Mở rộng cơ hội tiếp cận nhà ở cho người dân

Nhà ở không chỉ là câu chuyện an sinh

Mới đây, tại TP. Đà Nẵng, Liên hiệp các tổ chức hữu nghị TP. Đà Nẵng (DAFO) phối hợp cùng tổ chức Habitat for Humanity Việt Nam tổ chức Hội thảo quốc tế “Nhà ở bao trùm - Kinh nghiệm và thực tiễn ở Việt Nam và quốc tế”.

Đây là diễn đàn thúc đẩy đối thoại và hành động nhằm chia sẻ kinh nghiệm, mở rộng quy mô các giải pháp nhà ở an toàn, bền vững, giá cả phải chăng và có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu. Sự kiện cũng đánh dấu 25 năm Habitat for Humanity hoạt động tại Việt Nam. Kể từ năm 2001, tổ chức này đã hỗ trợ cải thiện hơn 36.000 căn nhà, giúp hàng nghìn hộ gia đình tiếp cận nguồn tài chính và được tập huấn kỹ thuật ứng phó thiên tai.

Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Ngọc Bình, Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị TP. Đà Nẵng cho rằng, cùng với quá trình đô thị hóa nhanh chóng, biến đổi khí hậu, thiên tai cực đoan và những biến động kinh tế - xã hội toàn cầu, lĩnh vực nhà ở đang đối mặt với nhiều thách thức mới. Khoảng cách giữa nhu cầu và khả năng tiếp cận nhà ở phù hợp vẫn còn hiện hữu; áp lực về quỹ đất, nguồn vốn, cơ chế tài chính nhà ở và yêu cầu nâng cao khả năng chống chịu của công trình trước thiên tai ngày càng trở nên cấp thiết.

Hội thảo quốc tế “Nhà ở bao trùm - Kinh nghiệm và thực tiễn ở Việt Nam và quốc tế”.

Đặc biệt, đối với miền Trung và TP. Đà Nẵng, nơi thường xuyên chịu tác động của bão, lũ và các hiện tượng thời tiết cực đoan, nhà ở không chỉ là câu chuyện an sinh mà còn gắn chặt với năng lực thích ứng khí hậu, giảm thiểu rủi ro thiên tai và phát triển đô thị bền vững.

Theo ông Nguyễn Ngọc Bình, khái niệm “nhà ở bao trùm” ngày nay được hiểu theo nghĩa rộng hơn việc cung cấp chỗ ở. Đó là việc bảo đảm mọi người dân, đặc biệt là các nhóm dễ bị tổn thương, có cơ hội tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với nhu cầu, có khả năng chi trả và được kết nối với các dịch vụ hạ tầng, xã hội, sinh kế thiết yếu.

Trên thực tế, trong bối cảnh đô thị hóa và biến đổi khí hậu ngày càng tác động mạnh đến cộng đồng, nhu cầu về các giải pháp nhà ở bao trùm và bền vững đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Thời gian qua, nhiều cơ chế, chính sách ưu đãi về nhà ở đã được ban hành, giúp hàng triệu hộ gia đình thuộc đối tượng chính sách cải thiện điều kiện sống. Tuy nhiên, cùng với những kết quả đạt được, yêu cầu đặt ra hiện nay là cần có cách tiếp cận toàn diện hơn, không chỉ hỗ trợ xây nhà mà còn tạo lập hệ sinh thái nhà ở an toàn, phù hợp, có khả năng chống chịu và kết nối với sinh kế.

Mở rộng cơ hội tiếp cận nhà ở phù hợp

Phát biểu tại hội thảo, bà Nguyễn Thị Anh Thi, Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng cho biết, khả năng tiếp cận nhà ở phù hợp của mọi tầng lớp dân cư ngày càng được xem là một chỉ số phản ánh chất lượng quản trị đô thị, mức độ phát triển bao trùm và năng lực thích ứng của các địa phương trước những biến động về kinh tế, xã hội và môi trường.

Một số mô hình nhà ở an toàn và nhà ở bao trùm được giới thiệu tại hội thảo.

Trong những năm qua, Đà Nẵng đã triển khai nhiều chương trình phát triển nhà ở xã hội, hỗ trợ nhà ở cho người có công, hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn; chú trọng lồng ghép các mục tiêu phát triển xanh, tiết kiệm năng lượng, thích ứng với biến đổi khí hậu và giảm thiểu rủi ro thiên tai trong quá trình phát triển đô thị. Nhờ vậy, điều kiện nhà ở và môi trường sống của người dân từng bước được cải thiện, góp phần xây dựng hình ảnh Đà Nẵng là thành phố đáng sống, thân thiện, hướng tới phát triển bền vững.

Theo bà Nguyễn Thị Anh Thi, mục tiêu cuối cùng của mọi chính sách phát triển không chỉ là tăng trưởng kinh tế, mà còn là nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Một thành phố thật sự đáng sống là thành phố mà ở đó mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận các điều kiện sống cơ bản, trong đó có nhà ở an toàn, phù hợp và bền vững; đồng thời được thụ hưởng thành quả phát triển một cách công bằng, bình đẳng.

Từ yêu cầu đó, Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng đề nghị các sở, ngành và địa phương tập trung triển khai các nhóm nhiệm vụ trọng tâm nhằm thúc đẩy phát triển nhà ở bao trùm và nhà ở xã hội. Trong đó, chú trọng phát triển nhà ở cho thuê, đa dạng hóa nguồn vốn, hỗ trợ người thu nhập thấp tiếp cận vốn ưu đãi và xây dựng các mô hình nhà ở an toàn, thích ứng thiên tai. Đồng thời, Sở Xây dựng trực tiếp nghiên cứu, tiếp thu các khuyến nghị từ hội thảo để tham mưu thành phố đưa vào các chương trình phát triển nhà ở, hướng tới mục tiêu mọi người dân đều được tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp và bền vững.

Tiếp tục khơi thông nguồn lực cho phát triển nhà ở bao trùm…

Ở góc nhìn quốc tế, bà Elizabeth Satow, Phó Chủ tịch phụ trách khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Habitat for Humanity nhấn mạnh, nhà ở không chỉ là một công trình vật chất, mà là một hệ thống hoàn chỉnh cần được hỗ trợ bởi chính sách, thị trường, đầu tư và cơ sở hạ tầng nhằm xóa bỏ tình trạng nhà ở không đạt chuẩn. Các gia đình có thể chủ động tổ chức, tiết kiệm và đầu tư, nhưng nếu việc tiếp cận đất đai còn hạn chế, nguồn tài chính khó tiếp cận hoặc vật liệu xây dựng nằm ngoài khả năng chi trả thì những tiến bộ đạt được vẫn rất mong manh. Bởi vậy, chúng ta cần cùng nhau củng cố các hệ thống giúp mọi người đều có cơ hội tiếp cận nhà ở an toàn, đầy đủ và có giá cả phù hợp…

Từ thực tiễn đó, phát triển nhà ở bao trùm đòi hỏi các địa phương phải có cách tiếp cận toàn diện hơn trong hoạch định chính sách nhà ở. Đó là sự kết nối giữa quy hoạch không gian đô thị, phát triển quỹ đất, cơ chế tài chính nhà ở, huy động nguồn lực xã hội và sự tham gia của cộng đồng. Khi nhà ở được nhìn nhận như một cấu phần của phát triển bền vững, mỗi căn nhà an toàn không chỉ giúp người dân an cư, mà còn góp phần nâng cao năng lực chống chịu của đô thị, giảm thiểu rủi ro thiên tai và mở rộng cơ hội phát triển công bằng cho mọi người dân.

Nghi Lộc