Trả lời:

Hiện tượng cương tự nhiên buổi sáng là một phản ứng sinh lý khá quen thuộc ở nam giới. Biểu hiện này thường liên quan đến các đợt cương trong lúc ngủ, được gọi là hiện tượng cương dương vật về đêm (Nocturnal Penile Tumescence - NPT). Hiện tượng này hay xuất hiện trong giai đoạn ngủ mơ REM (Rapid Eye Movement sleep), thời điểm mà hệ thần kinh, mạch máu và nội tiết của quý ông vẫn âm thầm hoạt động bền bỉ dù chủ nhân đang ngủ ngon lành.

Nói một cách dễ hiểu, hiện tượng cương vào buổi sáng giống như một lần cơ thể tiến hành "kiểm tra hệ thống" sau một đêm dài nghỉ ngơi. Tuy nhiên, nếu vài hôm gần đây bạn nhận thấy tần suất xuất hiện của hiện tượng này ít hơn, cũng không nên vội vã hoảng sợ rằng bản lĩnh sinh lý nam đang xuống dốc. Cơ thể con người không phải là một chiếc máy chấm công để ngày nào cũng đúng 6h sáng là "báo cáo đầy đủ".

Có rất nhiều lý do rất đời thường trong cuộc sống hiện đại khiến hiện tượng cương buổi sáng trở nên thưa thớt hơn. Đó có thể là hệ quả của việc ngủ không đủ giấc, thức khuya, stress kéo dài, làm việc quá tải, uống nhiều rượu bia, hút thuốc lá, ít vận động, tăng cân, hoặc đơn giản chỉ là do bạn thức dậy không đúng vào giai đoạn ngủ REM. Điều này có nghĩa là vào ban đêm, cơ thể bạn vẫn có thể có những đợt cương tự nhiên, nhưng đến khi bạn tỉnh dậy thì "ca trực" đó của cơ thể đã qua từ lúc nào.

Theo nghiên cứu của tác giả Karacan và các cộng sự được công bố trên tạp chí khoa học Archives of General Psychiatry, một nam giới trẻ tuổi có trung bình hơn 4 lần cương trong một đêm. Mỗi lần như vậy kéo dài khoảng 30 phút và phần lớn đều liên quan chặt chẽ đến giấc ngủ REM. Điều này chứng minh rằng cương khi ngủ là một hiện tượng sinh lý hoàn toàn bình thường, không nhất thiết phải liên quan đến ham muốn hay các kích thích tình dục.

Một yếu tố rất quan trọng nhưng lại hay bị phái mạnh bỏ qua chính là chất lượng giấc ngủ. Testosterone vốn là hormone đóng vai trò quyết định đối với nguồn năng lượng, ham muốn cũng như chức năng sinh lý của nam giới.

Theo nghiên cứu của hai tác giả Leproult và Van Cauter công bố trên tạp chí y khoa danh tiếng JAMA, chỉ sau một tuần ngủ 5 giờ mỗi đêm, nồng độ testosterone ban ngày ở những nam giới trẻ khỏe mạnh có thể bị sụt giảm khoảng 10-15%. Nói cách khác, nếu tối nào bạn cũng thức khuya, sáng dậy với tâm trạng mệt mỏi người còn chưa muốn đi làm, thì đừng quá bất ngờ khi "anh bạn nhỏ" cũng xin nghỉ để bảo trì.

Tuy nhiên, tuyệt đối không nên xem nhẹ nếu tình trạng ít hoặc mất hẳn hiện tượng cương buổi sáng kéo dài liên tục từ nhiều tuần đến vài tháng. Đặc biệt là khi tình trạng này đi kèm với các dấu hiệu khác như: giảm ham muốn, khó cương cứng khi quan hệ tình dục, khó duy trì độ cương, cơ thể mệt mỏi, tăng cân, ngủ ngáy nhiều hoặc bản thân đang có các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu. Khi đó, đây rất có thể là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang phát đi tín hiệu cảnh báo về các vấn đề liên quan đến mạch máu, nội tiết, chuyển hóa, giấc ngủ hoặc tâm lý.

Tuyệt đối không nên làm là tự ý dùng các loại thuốc tăng cường sinh lý chỉ vì một vài buổi sáng thấy "anh bạn nhỏ" im hơi lặng tiếng. Các loại thuốc hỗ trợ cương cứng có thể có vai trò nhất định trong quá trình điều trị y khoa, nhưng chúng cần phải được dùng đúng người, đúng chỉ định của bác sĩ, nhất là đối với người có bệnh lý về tim mạch, huyết áp hoặc đang phải sử dụng các loại thuốc điều trị khác.

Tóm lại, ít cương vào buổi sáng chưa chắc là biểu hiện của tình trạng yếu sinh lý. Nếu hiện tượng này chỉ xảy ra thoáng qua trong những giai đoạn bạn bị mệt mỏi, thiếu ngủ, căng thẳng, nên chủ động điều chỉnh lại chế độ sinh hoạt: ngủ đủ giấc hơn, hạn chế rượu bia, vận động thể chất đều đặn và tiếp tục theo dõi thêm.

Nhưng nếu tình trạng này kéo dài dai dẳng hoặc đi kèm các rối loạn chức năng khác, bạn nên đến các cơ sở y tế chuyên khoa nam học để được bác sĩ khám và đánh giá một cách khách quan nhất. Cơ thể chúng ta đôi khi không la lớn, mà chỉ nháy nhẹ một cái đèn báo hiệu. Khi thấy đèn báo thì việc cần làm là đi kiểm tra, đừng tự hù dọa bản thân và cũng đừng tự ý uống thuốc bừa bãi.

TS.BS.CK2 Trà Anh Duy
Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men’s Health