Ukraine đối mặt thất bại, cựu Bộ trưởng Quốc phòng cảnh báo 'nóng'

Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov. (Ảnh: Reuters)

Cựu bộ trưởng Fedorov (35 tuổi) đã bị miễn nhiệm hồi tháng 7, chỉ sáu tháng sau khi được bổ nhiệm. Nguyên nhân là do ông khởi xướng các cải cách về quy trình mua sắm và huy động lực lượng, dẫn đến xung đột với giới lãnh đạo quân sự và các đối thủ chính trị.

Tuần trước, ông đã gây chấn động chính trường Ukraine khi trở thành nhân vật chính trị cấp cao đầu tiên công khai yêu cầu tổ chức bầu cử trong thời chiến, đồng thời chỉ trích gay gắt cuộc khủng hoảng quản trị mang tính "hệ thống".

Trong một cuộc phỏng vấn với Reuters, cựu Bộ trưởng Fedorov cho biết, Ukraine thiếu tầm nhìn tổng thể về cách giành chiến thắng trong cuộc xung đột kéo dài bốn năm và bị cản trở bởi sự thất bại trong việc đổi mới.

Theo ông Fedorov, tình trạng tham nhũng và các mạng lưới bảo trợ, cũng như sự thiếu độc lập trong các thể chế chính phủ đang kìm hãm sự phát triển của đất nước.

"Tôi nghĩ rằng có một bước ngoặt sẽ quyết định quỹ đạo tương lai của chúng ta, nhưng dường như chúng ta đang thất bại một cách dần dần, chậm rãi”, ông Fedorov nói.

Ông Fedorov nói thêm rằng Ukraine vẫn còn "mọi cơ hội" để giành chiến thắng, nhưng cần một kế hoạch khẩn cấp.

Gặp khó vì thiếu tên lửa đánh chặn

Quân đội Nga đang liên tục tấn công các nhà máy và nhà kho của Ukraine bằng hàng chục tên lửa đạn đạo mỗi tháng. Ukraine hầu như không thể ngăn chặn được số tên lửa này do nguồn cung tên lửa đánh chặn đang cạn kiệt.

Về phần mình, Ukraine đã đẩy mạnh các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa sâu vào lãnh thổ Nga, đánh trúng một số nhà máy quân sự trọng yếu, gây thiệt hại nặng nề cho nhà máy lọc dầu Nga và dẫn đến tình trạng thiếu hụt nhiên liệu trên toàn quốc.

Ông Fedorov trong cuộc phỏng vấn. (Ảnh: Reuters)

Trả lời hãng tin Reuters, ông Fedorov nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát triển các máy bay không người lái tự hành được điều khiển bởi trí tuệ nhân tạo và tên lửa đánh chặn giá rẻ để ngăn chặn các cuộc tấn công đường không của Nga, cũng như phát triển chương trình tên lửa đạn đạo của chính Ukraine nhằm xoay chuyển cục diện cuộc chiến.

Các nhà sản xuất Ukraine hiện đang phát triển những công nghệ này, nhưng ông Fedorov cho rằng, đất nước cần một chiến lược đồng bộ để tối đa hóa hiệu quả khi triển khai chúng.

Ông vạch ra tầm nhìn về một chiến tuyến được bao phủ bởi các cảm biến điện tử để phát hiện mục tiêu đối phương, kết hợp với việc sử dụng vũ khí không người lái trên bộ và trên không nhằm giảm thiểu sự hiện diện của con người.

"Đã có sẵn các công nghệ có thể ngăn chặn hoàn toàn lực lượng Nga, nhưng việc thiếu tầm nhìn khiến chúng ta không thể áp dụng chúng”, ông nói.

Một cuộc thăm dò dư luận vào cuối tháng 7 cho thấy, 82% số người được hỏi ở Ukraine tin rằng đất nước sẽ giành chiến thắng, mặc dù đa số dự đoán giao tranh sẽ còn kéo dài đến năm 2027 hoặc lâu hơn nữa.

Ông Fedorov chỉ trích sự lãng phí tiềm năng và sự kém hiệu quả của bộ máy nhà nước Ukraine, mà theo ông, chỉ đang hoạt động với “5% hiệu suất”.

Cựu bộ trưởng cho biết, ông là nhân tố chủ chốt thúc đẩy chiến dịch sử dụng máy bay không người lái trong năm nay nhằm vào các cơ sở nhiên liệu và hậu cần quân sự của Nga, qua đó gây khó khăn cho lực lượng Nga ở tiền tuyến.

Ông nhận định, vẫn còn khoảng thời gian vài tháng để tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch này, nhằm cô lập bán đảo Crimea, trước khi Nga tìm ra cách đối phó với các chiến thuật của Ukraine.

Kêu gọi tổ chức bầu cử

Lời kêu gọi tổ chức bầu cử của ông Fedorov đã vấp phải sự phản đối từ nhiều người dân Ukraine. Và các cuộc thăm dò dư luận liên tục cho thấy không có sự hưởng ứng đối với việc tổ chức bầu cử trong thời chiến.

Tổng thống Zelensky đã chỉ trích lời kêu gọi này, cho rằng nó có thể hủy hoại Ukraine trong bối cảnh đất nước đang phải trải qua xung đột.

Kể từ khi xung đột bùng phát năm 2022, Ukraine đã áp dụng thiết quân luật, trong đó quy định cấm tổ chức bầu cử vì lý do an ninh.

Theo tổng thống, ông Fedorov có thể đang chịu tác động từ các thế lực bên ngoài để đưa ra lời kêu gọi này. Tuy nhiên, ông Fedorov đã kiên quyết phủ nhận điều đó.

Mặc dù việc tổ chức bầu cử trong thời chiến vấp phải những thách thức to lớn về mặt hậu cần, nhưng ông Fedorov khẳng định Ukraine sẽ tìm ra các giải pháp sáng tạo.

Tuy nhiên, ông cho biết còn quá sớm để thông báo về việc liệu ông có ra tranh cử tổng thống hay không.

Trong thời gian tới, ông Fedorov dự định sẽ tập trung vào việc thúc đẩy khôi phục bầu cử tại Ukraine và các dự án tập trung vào công nghệ quân sự tiên tiến, bao gồm một quỹ đầu tư mà ông dự định huy động vốn trong chuyến đi tới Mỹ sắp tới.

Minh Hạnh