Lũ quét gây nhiều thương vong ở Nepal: Vụ sạt lở mạnh ngang 950 tấn thuốc nổ TNT

Nhà khí tượng học người Mỹ Matthew Cappucci ngày 27/8 công bố ảnh vệ tinh của Planet Labs, cho thấy hậu quả của trận lũ quét xảy ra sáng 26/8 tại khu vực biên giới Nepal - Trung Quốc, cách thủ đô Kathmandu của Nepal 64 km về phía bắc.

Ảnh vệ tinh cho thấy sông Trishuli trên lãnh thổ Nepal đã mở rộng hơn 5 lần sau khi nước lũ từ thượng nguồn tràn xuống.

Mực nước tại một số khu vực dâng từ 15 đến 30 mét. Sông Trishuli hình thành khi sông Kyirong Tsangpo hợp lưu với sông Lhende Khola, bắt nguồn từ huyện Gyirong thuộc Tây Tạng.

Theo ông Cappucci, thảm họa bắt đầu từ một vụ sạt lở cực lớn, tạo năng lượng tương đương trận động đất 5,2 độ. Một khối băng tuyết khổng lồ trên dãy Himalaya đã sụp xuống sông Lhende Khola.

Năng lượng của vụ sụp đổ tương đương 950 tấn thuốc nổ TNT, đủ sức phá vỡ một con đập và giải phóng dòng nước cuồn cuộn. Phần lớn lượng nước này được cho là nước tan từ tuyết tích tụ nhiều năm trên núi, liên quan đến các hồ băng.

Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) cho biết hiện tượng sụp sông băng gây hoạt động địa chấn và tạo ra những tác động "thảm khốc" tại khu vực hạ lưu Nepal và Tây Tạng.

Giới chức Nepal cho biết 384 du khách được thông báo mất tích. Trong số này có 291 người đến từ các quốc gia như Ấn Độ, Mỹ, Anh và Malaysia.

USGS ban đầu xác định đây có thể là trận động đất mạnh 4,4 độ. Tuy nhiên, phân tích bổ sung từ các trạm địa chấn lân cận, sóng địa chấn chu kỳ dài và hình ảnh vệ tinh cho thấy nguyên nhân thực sự là vụ sụp sông băng kèm dòng chảy bùn đá. Rung chấn từ vụ sạt lở được xác định tương đương 5,2 độ.

Dường như một khối băng khổng lồ từ sông băng đã dịch chuyển hoặc vỡ ra, tạo đường thoát để nước từ hồ băng tràn vào các thung lũng sông.

Dòng nước sau đó ào ạt chảy về phía nam theo sông Trishuli, qua huyện Rasuwa thuộc tỉnh Bagmati của Nepal. Nước lũ cuồn cuộn dọc thung lũng và nhấn chìm nhiều khu dân cư nằm dọc tuyến đường cao tốc Pasang Lhamu.

Do dòng lũ dâng cao và chảy mạnh, hàng trăm người tại khu vực cửa khẩu Gyirong cùng nhiều ngôi làng gần biên giới gần như không nhận được cảnh báo và không có cơ hội thoát thân.

Ít nhất 160 người đã thiệt mạng, gồm 157 người tại Nepal và 3 người ở Trung Quốc. Hơn 1.000 người vẫn mất tích, trong đó có du khách từ nhiều quốc gia.

Lực lượng cứu hộ đang phải lội qua những lớp bùn dày để tìm kiếm người sống sót.

Việt Hùng