Phú Thọ sắp xếp trường công lập: Tinh gọn để vươn xa

Trường Mần non Chu Hóa (xã Hy Cương) dự kiến sẽ sáp nhập.

Toàn tỉnh hiện có gần 1.900 CSGDCL và hơn 1 triệu học sinh, sinh viên. Quy mô lớn đặt ra những thách thức không nhỏ về áp lực ngân sách, sự phân tán nguồn lực và tình trạng manh mún trong quản lý. Nhiều trường học có quy mô nhỏ, đầu mối tổ chức cồng kềnh đã vô tình kìm hãm dòng chảy đổi mới của toàn ngành.

Theo kế hoạch, tỉnh phấn đấu giảm 631 trong tổng số 1.852 CSGDCL (tương ứng giảm 34,1%). Trong đó, các đơn vị do cấp xã quản lý giảm mạnh từ 1.693 xuống còn 1.110 đơn vị. Con số này khẳng định quyết tâm chính trị của tỉnh khi kiên quyết loại bỏ những “vũng trũng” trong giáo dục để khơi thông nguồn lực đầu tư.

Nhà giáo ưu tú Phùng Quốc Lập - Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết: Việc sắp xếp các CSGDCL được thực hiện với định hướng xuyên suốt là nâng cao chất lượng giáo dục, hiệu quả đầu tư và năng lực quản trị. Phải đảm bảo phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Theo đó, sẽ mở rộng quy mô, giảm đầu mối để hình thành các trường quy mô lớn; tái cấu trúc mạng lưới CSGDCL theo quy mô dân số, phân bố dân cư và mở rộng cơ hội học tập. Đồng thời, phát huy hiệu quả việc đầu tư và sử dụng cơ sở vật chất; thuận lợi cho việc điều phối giáo viên, khắc phục tình trạng thừa - thiếu cục bộ, tạo động lực cho đội ngũ giáo viên; đổi mới công tác quản trị nhà trường; tinh giản biên chế theo hướng giảm biên chế quản lý, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy.

Để việc sắp xếp CSGDCL không gây xáo trộn cuộc sống người dân và không làm ảnh hưởng đến quyền lợi của học sinh, tỉnh Phú Thọ đã ban hành 3 nguyên tắc "không sáp nhập" bắt buộc: Không sáp nhập trường mầm non với trường phổ thông; không sáp nhập trường chuyên biệt với trường đại trà; giữ nguyên các trường chất lượng cao. Cùng với đó, mỗi đơn vị hành chính cấp xã vẫn bảo đảm tối thiểu 1 trường mầm non và 1 trường phổ thông cung ứng đủ cấp tiểu học, trung học cơ sở.

Song song với việc sáp nhập các trường học là bài toán nhân sự và tài sản công. Việc tinh giản bộ máy quản lý sẽ giúp bổ sung lượng lớn biên chế trực tiếp đứng lớp. Những vị trí hiệu trưởng, hiệu phó sau sáp nhập được sàng lọc kỹ lưỡng, chọn ra những thủ lĩnh có năng lực và uy tín để điều hành các nhà trường quy mô lớn.

Trao đổi về các tiêu chí để lựa chọn nhân sự cho chức danh hiệu trường các trường sau sắp xếp, ông Phan Quang Đăng - Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội, UBND xã Hy Cương cho biết: “Người được lựa chọn vào vị trí lãnh đạo các cấp học phải có tư tưởng đạo đức cách mạng, phẩm chất chính trị vững vàng, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cao. Đồng thời phải là người có kinh nghiệm, có chất lượng giảng dạy tốt ở các năm học liền kề. Chúng tôi sẽ tham mưu Đảng ủy, UBND xã xem xét, đánh giá từng đồng chí để có lựa chọn tối ưu cho từng vị trí lãnh đạo các nhà trường, đảm bảo đúng các tiêu chí quy định và hướng dẫn của cấp trên”.

Theo kế hoạch, các địa phương hoàn thành việc tổ chức lại các CSGDCL trước ngày 26/8/2026 để kịp chuẩn bị các điều kiện cho năm học mới. Qua ghi nhận của phóng viên, điều người dân và phụ huynh quan tâm nhất hiện nay không phải là tên trường thay đổi ra sao, mà là con em họ có được học trong môi trường khang trang hơn, thầy cô có tâm huyết hơn hay không. Sự đồng thuận của Nhân dân chính là bệ đỡ vững chắc cho “cuộc đại phẫu” này của ngành Giáo dục.

Bên cạnh đó, khi cán bộ quản lý và giáo viên hiểu rõ việc tinh gọn là tất yếu, họ sẵn sàng đón nhận nhiệm vụ mới với tâm thế chủ động. Điều này tạo thuận lợi để ngành Giáo dục hướng đến một bộ máy nhẹ nhàng về số lượng, mạnh mẽ về chất lượng, tạo tiền đề vững chắc cho việc chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.

Thầy giáo Lưu Đình Tuấn - Hiệu trưởng Trường THCS Đồng Thịnh (xã Sông Lô) chia sẻ: “Sắp xếp các CSGDCL là chủ trương đúng, kịp thời, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đáp ứng yêu cầu phát triển giáo dục trong giai đoạn mới. Đội ngũ cán bộ, giáo viên nhà trường đồng thuận với kế hoạch sắp xếp của tỉnh. Sau sắp xếp, dù ở cương vị nào thì tôi cũng sẽ phấn đấu hoàn thành nhiệm vụ được giao”.

Trường Tiểu học Hải Lựu (xã Hải Lựu).

Đồng thuận với kế hoạch sắp xếp, thầy giáo Đào Tiến Khoa - Hiệu trưởng Trường tiểu học Hải Lựu (xã Hải Lựu) đề nghị: Sau sắp xếp, sáp nhập các trường học, tỉnh cần quan tâm giải quyết chế độ, chính sách cho đội ngũ cán bộ dôi dư, nhất là với cán bộ quản lý. Bên cạnh đó, các cấp chính quyền cũng tập trung nguồn lực đầu tư cơ sở vật chất, bố trí đội ngũ cán bộ, giáo viên cho các nhà trường để tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục.

Công cuộc sắp xếp mạng lưới trường công lập tại tỉnh Phú Thọ đang bước vào giai đoạn nước rút. Với cách làm bài bản, thận trọng và đầy trách nhiệm, tin tưởng rằng, khi bắt đầu năm học mới 2026-2027, diện mạo mới của Giáo dục Đất Tổ sẽ là tấm gương phản chiếu một tư duy đổi mới: Tinh gọn để vươn xa, bứt phá từ nội lực.

Lưu Trường