NHTW Nhật giữ nguyên lãi suất, song có thể phải tăng nhanh hơn sắp tới

Giữ nguyên lãi suất, song ‘diều hâu’ hơn

Cuộc họp chính sách kéo dài hai ngày của BOJ đã kết thúc vào thứ Sáu (31/7) với việc cơ quan này quyết định giữ nguyên lãi suất ngắn hạn ở mức 1% sau khi đã tăng lãi suất lên mức cao nhất trong 31 năm vào tháng trước.

Động thái này diễn ra sau khi Tokyo được cho là đã can thiệp vào thị trường ngoại hối thông qua việc mua vào đồng yên và bán ra USD để cứu đồng nội tệ sau khi đồng tiền này rơi xuống thấp nhất trong 40 năm vào cuối tuần trước.

Tuy nhiên, trong số 9 thành viên của Hội đồng chính sách – cơ quan hoạch định lãi suất của BOJ - thành viên Takata Hajime muốn tăng lãi suất lên 1,25%. Điều này là rất đáng chú ý khi BOJ vừa tăng lãi suất trong tháng 6.

Bên cạnh đó, BOJ cũng tỏ ra ‘diều hâu’ hơn khi lần đầu tiên cảnh báo rằng lạm phát cơ bản có thể vượt mục tiêu. BOJ cũng nhấn mạnh áp lực lạm phát từ nhu cầu toàn cầu mạnh mẽ đối với trí tuệ nhân tạo (AI), qua đó làm nổi bật sự tập trung vào các rủi ro lạm phát.

“Có nguy cơ lạm phát cơ bản sẽ vượt mức mục tiêu 2% khi kỳ vọng lạm phát trung và dài hạn tiếp tục tăng, đồng thời các doanh nghiệp tích cực hơn trong việc tăng giá cả và tiền lương”, BOJ cho biết trong báo cáo triển vọng hàng quý. “Chúng ta cần đặc biệt chú trọng ngăn chặn nguy cơ này trở thành hiện thực và gây tác động tiêu cực đến nền kinh tế”.

Trong báo cáo triển vọng, BOJ đã hạ dự báo lạm phát cơ bản cho năm tài chính hiện tại (kết thúc vào tháng 3 năm 2027) xuống còn 2,5% từ mức 2,8% được đưa ra vào tháng 7, do giá dầu đã ổn định. Tuy nhiên, ngân hàng này lại nâng dự báo lạm phát cho năm tài chính 2027. BOJ cũng nhận định rằng trong khi các rủi ro đối với triển vọng kinh tế ở trạng thái cân bằng, thì các rủi ro về giá cả lại có xu hướng nghiêng về phía tăng.

Theo các nhà phân tích, nhưng ngôn từ này mạnh mẽ hơn so với hồi tháng 4, trong đó BOJ nhận định lạm phát cơ bản đang tiến gần mức 2% và yêu cầu NHTW phải cảnh giác với các rủi ro tăng giá, báo hiệu cơ quan này có khả năng sẽ tiếp tục tăng lãi suất.

Giới chuyên gia nói gì?

“Báo cáo triển vọng của BOJ mang quan điểm thắt chặt chính sách, và chúng tôi vẫn giữ quan điểm khác biệt so với số đông rằng NHTW sẽ nâng lãi suất lên 2% vào cuối năm sau”, Marcel Thieliant – Trưởng khu vực Châu Á - Thái Bình Dương tại Capital Economics (Singapore) nhận định.

“Quyết định này không đạt được sự đồng thuận tuyệt đối do ông Hajime Takata - một người ủng hộ mạnh mẽ việc thắt chặt chính sách tiền tệ - một lần nữa bỏ phiếu chống và ủng hộ việc tăng lãi suất, giống như động thái của ông vào tháng 4. Điều này rất đáng chú ý vì BOJ vừa mới tăng lãi suất tại cuộc họp tháng 6”.

Trong khi Kazutaka Maeda – Chuyên gia kinh tế cao cấp của Viện Nghiên cứu Meiji Yasuda ở Tokyo cho rằng, việc BOJ điều chỉnh nhẹ triển vọng kinh tế lên cao hơn một chút cung cấp thêm lý do và sự hỗ trợ cho quá trình tăng lãi suất.

Nói về động thái can thiệp vào đồng yên Nhật, chuyên gia này cho biết, nếu việc can thiệp được thực hiện trùng với cuộc họp chính sách, nó có thể được hiểu là một thông điệp rằng chính phủ không muốn BOJ tăng lãi suất với lý do đồng yên mất giá.

“Tuy nhiên, can thiệp chỉ giúp câu giờ. Nếu xu hướng suy yếu của đồng yên vẫn không thay đổi, cuộc thảo luận sẽ tự nhiên quay trở lại với việc tăng lãi suất hơn nữa”, ông nói và nhấn thêm: “Với suy nghĩ đó, tôi dự đoán tốc độ tăng lãi suất, vốn cho đến nay là khoảng một lần mỗi sáu tháng, sẽ tăng tốc hơn trong thời gian tới”.

Còn theo Masato Koike – Chuyên gia kinh tế cao cấp của Viện Sompo Plus ở Tokyo, tuyên bố chính sách lần này có phần cứng rắn. Đặc biệt, phần về giá cả và mục tiêu lạm phát 2% rất nổi bật. “Cách diễn đạt cho thấy lạm phát đang ‘tiến gần đến 2%’, và cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xác nhận liệu lạm phát có ổn định ở mức 2% hay không. Vì lạm phát dường như đang tiến gần đến mức 2%, tôi nghĩ đây là một bước tiến”.

“Vì lãi suất đã ở mức cao kỷ lục, tôi nghĩ vẫn cần phải chờ đợi và đánh giá tình hình trong một khoảng thời gian nhất định. Tuy nhiên, dựa trên kết quả ngày hôm nay, ấn tượng của tôi là khả năng tăng lãi suất vào tháng 10 đã tăng lên so với tháng 12”, ông nói thêm.

Hirofumi Suzuki – Chiến lược gia ngoại hối của SMBC ở Tokyo cũng cho rằng, mặc dù BOJ đã điều chỉnh tăng triển vọng tăng trưởng kinh tế, đồng thời hạ thấp dự báo lạm phát ngắn hạn. Song, những điều chỉnh này khó có thể làm suy yếu lộ trình tăng lãi suất dự kiến trong tương lai.

“BOJ dự kiến sẽ tiếp tục tăng lãi suất với tốc độ dần dần. Tuy nhiên, với sự biến động ngày càng tăng của tỷ giá USD/JPY, chúng tôi cho rằng chúng ta đang bước vào giai đoạn mà sự mất giá hơn nữa của đồng yên có thể khiến thị trường định giá một đợt tăng lãi suất sớm hơn”, ông nói.

Hà Vy