TP Hồ Chí Minh: Siết chặt quản lý kinh doanh thức ăn đường phố

Theo phản ánh của các cử tri đến HĐND TP Hồ Chí Minh, tình trạng thức ăn đường phố hiện nay còn thiếu kiểm soát, nguy cơ ngộ độc thực phẩm gia tăng, nhất là vào mùa nắng nóng; việc sử dụng phụ gia, phẩm màu không đảm bảo an toàn trong chế biến thực phẩm vẫn diễn biến phức tạp.

Liên quan đến hoạt động buôn bán hóa chất tại khu vực chợ Kim Biên, nơi từ lâu được xem là “điểm nóng” về các loại phụ gia, hóa chất công nghiệp có thể bị lợi dụng đưa vào thực phẩm. Bên cạnh đó, điều kiện chế biến, bảo quản tại nhiều quán ăn, đặc biệt là quán ăn đường phố, vẫn chưa đáp ứng tiêu chuẩn, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng.

Trước thực trạng trên, Sở An toàn thực phẩm TP Hồ Chí Minh đã triển khai nhiều giải pháp nhằm kiểm soát chặt chẽ hoạt động kinh doanh thức ăn đường phố, một lĩnh vực đặc thù, khó quản lý do tính chất nhỏ lẻ, lưu động.

Bán thức ăn trên đường Điện Biên Phủ thuộc địa bàn phường Gia Định, TP Hồ Chí Minh.

Theo đó, các biện pháp trọng tâm được tập trung thực hiện bao gồm đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người kinh doanh và người tiêu dùng về an toàn thực phẩm; tổ chức tập huấn kiến thức cho các hộ kinh doanh; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

Chính quyền cấp cơ sở được xác định là lực lượng nòng cốt, trực tiếp quản lý hoạt động kinh doanh thức ăn đường phố tại địa bàn. Các phường, xã có trách nhiệm rà soát, thống kê đầy đủ các cơ sở, hướng dẫn thực hiện đúng quy định, đồng thời tăng cường kiểm tra, xử lý tình trạng buôn bán tự phát lấn chiếm lòng lề đường, không đảm bảo vệ sinh môi trường và an toàn thực phẩm, đặc biệt tại các khu vực đông người như trường học, bệnh viện, chợ.

Song song đó, công tác phòng ngừa ngộ độc thực phẩm cũng được chú trọng, với các biện pháp kiểm soát thực phẩm không rõ nguồn gốc, phòng ngừa ngộ độc do độc tố tự nhiên, cũng như các nguy cơ từ thủy, hải sản.

Một trong những điểm nhấn trong công tác đảm bảo an toàn thực phẩm là hoạt động kiểm tra, hậu kiểm được triển khai thường xuyên, liên tục và có trọng tâm, trọng điểm.

Trong năm 2025, các đoàn kiểm tra đã tiến hành kiểm tra 6.645 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm và dịch vụ ăn uống, qua đó phát hiện 121 trường hợp vi phạm. Cơ quan chức năng đã xử phạt hành chính 103 trường hợp với tổng số tiền gần 2 tỷ đồng, đồng thời tham mưu UBND TP Hồ Chí Minh xử phạt thêm 16 trường hợp với số tiền hơn 3,5 tỷ đồng. Đặc biệt, đã có trường hợp bị chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra để xử lý theo quy định pháp luật .

Năm 2026, công tác kiểm tra tiếp tục được đẩy mạnh. Chỉ trong quý I, đã kiểm tra 973 cơ sở, phát hiện và xử phạt 10 trường hợp vi phạm, buộc tiêu hủy nhiều sản phẩm không đảm bảo an toàn. Đáng chú ý, các đợt kiểm tra đột xuất cũng được tăng cường, góp phần phát hiện kịp thời sai phạm tại các nhà hàng tiệc cưới, cơ sở cung cấp suất ăn cho trường học.

Không chỉ dừng lại ở xử phạt, các cơ quan chức năng còn thực hiện lấy mẫu kiểm nghiệm thực phẩm tại các chợ đầu mối lớn như Bình Điền, Hóc Môn, Thủ Đức. Kết quả cho thấy, trong 380 mẫu được kiểm tra, có 34 mẫu không đạt, chiếm gần 9% . Đây là con số đáng lưu ý, cho thấy nguy cơ mất an toàn thực phẩm vẫn hiện hữu và cần tiếp tục được kiểm soát chặt chẽ.

Thực phẩm bẩn rất dễ bị người kinh doanh đường phố chế biến món ăn bán cho khách hàng.

Bên cạnh kiểm tra, xử lý, công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật về an toàn thực phẩm được xác định là giải pháp lâu dài, mang tính nền tảng.

Trong quý I/2026, Sở An toàn thực phẩm đã tổ chức 13 lớp tập huấn với hơn 2.600 người tham dự, tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước. Nội dung tập huấn tập trung vào trách nhiệm pháp lý của cơ sở kinh doanh, các điều kiện đảm bảo an toàn trong chế biến, bảo quản, vận chuyển thực phẩm, cũng như nhận diện và phòng ngừa các nguy cơ thường gặp.

Đáng chú ý, các chương trình tập huấn được thiết kế phù hợp với từng nhóm đối tượng, đặc biệt là các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, xe bánh mì lưu động – những loại hình phổ biến nhưng tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Việc đa dạng hóa hình thức truyền thông, kết hợp giữa tuyên truyền trực tiếp và qua các phương tiện thông tin đại chúng, đang góp phần nâng cao ý thức của cả người kinh doanh và người tiêu dùng, từ đó tạo ra sự chuyển biến tích cực trong toàn xã hội.

Phương Tuyền