Đề xuất được Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nêu tại buổi tiếp Bộ trưởng Phát triển Kỹ thuật số và Thông tin Singapore, bà Josephine Teo, sáng 16/1, trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN (ADGMIN) lần thứ 6 do Việt Nam đăng cai.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, hợp tác số giữa Việt Nam và Singapore đã đến lúc cần có những thay đổi để tạo ra kết quả thực chất hơn.

Theo ông, đã đến lúc ASEAN không chỉ dừng ở việc "theo sau" mà cần tham gia đóng góp vào sự phát triển chung của thế giới. Mỗi quốc gia ASEAN nên lựa chọn một lĩnh vực mũi nhọn để tập trung phát triển, hình thành các hình mẫu có thể chia sẻ trong khu vực và lan tỏa ra toàn cầu. Trong bức tranh đó, Việt Nam có thể đảm nhận vai trò dẫn dắt ASEAN về 5G.

Ông cho biết, sau khoảng 5 năm phát triển, Việt Nam đã hình thành được một hệ sinh thái 5G hoàn chỉnh, từ thiết bị hạ tầng mạng như trạm gốc, mạng lõi cho đến các ứng dụng. Trên thế giới, Việt Nam là quốc gia thứ năm làm được điều này.

Đây là lần đầu tiên ASEAN có một mạng viễn thông do quốc gia trong khối làm chủ. Vì vậy, "Việt Nam mong muốn Singapore ủng hộ hệ sinh thái 5G Make in Viet Nam", Bộ trưởng nói, thêm rằng Việt Nam sẵn sàng ủng hộ Singapore trong vai trò dẫn dắt ASEAN về trí tuệ nhân tạo (AI).

Bộ trưởng Josephine Teo đánh giá cao công tác tổ chức hội nghị ADGMIN lần thứ 6 của Việt Nam, cho rằng hội nghị diễn ra hiệu quả với chương trình làm việc dày đặc nhưng được điều phối chặt chẽ. Theo bà, tinh thần chủ động và trách nhiệm của các nước thành viên là yếu tố then chốt để các cuộc họp cấp khu vực mang lại kết quả thực chất, thay vì chỉ dừng ở trao đổi chính sách.

Bộ trưởng Josephine Teo cũng gửi lời chúc mừng Việt Nam về tốc độ triển khai 5G, không chỉ ở mức độ phủ sóng mà còn cả ở việc phát triển hệ sinh thái thiết bị 5G. "Từ nhiều năm trước, ngài Bộ trưởng đã nêu tầm nhìn rằng Việt Nam phải làm chủ công nghệ 5G, và chỉ trong thời gian ngắn, tầm nhìn đó đã trở thành hiện thực", bà Josephine Teo bày tỏ ấn tượng.

Phản hồi đề xuất của Việt Nam, bà cho biết Singapore không trực tiếp thiết kế hay sản xuất các thiết bị 5G, do đó Bộ Phát triển Kỹ thuật số và Thông tin sẽ khuyến nghị các nhà mạng nước này cân nhắc những giải pháp phù hợp với nhu cầu của họ, trên cơ sở hiệu năng, an ninh bảo mật và an toàn mạng.

Bên cạnh nội dung về 5G, lãnh đạo hai Bộ dành nhiều thời gian trao đổi về hợp tác AI. Bộ trưởng Singapore cho biết nước này hiện giữ vai trò Chủ tịch Nhóm công tác về quản trị AI trong khuôn khổ ADGMIN. Singapore đang thúc đẩy các yêu cầu cụ thể hơn về quản trị AI, trong đó có việc xây dựng công cụ đo lường, đánh giá và kiểm thử.

Singapore đã khởi xướng chương trình đánh giá và kiểm thử AI ở cấp quốc gia, xuất phát từ thực tế AI đang được triển khai ngày càng sâu rộng tại nước này. Tuy nhiên, theo Bộ trưởng Josephine Teo, cách tiếp cận đó sẽ mang lại nhiều giá trị hơn nếu được mở rộng ở cấp độ ASEAN, qua đó giúp khu vực nâng cao năng lực quản trị AI một cách đồng bộ.

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết Quốc hội Việt Nam vừa thông qua Luật Trí tuệ nhân tạo, trong đó xác định AI là "hạ tầng trí tuệ", một bộ phận quan trọng của hạ tầng số quốc gia. Việt Nam tiếp cận AI theo hướng "problem first, AI second", coi AI là công cụ để giải quyết các vấn đề cụ thể. Theo ông, mỗi quốc gia có những bài toán riêng, và chính sự khác biệt đó tạo ra bản sắc riêng cho AI của từng nước.

Từ góc nhìn này, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho rằng AI không chỉ cần được kiểm thử về mặt kỹ thuật, mà còn cần được thử nghiệm trong đời sống thực, nhưng trong một không gian có kiểm soát. Với quy mô dân số lớn và nhiều vấn đề thực tiễn cần giải quyết, Việt Nam phù hợp để trở thành môi trường thử nghiệm cho AI.

Bà Josephine Teo ấn tượng với cách tiếp cận "vấn đề trước, AI sau" của Việt Nam, cho rằng AI không chỉ để trình diễn công nghệ, mà phải giải quyết được các vấn đề thực tế thì mới có thể tồn tại và phát triển bền vững.

Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN lần thứ 6 với chủ đề "Adaptive ASEAN: From Connectivity to Connected Intelligence" (ASEAN Thích ứng: Từ kết nối hạ tầng đến kết nối trí tuệ), diễn ra từ ngày 12-16/1, tại Hà Nội. Hội nghị là cơ chế hợp tác cao nhất của ASEAN trong lĩnh vực công nghệ số, quy tụ nhiều chuyên gia, doanh nghiệp và nhà hoạch định chính sách toàn cầu.

Trọng Đạt

• Việt Nam muốn Trung Quốc chia sẻ kinh nghiệm phát triển AI, 5G
• Thiết bị 5G Việt Nam lần đầu dùng cho mạng nước ngoài
• Các nhà mạng Việt Nam triển khai 5G đến đâu?
• Việt Nam thử nghiệm thành công mạng 5G nhanh gấp 6 lần hiện tại