Mở đường cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tăng trưởng hai con số

Đây cũng là những nhận định được các nhà quản lý, chuyên gia và doanh nghiệp phân tích tại Diễn đàn Kinh tế Thủ đô năm 2026.

Các đại biểu tham gia phiên tọa đàm trong khuôn khổ sự kiện. Ảnh: Ánh Ngọc

Chính sách phải trở thành bệ đỡ cho doanh nghiệp

Theo Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội (HANOISME) Mạc Quốc Anh, mục tiêu tăng trưởng hai con số chỉ có thể đạt được khi doanh nghiệp giải quyết đồng thời bốn bài toán cốt lõi: Tiếp cận đúng chính sách, ứng dụng đúng công nghệ, kết nối đúng nguồn lực và mở rộng thị trường. Trong đó, chính sách là điều kiện tiên quyết để doanh nghiệp có thêm dư địa phát triển.

Ông Mạc Quốc Anh cho rằng, doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy thụ hưởng sang chủ động tiếp cận và hấp thụ chính sách. Một cơ chế hỗ trợ chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi doanh nghiệp hiểu đúng, vận dụng đúng và chuyển hóa thành năng lực sản xuất, kinh doanh.

Từ góc độ quản lý nhà nước, ông Nguyễn Thế Hiệp, Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội cho biết, thành phố đã từng bước hoàn thiện hệ thống chính sách phát triển kinh tế số và thương mại điện tử. Các mục tiêu của Trung ương, Luật Thủ đô và các nghị quyết về chuyển đổi số đã được tích hợp trong các kế hoạch phát triển của thành phố, tạo hành lang pháp lý đồng bộ cho doanh nghiệp.

Đáng chú ý, Hà Nội đang triển khai nhiều chương trình như phát triển Gian hàng số của Thủ đô trên sàn thương mại điện tử, Chiến dịch chuyển đổi số 100 ngày, thí điểm mô hình tiêu dùng số và liên thông dữ liệu logistics phục vụ xuất khẩu. Những chương trình này hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh trong môi trường số.

Song song với đó, PGS.TS Nguyễn Anh Tuấn, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội cho biết, thành phố đã xây dựng hệ thống chính sách tương đối toàn diện nhằm hỗ trợ doanh nghiệp từ nghiên cứu, phát triển công nghệ, bảo hộ sở hữu trí tuệ đến thương mại hóa sản phẩm và thử nghiệm công nghệ mới theo cơ chế sandbox.

Theo PGS.TS Nguyễn Anh Tuấn, các nghị quyết của HĐND thành phố không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư cho nghiên cứu và đổi mới sáng tạo mà còn tạo cơ chế phát triển hạ tầng khoa học - công nghệ, hỗ trợ xây dựng phòng thí nghiệm, quỹ khoa học công nghệ và cơ chế tài chính linh hoạt. Những chính sách này được kỳ vọng sẽ tạo “bệ đỡ” để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư vào AI, chuyển đổi số và các mô hình kinh doanh mới.

Cán bộ Thuế thành phố Hà Nội hỗ trợ doanh nghiệp bên lề Diễn đàn Kinh tế Thủ đô 2026. Ảnh: Ánh Ngọc

AI mở cơ hội, thị trường quyết định thành công

Nếu chính sách tạo nền tảng thì công nghệ và thị trường sẽ quyết định khả năng bứt phá của doanh nghiệp. Tại diễn đàn, nhiều chuyên gia cho rằng AI không còn là lựa chọn mà đã trở thành năng lực cạnh tranh cốt lõi của doanh nghiệp.

Theo bà Ngô Minh Anh, Giám đốc MCG Management Consulting, nhiều doanh nghiệp hiện vẫn mới dừng ở việc sử dụng các công cụ AI phổ biến mà chưa thay đổi quy trình quản trị và cách tổ chức công việc. “AI không tự động tạo ra năng suất. Năng suất chỉ xuất hiện khi doanh nghiệp đồng thời thiết kế lại công việc, dữ liệu, con người và trách nhiệm”, bà Ngô Minh Anh nhấn mạnh.

Bà Ngô Minh Anh cho rằng, AI không thay thế con người mà tái định hình phương thức làm việc. Doanh nghiệp muốn khai thác hiệu quả AI cần chuẩn hóa dữ liệu, nâng cao năng lực nhân sự và xây dựng quy trình vận hành mới thay vì chỉ đầu tư công nghệ.

Chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, ông Đinh Ngọc Dũng, Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng SHB cho biết, AI đang được ứng dụng trong nhiều hoạt động như chăm sóc khách hàng, quản trị rủi ro và tối ưu vận hành. Theo ông, mục tiêu cuối cùng của chuyển đổi số không phải là sở hữu công nghệ hiện đại hơn mà là nâng cao trải nghiệm khách hàng, rút ngắn thời gian giao dịch và tăng hiệu quả quản trị. Trong chiến lược phát triển, SHB xác định dữ liệu và AI là nền tảng quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Ở góc độ doanh nghiệp công nghệ, ông Lưu Thanh Sơn, Phó Giám đốc Network Planning & Performance Vietnamobilenhận định, doanh nghiệp hiện không chỉ cần hạ tầng kết nối mà còn cần các nền tảng số giúp quản trị, phân tích dữ liệu và hỗ trợ ra quyết định. Các giải pháp công nghệ phải được thiết kế theo hướng dễ tiếp cận, dễ triển khai và phù hợp với quy mô của doanh nghiệp nhỏ và vừa để tối ưu chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động.

Theo GS.TS Mạc Quốc Anh, đích đến cuối cùng của mọi chính sách hỗ trợ vẫn là thị trường. Công nghệ chỉ thực sự tạo ra giá trị khi giúp doanh nghiệp tiếp cận khách hàng, mở rộng thị trường, gia tăng doanh thu và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị. Một sản phẩm tốt nhưng không bán được sẽ không tạo ra tăng trưởng; tương tự, AI hay chuyển đổi số nếu không gắn với hiệu quả kinh doanh cũng khó mang lại giá trị bền vững.

Diễn đàn Kinh tế Thủ đô năm 2026 cho thấy mục tiêu tăng trưởng hai con số không thể chỉ dựa vào nỗ lực của từng doanh nghiệp. Khi chính sách được hoàn thiện, nguồn lực được kết nối, AI được ứng dụng hiệu quả và thị trường được mở rộng, doanh nghiệp nhỏ và vừa sẽ có thêm điều kiện để bứt phá, trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững của kinh tế Thủ đô.

Phương Nga - Ánh Ngọc