Thông điệp này được Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng chia sẻ tại buổi tiếp Bộ trưởng Công nghệ và Truyền thông Lào, ông Santisouk Simmalavong, chiều 16/1. Buổi gặp song phương giữa hai Bộ trưởng diễn ra trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN (ADGMIN) lần thứ 6.

Bộ trưởng Santisouk Simmalavong đánh giá, việc tổ chức thành công Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN đã nâng cao vai trò và vị thế của Việt Nam trong lĩnh vực số tại khu vực.

Theo ông, Việt Nam đang nổi lên là một trong những quốc gia đi đầu về chuyển đổi số, với nhiều kinh nghiệm thực tiễn có giá trị tham khảo cho Lào. Bộ trưởng cho biết hai nước có mối quan hệ truyền thống lâu đời, gắn bó chặt chẽ. Lào luôn coi Việt Nam như "người nhà trong hợp tác phát triển".

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định, với mối quan hệ đặc biệt, Việt Nam không đặt bất kỳ rào cản nào trong hợp tác số với Lào. Ông cho rằng lĩnh vực công nghệ số có lợi thế rất riêng so với các loại hạ tầng truyền thống. Nếu xây dựng đường sá hay đưa điện về vùng sâu, vùng xa cần nguồn lực lớn, thì phổ cập công nghệ số lại không đòi hỏi chi phí quá cao nhưng có thể mang lại tác động rộng khắp.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, điều cốt lõi không nằm ở công nghệ, mà ở cách sử dụng. Công nghệ số chỉ phát triển khi được ứng dụng để giải quyết các vấn đề cụ thể của xã hội. Quốc gia nào có nhiều vấn đề và sẵn sàng dùng công nghệ để giải quyết thì quốc gia đó càng có cơ hội phát triển nhanh hơn. Từ thực tiễn đó, Việt Nam lựa chọn cách tiếp cận "problem first, AI second" để phát triển AI - xác định vấn đề trước, sau đó mới ứng dụng công nghệ.

Bộ trưởng cho rằng cách tiếp cận này phù hợp với các nước đang phát triển như Việt Nam và Lào. Thay vì đặt câu hỏi tiền đâu? công nghệ đâu? nhân lực đâu? điều quan trọng nhất là xác định rõ vấn đề cần giải quyết. Khi có bài toán cụ thể, công nghệ sẽ trở thành công cụ để tìm lời giải. Việt Nam muốn chia sẻ tư duy, cách tiếp cận mới với Lào. "Lào có thể mang bài toán của mình sang Việt Nam, để cùng Việt Nam tìm cách giải quyết bằng công nghệ", Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nói.

Bộ trưởng Santisouk Simmalavong đánh giá cao sự hỗ trợ của Việt Nam trong thời gian qua, đặc biệt trong phát triển nguồn nhân lực và hạ tầng viễn thông. Ông cho biết các doanh nghiệp Việt Nam đã góp phần quan trọng vào việc phổ cập dịch vụ viễn thông tại Lào, tạo nền tảng cho chuyển đổi số và phát triển kinh tế, xã hội.

Hai bên cũng đã trao đổi về đào tạo nhân lực số, coi đây là yếu tố then chốt cho phát triển lâu dài. Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đề xuất Lào nên đa dạng hóa hình thức đào tạo, từ trực tuyến, đào tạo theo kỹ năng đến cấp chứng chỉ ngắn hạn, thay vì chỉ tập trung vào các chương trình dài hạn. Theo ông, cách này giúp người học nhanh chóng có kỹ năng để tham gia thị trường lao động, đồng thời phù hợp với bối cảnh công nghệ, khi AI phát triển ngày càng nhanh.

Bộ trưởng Santisouk Simmalavong bày tỏ ấn tượng với cách tiếp cận lấy vấn đề làm trung tâm của Việt Nam và mong muốn học hỏi thêm kinh nghiệm, đặc biệt trong việc phát triển và ứng dụng AI.

Đáp lại, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định Việt Nam sẵn sàng chia sẻ các tài liệu, kinh nghiệm về thể chế và cách tiếp cận AI, đồng thời tăng cường hợp tác đào tạo nhân lực công nghệ cho Lào ngay trong thời gian tới.

Trọng Đạt

• Bốn chuyển dịch để ASEAN trở thành một cộng đồng số an toàn
• Việt Nam đề nghị Singapore ủng hộ hệ sinh thái 5G
• 'Malaysia có thể đầu tư trung tâm dữ liệu tại Việt Nam'
• Việt Nam muốn Trung Quốc chia sẻ kinh nghiệm phát triển AI, 5G