Bước chuyển trong tư duy xây dựng pháp luật, tạo dư địa cho đầu tư, kinh doanh

Ngay sau phiên bế mạc Kỳ họp, Văn phòng Quốc hội đã tổ chức họp báo về kết quả Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI vào chiều 24/8.

Chuyển tư duy từ "quản lý" sang "kiến tạo phát triển"

Tại họp báo, PV Người Đưa Tin đặt câu hỏi: "Tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội đã cho ý kiến đối với nhiều dự án luật, nghị quyết quan trọng, liên quan trực tiếp đến những lĩnh vực lớn như đầu tư, khoa học - công nghệ. Những thay đổi về tư duy xây dựng pháp luật thể hiện rõ nhất qua kỳ họp lần này là gì?".

PV Tạp chí Đời sống và Pháp luật/Người Đưa Tin nêu câu hỏi tại họp báo (Ảnh: Hữu Thắng).

Trả lời câu hỏi này, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Tạ Đình Thi cho biết, kỳ họp lần này đã thực sự chuyển tư duy từ "quản lý" sang "kiến tạo phát triển", lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.

Tại kỳ họp này có 3 luật và 1 nghị quyết liên quan đến lĩnh vực khoa học, công nghệ và môi trường. Tư duy trong công tác xây dựng pháp luật được thể hiện rõ là tập trung vào tháo gỡ những điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực.

Mục tiêu là tạo ra những cơ hội, tiền đề để phát triển và đạt mục tiêu tăng trưởng nhanh. "Việc chuyển tư duy sẽ tạo niềm tin cho người dân, cho doanh nghiệp", ông Thi nói.

Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Tạ Đình Thi (Ảnh: Hữu Thắng).

Đồng thời ông cho rằng, việc đổi mới tư duy xây dựng pháp luật sẽ biến các chủ trương, đường lối của Đảng thành động lực phát triển rất mạnh mẽ với tốc độ rất nhanh.

Cùng với đó, một chuyển biến đáng chú ý trong các quy định của luật và nghị quyết được thông qua lần này là tư duy quản lý đã chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, gắn với việc cắt giảm triệt để các thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.

Ông dẫn chứng, như Luật sửa đổi 4 luật trong lĩnh vực khoa học công nghệ đã cắt giảm 47 điều kiện kinh doanh, trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường cắt giảm 40 điều kiện kinh doanh; đồng thời 24 thủ tục hành chính trước đây thuộc thẩm quyền của Bộ Nông nghiệp và Môi trường nay được chuyển cho UBND cấp tỉnh.

Theo ông Tạ Đình Thi, đây là một trong những nội dung thể hiện rõ xu hướng phân cấp, phân quyền, đồng thời được tập trung thể hiện trong hầu hết các luật được thông qua tại kỳ họp lần này.

Tập trung vào kiểm soát các rủi ro thực sự cần thiết

Trao đổi thêm với câu hỏi của PV Đời sống và Pháp luật/Người Đưa Tin về những chính sách góp phần cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp, bà Phạm Thị Hồng Yến, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho biết, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư vừa được Quốc hội thông qua là một trong những chính sách có tác động trực tiếp trên diện rộng đối với người dân và doanh nghiệp. 

Theo đó, luật thực hiện cắt giảm, hợp nhất và thu hẹp các phạm vi của ngành nghề kinh doanh từ 198 xuống chỉ còn 137 ngành nghề kinh doanh có điều kiện.

Quang cảnh họp báo (Ảnh: Hữu Thắng).

"Đây không chỉ là việc cắt giảm các thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh mà quan trọng hơn đó là việc hoàn thiện phương thức quản trị hiện đại theo hướng Nhà nước sẽ tập trung vào kiểm soát các rủi ro thực sự cần thiết, đồng thời sẽ tạo những dư địa thuận lợi cho hoạt động đầu tư và kinh doanh", bà Yến nói.

Bà Yến cho biết, tinh thần của việc sửa đổi luật lần này là tiến hành kiểm soát các rủi ro bằng những điều kiện gia nhập thị trường, từ đó, xác định các rủi ro nào phải thực hiện tiền kiểm, còn các rủi ro có thể kiểm soát hiệu quả bằng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, kiểm nghiệm truy xuất nguồn gốc hay hậu kiểm, sẽ chuyển sang các hình thức khác.

Mặt khác, Quốc hội cũng đặt ra yêu cầu, mỗi điều kiện để chủ thể kinh tế tham gia vào thị trường, môi trường đầu tư kinh doanh cần phải được duy trì, có cơ sở rõ ràng và thực sự cần thiết tương ứng với các rủi ro cần kiểm soát.

Bà Yên bày kỳ vọng các quyết sách tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư sẽ tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp tham gia vào môi trường đầu tư kinh doanh, nhưng đồng thời cũng không buông lỏng quản lý nhất là đối với những lĩnh vực liên quan trực tiếp tới sức khỏe cộng đồng, môi trường, an toàn xã hội, trật tự công cộng, quốc phòng, an ninh quốc gia, đạo đức xã hội.

Hoàng Bích - Hữu Thắng