Ukraine đối mặt 'bài toán sinh tử': Chọn tên lửa Patriot hay vũ khí tấn công Nga?

Việc Mỹ đồng ý cấp phép để Ukraine sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot được xem là bước tiến quan trọng trong hợp tác quốc phòng giữa hai nước. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, quyết định này cũng đặt Kiev trước một bài toán chiến lược không dễ giải.

Ông Marc DeVore, chuyên gia về công nghiệp quốc phòng thuộc Đại học St Andrews, nhận định nếu muốn xây dựng dây chuyền sản xuất tên lửa Patriot, Ukraine sẽ phải điều chuyển năng lực sản xuất hiện có.

Điều đó đồng nghĩa một phần dây chuyền chế tạo động cơ tên lửa đang phục vụ các chương trình vũ khí tấn công tầm xa sẽ phải chuyển sang sản xuất tên lửa đánh chặn.

Theo ông DeVore, với nguồn lực công nghiệp còn hạn chế, Ukraine khó có thể đồng thời mở rộng cả hai lĩnh vực.

Kiev nhiều khả năng sẽ phải lựa chọn giữa tăng cường năng lực phòng không hoặc duy trì sức mạnh tấn công vào các mục tiêu sâu trong lãnh thổ Nga.

Chuyên gia này cũng cho rằng việc Ukraine có thể tự sản xuất tên lửa Patriot trong vòng 1 năm là kịch bản khó khả thi. Hai trở ngại lớn nhất nằm ở động cơ tên lửa và hệ thống dẫn đường.

Trong đó, hệ thống dẫn đường là công nghệ được Mỹ kiểm soát nghiêm ngặt. Ngay cả những quốc gia đã được cấp phép sản xuất Patriot từ nhiều năm trước vẫn phải phụ thuộc vào các nhà thầu Mỹ đối với bộ phận này.

Khó khăn còn lớn hơn ở khâu sản xuất động cơ. Theo ông DeVore, nhiều cơ sở công nghiệp tên lửa của Ukraine đã bị Nga tập kích ngay từ giai đoạn đầu xung đột, khiến năng lực chế tạo động cơ bị suy giảm đáng kể.

Đây cũng là nguyên nhân làm chậm quá trình mở rộng sản xuất các loại tên lửa như tên lửa hành trình chống hạm Neptune.

Trong khi đó, các loại tên lửa và máy bay không người lái tầm xa do Ukraine sản xuất đang đóng vai trò quan trọng trong các cuộc tập kích nhằm vào cơ sở lọc dầu, kho hậu cần và các mục tiêu quân sự của Nga, đặc biệt tại bán đảo Crimea.

Dù vậy, nhu cầu tăng cường phòng không cũng trở nên cấp bách. Trong cuộc tập kích quy mô lớn ngày 6/7, Ukraine không đánh chặn được bất kỳ tên lửa đạn đạo nào mà Nga phóng tới do thiếu tên lửa Patriot.

Theo số liệu được dẫn lại, Nga hiện sản xuất khoảng 800 tên lửa đạn đạo mỗi năm, trong khi Mỹ chỉ chế tạo khoảng 600 tên lửa đánh chặn Patriot.

Mỗi tên lửa đạn đạo Iskander của Nga cũng có thể buộc Ukraine phải sử dụng 2-3 tên lửa Patriot để đánh chặn.

Ngay cả trong kịch bản thuận lợi nhất, một dây chuyền sản xuất Patriot tại Ukraine cũng chỉ có thể đi vào hoạt động sớm nhất vào cuối năm sau.

Trong khi đó, nhu cầu bổ sung tên lửa đánh chặn của Kiev lại là vấn đề cần giải quyết ngay, khiến Ukraine đứng trước lựa chọn khó khăn giữa phòng thủ và tấn công.