AI và thương mại điện tử: Động lực mới để doanh nghiệp Thủ đô bứt phá

Đây cũng là thông điệp xuyên suốt tại Diễn đàn Kinh tế Thủ đô năm 2026 với chủ đề “Doanh nghiệp nhỏ và vừa Hà Nội ứng dụng AI và thương mại điện tử bứt phá tăng trưởng hai con số”.

Quang cảnh diễn đàn. Ảnh: Phương Nga

Thu hẹp khoảng cách để tạo động lực tăng trưởng mới

Hà Nội đang bước vào giai đoạn tăng tốc để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số. Trong bối cảnh các động lực truyền thống dần bộc lộ giới hạn, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được kỳ vọng sẽ tạo ra dư địa phát triển mới cho nền kinh tế.

Phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thủ đô năm 2026, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội Cù Ngọc Trang cho biết, GRDP của thành phố trong 6 tháng đầu năm tăng 8,22%, mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Tuy nhiên, để hoàn thành mục tiêu cả năm, Hà Nội cần đạt mức tăng trưởng khoảng 13,44% trong 6 tháng cuối năm. Thành phố cũng đặt mục tiêu đưa kinh tế số đóng góp 22% GRDP, trong khi hiện mới đạt khoảng 16,7%.

Theo ông Cù Ngọc Trang, khoảng cách giữa mục tiêu và thực tế chính là dư địa để Hà Nội tạo đột phá bằng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trong đó, doanh nghiệp nhỏ và vừa giữ vai trò đặc biệt quan trọng khi chiếm khoảng 98% tổng số doanh nghiệp trên địa bàn.

Khách tham quan gian trưng bày các sản phẩm công nghệ tại sự kiện. Ảnh: Phương Nga

Đồng quan điểm, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội (HANOISME) Mạc Quốc Anh cho rằng, AI và thương mại điện tử đang trở thành hai công cụ có khả năng tạo sức bật trực tiếp cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, tăng trưởng hai con số chỉ có thể đạt được khi doanh nghiệp đồng thời giải quyết được bốn bài toán cốt lõi: Tiếp cận đúng chính sách, ứng dụng đúng công nghệ, kết nối đúng nguồn lực và mở rộng thị trường.

Theo ông Mạc Quốc Anh, doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy thụ hưởng sang chủ động tiếp cận chính sách, coi chuyển đổi số là công cụ nâng cao năng suất thay vì chỉ là xu hướng. Công nghệ chỉ thực sự phát huy giá trị khi gắn với dữ liệu, quản trị và nhu cầu thị trường.

AI phải tạo ra giá trị thực sự cho doanh nghiệp

Điểm chung trong các tham luận tại diễn đàn là AI không còn là câu chuyện của tương lai mà đã trở thành yêu cầu để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh. Tuy nhiên, công nghệ chỉ có ý nghĩa khi giải quyết được những bài toán cụ thể của doanh nghiệp.

Robot trình diễn tại sự kiện. Ảnh: Phương Nga

Theo ông Đinh Ngọc Dũng, Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng SHB, AI đang được ứng dụng rộng rãi trong hoạt động ngân hàng, từ chatbot, voicebot hỗ trợ khách hàng đến quản trị vận hành và kiểm soát rủi ro. Mục tiêu cuối cùng không phải là vận hành nhanh hơn mà là mang lại trải nghiệm thuận tiện hơn cho khách hàng, đồng thời nâng cao hiệu quả quản trị. Trong chiến lược chuyển đổi số, SHB xác định Data + AI FIRST là một trong những ưu tiên hàng đầu nhằm cá nhân hóa dịch vụ, nâng cao năng suất và tối ưu hệ thống.

Ở góc độ tư vấn quản trị, bà Ngô Minh Anh, Giám đốc MCG Management Consulting cho rằng, nhiều doanh nghiệp hiện vẫn dừng ở việc sử dụng các công cụ AI phổ biến mà chưa thay đổi quy trình làm việc và cách quản trị. Theo bà, AI không tự động tạo ra năng suất. Năng suất chỉ xuất hiện khi doanh nghiệp đồng thời chuẩn hóa dữ liệu, tái thiết kế quy trình, nâng cao năng lực nhân sự và xác định rõ trách nhiệm trong từng ứng dụng AI. “AI không đơn giản thay thế con người mà đang tái định vị cách tổ chức công việc. Tương lai sẽ thuộc về những doanh nghiệp biết tổ chức hiệu quả sự phối hợp giữa con người và AI”, bà Ngô Minh Anh nhấn mạnh.

Trong khi đó, ông Lưu Thanh Sơn, Phó Giám đốc Network Planning & Performance Vietnamobile cho rằng, nhu cầu của doanh nghiệp hiện nay không chỉ là kết nối mà cần các nền tảng số hỗ trợ quản trị, vận hành và khai thác dữ liệu hiệu quả. Theo ông, các giải pháp số phải được thiết kế theo hướng dễ tiếp cận, dễ triển khai và phù hợp với quy mô doanh nghiệp nhỏ và vừa, giúp tối ưu chi phí, nâng cao năng lực quản trị và tăng sức cạnh tranh.

Những chia sẻ tại diễn đàn cho thấy AI đang chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang ứng dụng thực tiễn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, để công nghệ phát huy hiệu quả, doanh nghiệp cần nhiều hơn các giải pháp kỹ thuật. Đó còn là sự đồng hành của cơ quan quản lý, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ và các đơn vị tư vấn nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn về vốn, dữ liệu, nhân lực và thị trường.

Phương Nga - Ánh Ngọc