng bằng khuôn: Bí quyết để bánh vuông đẹp, chắc tay và thơm ngon ngày Tết