Uyên cho biết họ kết hôn chưa lâu, trước đó đã khám tiền hôn nhân, không phát hiện bệnh. Tuần trước, chị nhận kết quả xét nghiệm của chồng cho thấy đã mắc viêm gan B, còn bản thân âm tính. Uyên gần như chết lặng.

"Câu hỏi cứ lặp lại trong đầu tôi là anh ấy nhiễm từ đâu, tại sao nhiễm", Uyên nói.

Sự nghi ngờ nhanh chóng biến thành áp lực tâm lý. Uyên bắt đầu liên tưởng đến khả năng chồng quan hệ ngoài luồng, giấu giếm sau lưng mình. Những cuộc trò chuyện bình thường dần biến thành tranh cãi, rồi cãi vã gay gắt. Uyên vừa sợ bị lây, vừa uất ức vì nghĩ mình bị phản bội.

Sau khi được bác sĩ giải thích, Uyên hiểu bệnh có thể lây qua nhiều con đường khác như dao cạo râu, bàn chải đánh răng. Cô quyết định tiêm vaccine để bảo vệ bản thân và cùng chồng xây dựng lại niềm tin.

Còn Trang, 40 tuổi, ở Lâm Đồng, vẫn nhớ rất rõ cảm giác hoang mang trong lần cầm trên tay kết quả tầm soát sức khỏe định kỳ của gia đình. Trước khi kết hôn, hai vợ chồng đã chủ động đi khám, xét nghiệm viêm gan B và đều nhận kết quả âm tính. Do đó, khi nhận thông tin chồng nhiễm viêm gan B, còn mình âm tính, gia đình luôn trong trạng thái cảnh giác, không dám gần gũi chồng.

Trang động viên chồng tuân thủ theo dõi và điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ, đồng thời tiêm ngừa viêm gan B cho mình và hai con để gia đình yên tâm hơn khi sống chung lâu dài.

Bác sĩ Nguyễn Đức Bá Đạt, Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết viêm gan B là bệnh nhiễm trùng gan do virus viêm gan B (HBV) gây ra. Đây là một trong những bệnh truyền nhiễm phổ biến và nguy hiểm hàng đầu tại Việt Nam hiện nay, với ước tính khoảng 7,6 triệu người đang nhiễm virus. Tuy nhiên, chỉ hơn 1,6 triệu người được chẩn đoán và khoảng 45.000 người đang được điều trị.

Theo bác sĩ Đạt, không ít cặp vợ chồng rơi vào khủng hoảng khi phát hiện bạn đời mắc bệnh. Nhiều người mặc định viêm gan B lây chủ yếu qua đường tình dục, từ đó nảy sinh nghi ngờ, thậm chí đổ vỡ niềm tin khi đối phương có kết quả dương tính. Đây là hiểu lầm và gây tổn thương cho các mối quan hệ gia đình.

Thực tế, viêm gan B có nhiều con đường lây truyền. Virus lây khi tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể của người nhiễm như máu, tinh dịch, dịch âm đạo. Bệnh có thể lây qua truyền máu không được sàng lọc, dùng chung kim tiêm, tai nạn nghề nghiệp do kim đâm, dùng chung các vật dụng cá nhân có thể dính máu như dao cạo râu, bàn chải đánh răng.

Ngoài ra, viêm gan B còn có thể lây từ mẹ sang con trong quá trình sinh nở. Nhiều trường hợp nhiễm bệnh rất sớm mà người mang virus không hề hay biết cho đến khi đi kiểm tra sức khỏe nhiều năm sau đó.

Viêm gan B thường diễn tiến âm thầm. Ở giai đoạn đầu, người bệnh có thể chỉ mệt mỏi nhẹ, chán ăn, vàng da thoáng qua hoặc hoàn toàn không có triệu chứng, khiến bệnh dễ bị bỏ sót. Khi virus tồn tại trên 6 tháng, bệnh chuyển sang mạn tính và có thể kéo dài suốt đời. Nếu không được theo dõi và điều trị đúng, viêm gan B mạn tính có thể gây suy gan cấp, xơ gan và là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến ung thư gan.

Hiện bệnh viêm gan B chưa có phương pháp trị khỏi bệnh. Người bệnh cần sử dụng thuốc kháng virus, tái khám thường xuyên, không tự ý bỏ điều trị khiến bệnh không được kiểm soát.

BS Bá Đạt cho biết, người sống chung với người nhiễm viêm gan B không nên quá lo lắng vì bệnh không lây qua các sinh hoạt thường ngày như ăn uống chung, ôm hôn hay dùng chung bát đũa. Nguy cơ lây truyền chủ yếu liên quan đến máu và quan hệ tình dục không được bảo vệ.

Với các cặp vợ chồng, nếu người lành được tiêm vaccine viêm gan B đầy đủ, nguy cơ mắc bệnh giảm tới khoảng 95%. Trong trường hợp người bệnh được điều trị tốt, tải lượng virus thấp hoặc dưới ngưỡng phát hiện, hai vợ chồng vẫn có thể sinh hoạt tình dục bình thường theo tư vấn của bác sĩ chuyên khoa. Bên cạnh tiêm chủng, người sống chung cần xét nghiệm kháng thể định kỳ, tránh dùng chung các vật dụng có thể dính máu như dao cạo, bàn chải đánh răng để chủ động bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Tiêm vaccine viêm gan B là một trong những cách hiệu quả nhất để phòng ngừa bệnh. Việt Nam hiện có các loại vaccine viêm gan B đơn và phối hợp phòng thêm viêm gan A cho người lớn. Người lớn chủng ngừa ba mũi trong vòng 6 tháng, xét nghiệm viêm gan B trước khi tiêm, tiêm nhắc lại khi kháng thể giảm. Trẻ em cần tiêm vaccine viêm gan B trong vòng 24 giờ sau khi sinh, sau đó tiếp tục theo lịch tiêm ngừa vaccine có thành phần viêm gan B như vaccine 5 trong 1 hoặc vaccine 6 trong 1.

Nguyên Bình