Mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa ở Hà Nội ưu tiên nâng chất lượng sống người dân

Mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa" mà Hà Nội thí điểm hướng đến nâng cao chất lượng sống của người dân thông qua cải thiện dịch vụ công, y tế, giáo dục, môi trường, việc làm và nhà ở.

Theo Đề án thí điểm tại hai xã Phúc Thịnh và Thư Lâm, mục tiêu xuyên suốt của mô hình là "mọi chính sách đều hướng tới nâng cao chất lượng sống, sự hài lòng và hạnh phúc của người dân". Hai chỉ số tổng hợp được lựa chọn để đánh giá kết quả là chỉ số hạnh phúc và mức độ hài lòng của người dân, tổ chức.

Một trong những thay đổi lớn là xây dựng chính quyền theo hướng phục vụ thay vì quản lý hành chính. Cấp xã, phường lấy hiệu quả giải quyết công việc và mức độ hài lòng của người dân làm thước đo; nâng tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính đúng hạn, tăng số kiến nghị được xử lý ngay từ cơ sở và mở rộng sự tham gia của người dân vào quá trình xây dựng chính sách, giám sát hoạt động của chính quyền. Việc công khai dữ liệu, ngân sách và kết quả thực hiện nhiệm vụ cũng được coi là yêu cầu bắt buộc.

Đề án đặt mục tiêu 100% dịch vụ công đủ điều kiện được cung cấp trực tuyến, xây dựng nền tảng dữ liệu số thống nhất và phát triển hạ tầng số tại các xã, phường. Người dân được kỳ vọng thực hiện thủ tục hành chính nhanh hơn, giảm thời gian, chi phí và có thêm kênh tham gia quản trị địa phương trên môi trường số.

Trong lĩnh vực an sinh, Hà Nội hướng tới bảo đảm mọi người dân được tiếp cận các dịch vụ cơ bản như việc làm, giáo dục, y tế, nhà ở, nước sạch và thông tin. Đề án đặt mục tiêu duy trì tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế 100%, giảm nghèo đa chiều và tiếp tục có chính sách hỗ trợ các nhóm yếu thế để không ai bị bỏ lại phía sau.

Về y tế, thành phố phấn đấu 100% người dân có hồ sơ sức khỏe điện tử, được khám sức khỏe định kỳ và khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm. Chất lượng y tế cơ sở sẽ được nâng lên, đồng thời các chỉ tiêu về tuổi thọ và chỉ số phát triển con người (HDI) được đưa vào đánh giá kết quả thực hiện.

Môi trường sống cũng là một tiêu chí trọng tâm. Đề án đặt mục tiêu đầu tư hạ tầng đồng bộ, mở rộng diện tích cây xanh và mặt nước, nâng cao chất lượng không khí, tăng tỷ lệ xử lý chất thải, nước thải, phát triển năng lượng sạch và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

Trong giáo dục, Hà Nội hướng tới 100% trường công lập đạt chuẩn quốc gia, nâng cao thể lực học sinh, khuyến khích người dân tham gia các hoạt động văn hóa, đồng thời bảo tồn di sản, làng nghề và bản sắc địa phương.

Đề án cũng kỳ vọng tạo thêm cơ hội phát triển kinh tế cho người dân thông qua phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, mở rộng chuỗi liên kết sản xuất, nâng cao năng suất lao động, tỷ lệ lao động qua đào tạo và thu nhập bình quân đầu người. Thành phố đồng thời nghiên cứu phát triển thị trường lao động, nhà ở xã hội và các mô hình sinh kế phù hợp để tạo việc làm ổn định và cải thiện thu nhập.

Ngày 8/7, Ban Chấp hành Đảng bộ TP Hà Nội ban hành Nghị quyết số 16 về xây dựng và triển khai thí điểm mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa", lựa chọn hai xã Phúc Thịnh và Thư Lâm (huyện Đông Anh cũ) làm địa bàn triển khai. Thành phố đặt mục tiêu kiểm nghiệm mô hình quản trị cơ sở mới, lấy người dân làm trung tâm, từ đó hoàn thiện cơ chế, chính sách trước khi xem xét nhân rộng.

Ý tưởng thí điểm mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa" được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gợi ý tại cuộc làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội ngày 30/3. Tại cuộc tiếp xúc cử tri ngày 4/5, ông tiếp tục đề cập việc có thể bắt đầu từ một xã hoặc phường để rút kinh nghiệm, làm rõ mô hình tổ chức và khả năng đáp ứng nhu cầu đời sống người dân.

Theo ông, khi chưa thể triển khai ở quy mô lớn, có thể bắt đầu từ cấp xã, phường để người dân trực tiếp cảm nhận, từ đó tạo hình mẫu cho các địa phương khác. "Nếu Hà Nội làm được, Thủ đô không chỉ phát triển nhanh, hiện đại hơn mà còn trở thành đô thị đáng sống hơn, nhân văn, văn minh và xứng đáng hơn với vai trò trung tâm của cả nước", người đứng đầu Đảng, Nhà nước nói.

Sơn Hà