Diễn đàn Kinh tế Thủ đô 2026: Biến AI và thương mại điện tử thành sức bật cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Những “khoảng cách” lớn cần thu hẹp

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội Cù Ngọc Trang cho biết, Hà Nội đang đứng trước yêu cầu tạo ra những động lực tăng trưởng mới để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số trong năm 2026.

Mặc dù 6 tháng đầu năm, GRDP của thành phố tăng 8,22% - mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt khoảng 517 nghìn tỷ đồng, tăng 13,3%; gần 19.000 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 21%, nhưng để hoàn thành mục tiêu cả năm, 6 tháng cuối năm thành phố vẫn phải đạt mức tăng trưởng 13,44%.

Theo ông Cù Ngọc Trang, đây là “khoảng cách” đầu tiên Hà Nội cần thu hẹp. “Mục tiêu đột phá không thể đạt được bằng cách làm thông thường. Phải làm mới các động lực truyền thống và tạo ra những năng lực sản xuất mới - đúng như đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo tại Hội nghị Trung ương 3: Phải đưa khoa học, công nghệ vào mọi ngành kinh tế để tăng năng suất lao động; thúc đẩy sản phẩm công nghệ, kinh tế số và đổi mới sáng tạo thay vì dựa vào tài nguyên hay lao động giá rẻ” – Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội nhấn mạnh.

Khoảng 300 đại biểu đã tham gia Diễn đàn Kinh tế Thủ đô năm 2026

Trên tinh thần đó, Thành phố tự tạo áp lực khi đặt mục tiêu nâng tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GRDP năm 2026 lên 22%.

“Sáu tháng đầu năm đã đạt 16,7%, nghĩa là 6 tháng cuối năm phải vượt 26%. Đây là khoảng cách thứ hai, cần cộng đồng doanh nghiệp cùng thu hẹp. Thành phố chỉ có thể tăng trưởng hai con số khi từng doanh nghiệp – trước hết là doanh nghiệp nhỏ và vừa - cũng tăng trưởng hai con số” – ông Cù Ngọc Trang nói.

Theo lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội, thị trường đang thay đổi với tốc độ rất nhanh. Mỗi ngày người tiêu dùng Việt Nam chi khoảng 1.600 tỷ đồng để mua hơn 12 triệu sản phẩm trên các sàn thương mại điện tử. Song song với đó, AI đang định hình phương thức sản xuất và kinh doanh mới, tạo ra lợi thế cạnh tranh ngày càng rõ nét cho những doanh nghiệp biết tận dụng công nghệ.

Tuy nhiên, khoảng cách về năng lực ứng dụng AI vẫn còn rất lớn. Theo số liệu được chia sẻ tại diễn đàn, 52% doanh nghiệp lớn đã ứng dụng AI, trong khi tỷ lệ này ở doanh nghiệp nhỏ và vừa mới đạt 17,4%.

Đây là thách thức nhưng cũng là dư địa để doanh nghiệp Hà Nội bứt phá nếu có giải pháp phù hợp.

Phải biến công nghệ thành năng suất, biến kết nối thành hợp đồng

Ở góc độ cộng đồng doanh nghiệp, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HANOISME Mạc Quốc Anh cho rằng, AI và thương mại điện tử đang trở thành hai công cụ tạo sức bật trực tiếp cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, doanh nghiệp cần đồng thời giải quyết bốn bài toán cốt lõi: Tiếp cận đúng chính sách, ứng dụng đúng công nghệ, kết nối đúng nguồn lực và mở rộng đúng thị trường.

Ông Mạc Quốc Anh chia sẻ tại Diễn đàn

Theo ông Mạc Quốc Anh, doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy thụ hưởng chính sách sang chủ động tiếp cận và hấp thụ chính sách; coi chuyển đổi số là công cụ nâng cao năng suất thay vì chỉ là xu hướng. Nguồn lực cho tăng trưởng cũng không chỉ là vốn tín dụng mà còn bao gồm công nghệ, dữ liệu, nhân lực, quỹ đầu tư, mạng lưới đối tác, viện nghiên cứu, trường đại học và hệ thống phân phối. Và cuối cùng, thị trường phải được xác định là đích đến cuối cùng của mọi hoạt động hỗ trợ.

Cũng theo lãnh đạo HANOISME, thực tiễn cho thấy, doanh nghiệp không thiếu khát vọng đổi mới, nhưng thường thiếu một hệ sinh thái hỗ trợ đồng bộ.

“Công nghệ mà không gắn với bài toán kinh doanh sẽ khó tạo giá trị; vốn mà không đi cùng phương án quản trị và thị trường sẽ khó phát huy hiệu quả; chính sách nếu chỉ dừng ở văn bản sẽ chưa thể trở thành động lực phát triển. Vì vậy, thông điệp xuyên suốt của Diễn đàn hôm nay là: phải biến chính sách thành sản phẩm hỗ trợ, biến công nghệ thành năng suất, biến dữ liệu thành tài sản, biến kết nối thành hợp đồng và biến cam kết thành kết quả có thể đo lường” – ông Mạc Quốc Anh nhấn mạnh.

Khẳng định HANOISME sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp sau diễn đàn. “Chúng tôi sẽ triển khai ngay bốn chương trình sau Diễn đàn. Một là, thiết lập đầu mối tiếp nhận và phân loại nhu cầu về công nghệ, AI, thương mại điện tử, sở hữu trí tuệ, vốn và thị trường. Hai là, tổ chức chương trình B2B Matching định kỳ giữa doanh nghiệp nhỏ và vừa với tập đoàn, ngân hàng, quỹ đầu tư và hệ thống phân phối.

Ba là, duy trì các tổ tư vấn chuyên sâu về doanh nghiệp khoa học và công nghệ, chuyển đổi số, tài chính và thương mại hóa sản phẩm. Bốn là, theo dõi kết quả sau 30 ngày, 60 ngày và 100 ngày, công khai những kết nối đã hình thành, những hồ sơ đã được xử lý và những kiến nghị cần báo cáo Thành phố” – lãnh đạo HANOISME cho biết.

Nhật Linh