Thí điểm cơ chế bảo vệ cán bộ, người lao động năng động, sáng tạo, dám nghĩ dám làm

Chiều nay (7-8), tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội đã thảo luận tại Hội trường về Dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo.

Tại phiên thảo luận, các đại biểu thống nhất với sự cần thiết ban hành Nghị quyết. Qua thảo luận, đa số đại biểu đồng tình, đánh giá cao tinh thần chủ động, trách nhiệm của cơ quan chủ trì soạn thảo, chủ trì thẩm tra trong chuẩn bị, cập nhật, bổ sung kịp thời hồ sơ, tài liệu và tổ chức thẩm tra theo quy định. Hầu hết các ý kiến thống nhất sự cần thiết ban hành Nghị quyết.

Đại biểu Trần Hoàng Ngân- Đoàn ĐBQH TP Hồ Chí Minh nhiều lần đại diện cho giới doanh nhân, tại cả các phiên thảo luận tổ và tại hội trường Quốc hội hôm nay, đã bày tỏ niềm vui, phấn khởi khi Bộ Công an soạn thảo một văn bản pháp luật rất có ý nghĩa đối với các doanh nghiệp. Ông cho rằng, trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu có 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 và đưa các doanh nghiệp nội địa vươn tầm khu vực và thế giới, một hành lang pháp lý thông thoáng là yếu tố then chốt để vượt qua những thách thức lớn hiện nay.

Quang cảnh phiên thảo luận chiều 7-8

Một số đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo cả về nội dung chính sách và kỹ thuật lập pháp, bảo đảm tính đồng bộ và khả thi.

Đối với các nội dung cụ thể, góp ý về trách nhiệm của người đứng đầu tại Khoản 2, Điều 13, đại biểu Hoàng Quốc Khánh – Đoàn ĐBQH tỉnh Lai Châu thống nhất với quy định giao người đứng đầu Bộ, ngành, địa phương chịu trách nhiệm toàn diện trong việc đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và các hoạt động đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Để đảm bảo tính thực tiễn, đại biểu đề nghị bổ sung cơ chế cho phép người đứng đầu được quyền yêu cầu các cơ quan chuyên môn hoặc tổ chức tư vấn, giám định độc lập thực hiện thẩm định, đánh giá làm căn cứ quyết định.

Theo đại biểu, đây là giải pháp cần thiết bởi các nội dung về quốc phòng, an ninh hay khoa học công nghệ đòi hỏi kiến thức chuyên sâu mà người đứng đầu không thể là chuyên gia trong mọi lĩnh vực. Mặt khác, kết quả thẩm định độc lập sẽ là cơ sở khoa học và pháp lý vững chắc, giúp quyết định hành chính chính xác hơn.

Ngoài ra, cơ chế này không làm giảm trách nhiệm cuối cùng của người đứng đầu nhưng giúp hạn chế tâm lý e ngại, né tránh trách nhiệm trong quá trình triển khai Nghị quyết.

Đại biểu Hoàng Quốc Khánh – Đoàn ĐBQH tỉnh Lai Châu

Dự kiến, Nghị quyết sẽ có hiệu lực ngay sau khi Quốc hội thông qua

Thay mặt cơ quan soạn thảo phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh, đây là Nghị quyết đặc thù mang tính chất thí điểm. Sau khi thi hành sẽ tổng kết báo cáo cấp có thẩm quyền có thể mở rộng hoặc thu hẹp phạm vi của Nghị quyết. “Chúng ta đang xây dựng các bộ luật, chúng tôi sẽ nghiên cứu, tiếp thu để bổ sung trong quá trình xây dựng các bộ luật”- Đại tướng Lương Tam Quang chia sẻ.

Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu

Đối với ý kiến đề nghị mở rộng phạm vi điều chỉnh của dự thảo Nghị quyết để áp dụng đối với tất cả các hoạt động về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chứ không chỉ áp dụng đối với ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, Đại tướng Lương Tam Quang cho biết, Nghị quyết 04 Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV chỉ cho phép ban hành Nghị quyết đặc thù của Quốc hội để xử lý vi phạm pháp luật trong ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Do vậy, cơ quan chủ trì soạn thảo chấp hành đúng chủ trương của Trung ương. Phạm vi điều chỉnh của Nghị quyết chỉ áp dụng để xử lý với các vi phạm trong ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; chưa áp dụng đối với các hoạt động khác trong khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Về ý kiến tích hợp nội dung của Nghị quyết này vào dự án Bộ luật Hình sự đang xây dựng, Đại tướng Lương Tam Quang cho biết, theo chỉ đạo của Trung ương, việc xây dựng Nghị quyết này để giải quyết những vấn đề cấp bách của thực tiễn. Dự kiến, Nghị quyết này sẽ có hiệu lực ngay sau khi Quốc hội thông qua. Dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) sẽ được Quốc hội cho ý kiến lần đầu tại Kỳ họp này và sẽ xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 2, dự kiến vào tháng 10/2026. Chính vì vậy, Nghị quyết này có hiệu lực sẽ có hiệu lực thi hành sớm hơn để áp dụng vào thực tiễn.

Về ý kiến đề nghị mở rộng phạm vi để áp dụng việc loại trừ trách nhiệm hình sự đối với các vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, Đại tướng Lương Tam Quang cho biết, thực hiện chỉ đạo của cấp có thẩm quyền, cơ quan chủ trì soạn thảo đang tiếp tục xây dựng dự hồ sơ Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý những vi phạm có liên quan và sẽ trình Quốc hội cho ý kiến sớm nhất.

“Cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ phối hợp với cơ quan thẩm tra và các cơ quan có liên quan nghiên cứu, tiếp thu, giải trình đầy đủ các ý kiến của các đại biểu Quốc hội đã phát biểu tại Tổ và Hội trường ngày hôm nay để đảm bảo chất lượng trước khi trình Quốc hội bấm nút thông qua”, Đại tướng Lương Tam Quang nhấn mạnh.

Phát biểu kết luận Phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cho biết, sau khi chỉnh lý, hoàn thiện, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến, dự thảo Nghị quyết sẽ được trình Quốc hội xem xét, thông qua vào cuối Kỳ họp này.

Thanh Hòa