'Mối quan hệ cộng sinh' giữa báo chí và doanh nghiệp

Sự chuyển hóa của báo chí thời AI

Thực tế, khi trí tuệ nhân tạo (AI), truyền thông đa nền tảng và mạng xã hội đã và đang làm thay đổi sâu sắc cách thức tiếp nhận thông tin và phản hồi thông tin của doanh nghiệp với cơ quan quản lý.

Với nhà báo, khi máy móc có thể tổng hợp dữ liệu chỉ trong vài giây, viết một bài báo trong vài phút, vậy giá trị và vai trò của nhà báo ra sao khi lãnh đạo doanh nghiệp, nhân viên truyền thông cũng có thể trở thành “nhà báo” chỉ bằng vài câu lệnh.

Câu trả lời có lẽ nằm ở chiều sâu giá trị cảm xúc thực sự mà người viết truyền tải đằng sau mỗi bài viết được đúc kết bằng hàng giờ “trà dư tửu hậu” cùng lãnh đạo doanh nghiệp, hay bóc tách từng dòng dữ liệu, từng dòng thông điệp để tìm ra bản chất thực sự của vấn đề mà doanh nghiệp đang gặp phải.

Có những chi tiết tưởng chừng rất “đời” nhưng đôi khi lại trở thành chất liệu quý giá nhất để báo chí chạm đến bản chất của một vấn đề. Đó có thể là cái thở dài của một chủ doanh nghiệp sau nhiều tháng xoay xở dòng tiền; là nỗi băn khoăn của một nhà đầu tư trước những thay đổi chính sách; hay sự dè dặt của một cán bộ quản lý khi phải cân bằng giữa yêu cầu phát triển và nguyên tắc quản trị.

Những điều ấy, dữ liệu có thể ghi nhận, trí tuệ nhân tạo có thể tổng hợp, nhưng không dễ cảm được. Và chính ở khoảng trống ấy, vai trò của nhà báo, của cơ quan báo chí càng trở nên đặc biệt.

Báo chí không chỉ “đồng hành” với doanh nghiệp theo nghĩa đi cùng, đưa tin, phản ánh hoạt động hay ghi nhận thành tựu. Báo chí còn cần “đồng hành" theo nghĩa cùng lắng nghe, cùng chia sẻ, cùng đặt mình trong bối cảnh vận động của doanh nghiệp để hiểu những áp lực rất thật phía sau các con số tăng trưởng, các kế hoạch đầu tư hay những kiến nghị gửi tới cơ quan quản lý.

TheLEADER tự định vị mình là một tờ tạp chí mang phong cách minh triết, trí tuệ, chỉn chu, bản lĩnh và sáng tạo. Ảnh: Việt Hưng

Trong một nền kinh tế đang chuyển mình mạnh mẽ, doanh nghiệp không chỉ cần một môi trường chính sách ổn định, minh bạch, mà còn cần một kênh đối thoại có trách nhiệm. Ở đó, báo chí có thể trở thành chiếc cầu nối giữa thực tiễn sản xuất, kinh doanh với quá trình xây dựng và thực thi chính sách.

Ông Nguyễn Hoàng Nam, Tổng giám đốc G-Home nhìn nhận, có rất nhiều câu chuyện của doanh nghiệp mà chỉ khi lên tiếng trong cộng đồng chung họ mới cảm thấy yên tâm hơn và những vấn đề gặp phải cũng sẽ được cơ quan quản lý tiếp cận và xử lý rốt ráo hơn.

Vì vậy, cơ quan báo chí cần đi sát với doanh nghiệp để lắng nghe, hiểu sâu và đặc biệt phản ánh kịp thời, có cơ sở để giúp cơ quan quản lý nhìn rõ hơn các điểm nghẽn từ thực tiễn, qua đó giúp doanh nghiệp cảm thấy tiếng nói của mình được lắng nghe một cách công bằng và xây dựng.

“Đi cùng nhau” để “cùng đi xa”

Tất nhiên, đồng hành không có nghĩa là "tô hồng", chia sẻ không có nghĩa là né tránh những vấn đề còn tồn tại. Ngược lại, sự đồng hành đúng nghĩa của báo chí phải được đặt trên nền tảng trung thực, khách quan và trách nhiệm xã hội. Báo chí cần đủ gần để hiểu doanh nghiệp, nhưng cũng cần đủ tỉnh táo để nhìn ra những vấn đề cần cảnh báo; đủ thấu cảm để chia sẻ khó khăn, nhưng cũng đủ bản lĩnh để phản biện khi cần thiết.

Đó mới là giá trị khác biệt của báo chí trong thời đại trí tuệ nhân tạo và truyền thông đa nền tảng. Khi thông tin ngày càng nhiều, điều công chúng và doanh nghiệp cần không chỉ là tốc độ, mà là sự tin cậy. Khi ai cũng có thể phát đi một thông điệp, điều làm nên giá trị của nhà báo chính là khả năng kiểm chứng, phân tích, kết nối và đặc biệt là nhân văn hóa thông tin.

Báo chí Việt Nam đứng trước ngưỡng cửa lịch sử. Ảnh: Việt Hưng

Theo luật sư Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLaw, người đã đồng hành nhiều năm với cộng đồng báo chí, chỉ khi sự kết hợp được níu giữ bằng văn hóa trao đổi – phản biện, kể cả những vấn đề góc khuất của doanh nghiệp thì câu chuyện câu chuyện đồng hành giữa báo chí và doanh nghiệp mới có thể đi đường dài.

Thực tế, ở góc độ doanh nghiệp, ông Hà cũng cho biết, bản thân SBLaw dù là đơn vị tư vấn luật nhưng cũng là một doanh nghiệp, nên việc gắn kết với các cơ quan báo chí luôn cần thiết trong việc hỗ trợ nhau, chia sẻ lẫn nhau về truyền thông để cùng nhau phát triển và lớn mạnh.

Ở đây, trong bối cảnh nền kinh tế vẫn đối diện nhiều thách thức, từ áp lực phục hồi tăng trưởng, biến động thị trường, chi phí vốn, đến yêu cầu chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và nâng cao năng lực cạnh tranh, vai trò cầu nối của báo chí càng trở nên quan trọng. Một bài viết có trách nhiệm không chỉ dừng lại ở việc phản ánh một vấn đề, mà còn có thể mở ra một cuộc đối thoại.

Một diễn đàn báo chí được tổ chức bài bản như TheLEADER đã, đang triển khai không chỉ là nơi doanh nghiệp trình bày khó khăn, mà còn là không gian để chính sách được soi chiếu từ thực tiễn và để các bên cùng tìm kiếm lời giải.

Do đó, “xích lại gần nhau” không có nghĩa là xóa nhòa ranh giới nghề nghiệp. Đó là sự gần gũi để hiểu đúng hơn, phản ánh đầy đủ hơn và kiến tạo đối thoại hiệu quả hơn. Báo chí cần gần doanh nghiệp để hiểu hơi thở thị trường, nhưng cũng cần giữ khoảng cách cần thiết để bảo vệ tính khách quan. Doanh nghiệp cần gần báo chí để tiếng nói của mình được chuyển tải tới công chúng và cơ quan quản lý, nhưng cũng cần tôn trọng nguyên tắc nghề nghiệp, sự độc lập và chuẩn mực thông tin của báo chí.

Mặc dù, trong thực tế, có lúc mối quan hệ giữa báo chí với doanh nghiệp, giữa phóng viên với doanh nhân còn tồn tại những vướng mắc, nhưng theo nhiều chuyên gia về truyền thông, bản chất các mối quan hệ giữa báo chí với doanh nghiệp vẫn luôn là mối quan hệ cộng sinh không tách rời.

Bởi lẽ, báo chí và doanh nghiệp không đứng ở hai phía đối lập, cả hai đều là những chủ thể quan trọng trong dòng chảy phát triển của đất nước. Một bên góp phần tạo lập thông tin, niềm tin và diễn đàn đối thoại; một bên tạo ra của cải vật chất, việc làm, đổi mới sáng tạo và sức sống cho nền kinh tế.

Khi hai bên hiểu đúng vai trò của nhau, tôn trọng và cùng hướng tới lợi ích chung, sự đồng hành ấy sẽ không chỉ dừng ở những bài viết, sự kiện hay chương trình truyền thông đơn lẻ, đó sẽ là một mối quan hệ được xây dựng trên nền tảng niềm tin, trách nhiệm và văn hóa.

Việt Dương