Giá thực phẩm tăng kỷ lục, người Mỹ 'đổi chiến lược' đi chợ

Khách hàng tự thanh toán trong một siêu thị ở thủ đô Washington D.C. Ảnh: TTXVN

Giá thực phẩm tăng

Theo số liệu của Chính phủ Mỹ, giá thực phẩm tiêu dùng ở các thành phố của nước này đã tăng 33% kể từ đầu năm 2019.

Đợt tăng giá thực phẩm lịch sử xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Đại dịch Covid-19 làm đứt gãy chuỗi cung ứng, đồng thời đẩy chi phí nhân công và vận chuyển tăng cao. Hạn hán, bão và các dịch bệnh như cúm gia cầm cũng khiến sản lượng nông nghiệp sụt giảm. Trong khi đó, các mức thuế quan mới cũng khiến giá nhiều mặt hàng nhập khẩu như cà phê, cà chua và sô cô la tăng lên.

Ngoài ra, căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục đẩy lạm phát giá thực phẩm tăng cao. Chi phí mua thực phẩm trở thành gánh nặng với nhiều gia đình Mỹ, gây ra khó khăn trong sinh hoạt và khả năng chi trả.

Hiện tại, người Mỹ có khả năng ứng phó với giá thực phẩm tăng cao tốt hơn trước, dù mức cải thiện không đáng kể. Theo số liệu từ Cục Thống kê Lao động Mỹ, thu nhập trung bình hằng tuần của người lao động toàn thời gian đã tăng nhanh hơn một chút so với mức tăng của giá thực phẩm kể từ năm 2019. Tuy nhiên, cùng một số tiền như trước đây, giờ người tiêu dùng mua được ít hàng hóa hơn.

Thu nhập của người Mỹ đã tăng nhưng không đồng nghĩa các hộ gia đình đều đủ khả năng ứng phó với giá thực phẩm ngày càng đắt đỏ. Mức lương trung bình chỉ phản ánh một phần thực tế, bởi khả năng chi tiêu của mỗi gia đình còn phụ thuộc vào chi phí chi tiêu cho thực phẩm trong tổng thu nhập.

Xu hướng tiêu dùng

Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ, năm 2024, người dân dành trung bình 12,9% thu nhập trước thuế để chi cho ăn uống, bao gồm cả ăn tại nhà và ăn ngoài. Tuy nhiên, nhóm thu nhập thấp chịu áp lực lớn hơn nhiều khi giá thực phẩm tăng.

Đối với nhiều người Mỹ, thịt bò là ví dụ điển hình cho tình trạng giá thực phẩm tăng ngoài tầm kiểm soát. Giá thịt bò tăng mạnh do nhiều nguyên nhân, trong đó một phần là do hạn hán kéo dài ở các bang miền Tây làm ảnh hưởng đến chăn nuôi, cùng với chi phí thức ăn chăn nuôi và nhiên liệu ngày càng tăng.

Một nghiên cứu mới đây của công ty tư vấn Bain & Co. và hãng nghiên cứu thị trường NielsenIQ cho thấy số lượng hàng hóa mà người Mỹ mua tại các siêu thị đã giảm trong nửa cuối năm ngoái và giảm mạnh hơn kể từ tháng 2 năm nay.

Nghiên cứu ghi nhận nhiều yếu tố đang ảnh hưởng đến chi tiêu cho thực phẩm, bao gồm giá xăng tăng cao, nhu cầu giảm cân và việc cắt giảm số người được hưởng chương trình hỗ trợ thực phẩm của chính phủ.

Để tiết kiệm, người tiêu dùng cũng tích cực săn khuyến mãi và so sánh giá giữa các cửa hàng. Trong quý 2 năm nay, các chuỗi bán lẻ giá rẻ như Costco, Walmart và Aldi đã giành thêm thị phần từ các hệ thống siêu thị truyền thống như Krogervà Albertsons, theo công ty nghiên cứu thị trường Numerator.

Ngoài ra, nhiều người Mỹ cũng có xu hướng mua sắm mới, chuyển từ các sản phẩm thương hiệu nổi tiếng sang nhãn hàng riêng của siêu thị vì giá rẻ hơn.

Các siêu thị và công ty thực phẩm cũng muốn duy trì lợi nhuận do áp lực từ chi phí tăng mạnh. Chẳng hạn, PepsiCo đã tăng giá sản phẩm với mức hai chữ số trong 8 quý liên tiếp của giai đoạn 2022 - 2023 do chi phí nguyên liệu và bao bì tăng cao. Chỉ đến khi sức mua của người tiêu dùng suy giảm, hãng mới bắt đầu giảm giá một số mặt hàng đồ ăn nhẹ vào năm ngoái.

Thói quen mua sắm của người tiêu dùng cũng góp phần khiến giá duy trì ở mức cao. Khi giá tăng mạnh, nhiều người tích cực săn khuyến mãi và tìm nơi bán rẻ hơn. Tuy nhiên, khi thấy giá bắt đầu hạ nhiệt, họ thường ngừng so sánh giá hoặc săn ưu đãi.

MINH DƯƠNG