Honda ngừng bán ô tô tại Hàn Quốc do quá ế ẩm

Động thái rút lui chiến lược này không chỉ đơn thuần là việc từ bỏ một thị trường khó nhằn, mà còn là kết quả tất yếu của một bức tranh tài chính đang chìm trong sắc đỏ, xuất phát từ những sai lầm và sự chậm trễ trong chiến lược chuyển đổi sang xe điện (EV) trên bình diện toàn cầu. Quyết định này đánh dấu một cột mốc buồn cho Honda trong bối cảnh hãng đang phải vật lộn với khoản lỗ lịch sử đầu tiên kể từ khi niêm yết trên sàn chứng khoán vào năm 1957.

Honda ngừng bán ô tô tại Hàn Quốc và bài toán tối ưu nguồn lực

Chi nhánh Honda Korea, có trụ sở chính tại Seoul, đã là cầu nối đưa các sản phẩm của hãng xe Nhật Bản đến tay người tiêu dùng Hàn Quốc trong hơn hai thập kỷ qua. Honda bắt đầu phân phối xe máy tại thị trường này từ năm 2002 và chính thức đưa ô tô vào kinh doanh từ năm 2004. Tính đến tháng 4/2026, công ty con này đang duy trì lực lượng lao động gồm 84 nhân viên. Theo kế hoạch vừa được công bố, mảng kinh doanh xe máy vẫn sẽ tiếp tục hoạt động bình thường, trong khi mảng ô tô sẽ bị đóng cửa hoàn toàn vào cuối năm nay.

Honda không thể cạnh tranh nổi tại Hàn Quốc

Trong thông cáo báo chí chính thức, Honda giải thích rằng quyết định ngừng kinh doanh ô tô được đưa ra “trong bối cảnh môi trường xung quanh thị trường ô tô toàn cầu và Hàn Quốc đang có những thay đổi sâu sắc”. Nhà sản xuất ô tô Nhật Bản cũng nhấn mạnh đây là kết quả của một quá trình “xem xét kỹ lưỡng dựa trên quan điểm tập trung nguồn lực doanh nghiệp để củng cố năng lực cạnh tranh trong trung và dài hạn”. Để trấn an khách hàng hiện tại, Honda cam kết sẽ tiếp tục duy trì các dịch vụ hậu mãi, bao gồm bảo dưỡng phương tiện và cung cấp phụ tùng thay thế sau khi chấm dứt hoạt động bán hàng.

Tuy nhiên, đằng sau những tuyên bố mang tính chiến lược, nguyên nhân cốt lõi khiến Honda phải “khăn gói” rời đi chính là thực tế cạnh tranh quá đỗi khắc nghiệt tại xứ sở kim chi. Thị trường ô tô Hàn Quốc từ lâu đã được ví như một pháo đài bất khả xâm phạm của các thương hiệu nội địa, trong đó Hyundai Motor và Kia thống trị tuyệt đối với khoảng 90% thị phần. Những nỗ lực chen chân của Honda với các dòng xe chủ lực như sedan Accord và SUV CR-V ngày càng trở nên tuyệt vọng.

Theo dữ liệu từ công ty nghiên cứu ô tô MarkLines có trụ sở tại Tokyo, Honda chỉ bán được vỏn vẹn 1.458 chiếc xe tại Hàn Quốc trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2026, ghi nhận mức sụt giảm thê thảm lên tới 44% so với năm trước đó. Việc bám trụ tại một thị trường quy mô nhỏ và không còn dư địa tăng trưởng rõ ràng là một gánh nặng mà Honda không thể tiếp tục gánh vác lúc này.

Giông bão từ chiến lược xe điện và khoản lỗ lịch sử

Sự rút lui khỏi Hàn Quốc chỉ là phần nổi của tảng băng chìm mang tên khủng hoảng chiến lược toàn cầu. Vào năm 2021, Honda từng gây tiếng vang khi công bố mục tiêu cực kỳ táo bạo: 100% doanh số bán xe mới trên toàn cầu vào năm 2040 sẽ là xe điện không phát thải và xe chạy bằng pin nhiên liệu. Thế nhưng, thực tế phũ phàng đã đập tan tham vọng đó. Tháng trước, công ty đã buộc phải hủy bỏ kế hoạch phát triển ba mẫu xe điện dành riêng cho thị trường Bắc Mỹ. Nguyên nhân được chỉ ra là do nhu cầu thị trường suy yếu và hãng đã phản ứng quá chậm chạp trước những thay đổi về chính sách hỗ trợ xe điện dưới thời chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Hậu quả tài chính của những bước đi chệch nhịp này là vô cùng tàn khốc. Honda dự kiến sẽ phải gánh chịu tổng chi phí và thiệt hại lên tới 2,5 nghìn tỉ yen (tương đương 15,7 tỉ USD) trong giai đoạn từ nay đến hết năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2027. Đáng báo động hơn, cũng trong tháng trước, Honda đã phải hạ mức dự báo lợi nhuận một cách đầy cay đắng. Thay vì đạt lợi nhuận ròng 300 tỉ yen như kỳ vọng ban đầu, hãng dự kiến sẽ ghi nhận khoản lỗ ròng lên tới 690 tỉ yen cho năm tài chính vừa kết thúc vào tháng 3/2026. Nếu con số này được xác nhận, đây sẽ là lần đầu tiên Honda chịu lỗ kể từ khi lên sàn chứng khoán vào năm 1957.

Trong một tuyên bố gần đây, Honda đã thẳng thắn thừa nhận lý do khiến biên lợi nhuận của mảng ô tô sụt giảm nghiêm trọng. Hãng đã phân bổ quá nhiều nguồn lực cho nỗ lực phát triển xe điện, dẫn đến việc bỏ bê các dòng xe động cơ đốt trong và xe hybrid. Sự mất cân bằng này đã trực tiếp làm “giảm khả năng cạnh tranh của các sản phẩm Honda tại khu vực châu Á”, đúng vào thời điểm mà chính sách của chính phủ Mỹ thay đổi khiến các dòng xe xăng và hybrid đột ngột lấy lại vị thế. Đỉnh điểm của sự bế tắc là việc Honda quyết định đình chỉ dự án phát triển mẫu xe điện Afeela – một dự án hợp tác từng được kỳ vọng rất cao với tập đoàn công nghệ Sony.

Quyết định ngừng bán ô tô tại Hàn Quốc là minh chứng rõ ràng nhất cho thấy Honda đang tiến hành một cuộc đại phẫu toàn diện, vượt ra ngoài chiến lược sản phẩm để lan sang cả chiến lược tái cơ cấu khu vực kinh doanh. Mọi sự chú ý giờ đây đang đổ dồn vào ngày 14/5 tới, thời điểm Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Toshihiro Mibe sẽ chính thức công bố kết quả tài chính của năm vừa qua và phác thảo những sáng kiến sinh tử nhằm đưa con thuyền Honda thoát khỏi cơn bão lớn nhất trong lịch sử gần 7 thập kỷ của hãng.

Bùi Tú