Dấu ấn đối ngoại Việt Nam trên trường quốc tế

Nền ngoại giao trưởng thành theo năm tháng

Đại sứ Lào tại Việt Nam Khamphao Ernthavanh

Trước hết, tôi xin gửi lời chúc mừng chân thành tới Đảng, Nhà nước và Nhân dân Việt Nam về những thành tựu quan trọng đạt được sau Đại hội XIV của Đảng. Những định hướng lớn về phát triển đất nước và đối ngoại mà Đại hội đề ra thể hiện tư duy chiến lược, tầm nhìn dài hạn và khát vọng phát triển mạnh mẽ của Việt Nam trong kỷ nguyên mới.

Đối ngoại Việt Nam đang bước sang một giai đoạn phát triển mới. Nếu trước đây trọng tâm là thích ứng với môi trường quốc tế đang thay đổi nhanh chóng thì hiện nay Việt Nam đã chủ động hơn trong việc tham gia định hình các sáng kiến hợp tác, thúc đẩy đối thoại, xây dựng lòng tin và đóng góp vào việc giải quyết các vấn đề toàn cầu. Điều này phản ánh sự trưởng thành của nền ngoại giao Việt Nam cũng như vị thế ngày càng cao của Việt Nam trên trường quốc tế. Việt Nam không chỉ là một đối tác tin cậy mà còn trở thành quốc gia tích cực thúc đẩy hòa bình, ổn định, phát triển bền vững và hợp tác cùng có lợi.

Trong giai đoạn phát triển mới, tôi tin tưởng ngành Ngoại giao Việt Nam sẽ tiếp tục đóng vai trò là cầu nối quan trọng giữa Việt Nam với cộng đồng quốc tế; đồng thời là lực lượng tiên phong trong việc huy động các nguồn lực bên ngoài phục vụ phát triển đất nước.

Tôi kỳ vọng ngoại giao Việt Nam sẽ tiếp tục phát huy hiệu quả ngoại giao chính trị, ngoại giao kinh tế, ngoại giao văn hóa, ngoại giao khoa học - công nghệ và ngoại giao nhân dân; góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển nhanh, bền vững và hội nhập quốc tế sâu rộng.

Về phần mình, điều để lại trong tôi ấn tượng sâu sắc nhất là sự chân thành, chuyên nghiệp, trách nhiệm và tinh thần hợp tác cởi mở của các nhà ngoại giao Việt Nam. Dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, các đồng chí luôn thể hiện sự tận tâm, cầu thị và tinh thần vì lợi ích chung.

Là Đại sứ CHDCND Lào tại Việt Nam, tôi luôn cảm nhận được sự hỗ trợ, phối hợp hiệu quả và tình cảm hữu nghị chân thành từ Bộ Ngoại giao Việt Nam cũng như các cơ quan, địa phương và nhân dân Việt Nam. Đó không chỉ là sự hợp tác giữa hai cơ quan ngoại giao mà còn là tình cảm của những người đồng chí, anh em luôn đồng hành vì sự phát triển của mỗi nước và vì lợi ích chung của hai dân tộc.

Nhân dịp Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33, tôi xin gửi tới các đồng chí lãnh đạo Bộ Ngoại giao Việt Nam cùng toàn thể cán bộ, công chức, viên chức và các nhà ngoại giao Việt Nam lời chúc sức khỏe, thành công và tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang của nền ngoại giao Việt Nam; đồng thời không ngừng vun đắp quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt, hợp tác toàn diện và gắn kết chiến lược Lào - Việt Nam ngày càng phát triển bền vững, vì hòa bình, ổn định, hợp tác và thịnh vượng của khu vực và thế giới.

Có chung khát vọng thì con đường sẽ không còn xa

Đại sứ Trung Quốc tại Việt Nam Hà Vĩ

Năm 2026 là năm khởi đầu của kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc Việt Nam, đồng thời cũng là năm có ý nghĩa quan trọng khi nền ngoại giao Việt Nam được triển khai toàn diện ở một tầm cao mới và đẩy mạnh hội nhập quốc tế.

Dưới sự lãnh đạo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, đứng đầu là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Việt Nam đã đề ra những định hướng mới về công cuộc đổi mới, chính thức gia nhập nhóm các quốc gia có thu nhập trung bình cao, đồng thời đẩy nhanh tiến trình thực hiện hai mục tiêu 100 năm về xây dựng Đảng và xây dựng đất nước.

Trên lĩnh vực đối ngoại, Việt Nam đã thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với 15 quốc gia và tổ chức khu vực, là thành viên của hơn 70 diễn đàn và tổ chức quốc tế, tham gia sâu rộng vào các nỗ lực toàn cầu về ứng phó biến đổi khí hậu, bảo đảm an ninh lương thực, cứu trợ nhân đạo và khắc phục thiên tai. Những kết quả đó đã khẳng định rõ nét hình ảnh Việt Nam là một thành viên có trách nhiệm và là đối tác tin cậy của cộng đồng quốc tế.

Phía Trung Quốc chân thành vui mừng trước những thành tựu phát triển to lớn mà Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam anh em đã đạt được. Chúng tôi tin tưởng rằng Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 của Việt Nam sẽ góp phần đưa nền ngoại giao toàn diện của Việt Nam lên tầm cao mới, đóng góp tích cực vào việc thúc đẩy quan hệ Việt Nam - Trung Quốc tiếp tục phát triển ở trình độ cao, đồng thời tạo thêm động lực mới cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực châu Á cũng như thế giới.

Có chung khát vọng thì con đường sẽ không còn xa. Tôi tin tưởng rằng, Việt Nam và Trung Quốc sẽ cùng nhau hoạch định tương lai, gìn giữ hòa bình và thúc đẩy thịnh vượng, viết nên chương mới trong quá trình xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc, đồng thời đóng góp những hình mẫu tích cực cho việc xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai của nhân loại.

Nhân dịp này, tôi xin bày tỏ sự kính trọng và lời cảm ơn chân thành tới toàn thể các đồng chí đang công tác trên mặt trận đối ngoại của Việt Nam, những người trong nhiều năm qua đã không ngừng cống hiến cho sự nghiệp ngoại giao của Việt Nam cũng như tình hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc.

Xin chúc Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 của Việt Nam thành công tốt đẹp; chúc nền ngoại giao Việt Nam tiếp tục gặt hái nhiều thành tựu mới; chúc tình hữu nghị truyền thống giữa hai Đảng, hai Nhà nước và hai dân tộc sẽ trường tồn mãi mãi.

Lan tỏa câu chuyện thành công

Đại sứ Philippines tại Việt Nam Francisco Noel R. Fernandez III

Tôi hoan nghênh việc đối ngoại được đề cao trong việc triển khai các mục tiêu phát triển quốc gia của Việt Nam. Là cơ quan chủ trì của Chính phủ trong việc thúc đẩy và bảo vệ lợi ích của Việt Nam ở nước ngoài, ngành đối ngoại giữ vai trò hết sức quan trọng.

Kể từ khi đến Hà Nội vào tháng 1/2026, tôi đã theo dõi và chứng kiến những nỗ lực nhất quán của Việt Nam trong việc tích cực tham gia các hoạt động hợp tác khu vực và toàn cầu, phù hợp với việc tuân thủ luật pháp quốc tế cũng như sự ủng hộ dành cho các tổ chức đa phương như Liên hợp quốc hay ASEAN.

Điều đó cho thấy rõ Việt Nam đã sẵn sàng và có đủ năng lực tham gia vào các cuộc đối thoại trên trường quốc tế, mang đến những kinh nghiệm thực tiễn, đồng thời chia sẻ câu chuyện thành công về phát triển kinh tế với các quốc gia khác.

Là một quốc gia tầm trung, Việt Nam có trách nhiệm tiếp tục tham gia tích cực vào các vấn đề toàn cầu, góp phần hoàn thiện các thể chế đa phương mà Việt Nam là thành viên. Tôi đánh giá cao một thực tế rằng trong quá trình khẳng định vai trò là một chủ thể tích cực trong quan hệ quốc tế, Việt Nam luôn đề cao vai trò trung tâm của ASEAN và nỗ lực thúc đẩy ASEAN trở thành trụ cột cho tiến trình phát triển chính trị, an ninh và kinh tế của khu vực.

Cùng với các quốc gia tầm trung khác trong ASEAN, Việt Nam đang ở vị trí chiến lược để bảo đảm tiến trình phát triển chính trị và kinh tế của khu vực tiếp tục xoay quanh ASEAN, qua đó duy trì nguyên tắc vai trò trung tâm của ASEAN. Vì vậy, tôi kỳ vọng Việt Nam sẽ tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động đối ngoại, bởi đây là trách nhiệm gắn liền với vai trò của một quốc gia tầm trung trong bối cảnh quốc tế hiện nay.

Vì vậy, theo tôi, định hướng đối ngoại mà Việt Nam lựa chọn sau Đại hội XIV của Đảng với trọng tâm là tăng cường hội nhập quốc tế, thúc đẩy an ninh cũng như phát triển kinh tế ở cả cấp độ khu vực và toàn cầu là hoàn toàn đúng đắn và cần tiếp tục phát huy.

Chung tay xây dựng môi trường quốc tế hòa bình, ổn định

Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki

Tại Đại hội Đảng lần thứ XIV, Việt Nam đã đề ra đường lối đối ngoại chủ động, tích cực hơn dựa trên chính sách ngoại giao tự chủ chiến lược và hội nhập quốc tế, hướng tới kỷ nguyên phát triển mới của đất nước. Nhật Bản hoan nghênh chủ trương này và nhận thấy Việt Nam đang từng bước hiện thực hóa đường lối đối ngoại kể từ sau Đại hội.

Nhật Bản cũng ủng hộ Việt Nam củng cố năng lực tự chủ và khả năng chống chịu, cũng như phát huy hơn nữa vai trò đối với hòa bình, ổn định và phát triển bền vững của cộng đồng quốc tế. Để đạt được mục tiêu đó, Nhật Bản sẽ duy trì thúc đẩy hợp tác song phương với Việt Nam trên nhiều lĩnh vực, bao gồm cả an ninh kinh tế và an ninh quốc phòng.

Bên cạnh đó, Đại hội XIV của Đảng xác định ngoại giao giữ vai trò tiên phong trong quá trình thúc đẩy hội nhập quốc tế. Tôi cho rằng việc Việt Nam tăng cường ngoại giao kinh tế, đẩy mạnh thu hút nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao không chỉ có ý nghĩa đối với sự phát triển của Việt Nam mà còn liên quan trực tiếp đến sự phát triển bền vững và an ninh kinh tế khu vực.

Trong những năm gần đây, Việt Nam không ngừng nâng cao vị thế và vai trò trên trường quốc tế. Tôi đặc biệt chú ý đến bài phát biểu dẫn đề của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đối thoại Shangri-La tổ chức ở Singapore vào tháng 5/2026, trong đó nhấn mạnh sự cần thiết của việc thúc đẩy đối thoại trên cơ sở luật lệ, đề cao tầm quan trọng của khái niệm "an ninh con người" mà Nhật Bản đề xuất, cũng như kêu gọi tăng cường ngoại giao phòng ngừa và phát huy vai trò trung tâm của ASEAN nhằm giải quyết các thách thức mà cộng đồng quốc tế đang phải đối mặt.

Bên cạnh đó, Việt Nam đã đăng cai tổ chức Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba vừa qua, đồng thời đảm nhiệm vai trò Chủ tịch CPTPP trong năm nay và sẽ là nước chủ nhà APEC vào năm tới. Tôi cho rằng vai trò của Việt Nam trong cộng đồng quốc tế sẽ ngày càng lớn hơn.

Là hai quốc gia yêu chuộng hòa bình, Nhật Bản mong muốn tiếp tục phối hợp và hợp tác chặt chẽ với Việt Nam, cùng chung tay xây dựng môi trường quốc tế hòa bình và ổn định.

Kỳ vọng với Việt Nam

Đại sứ Liên minh châu Âu (EU) tại ASEAN Sujiro Seam

Chúng tôi luôn kỳ vọng Việt Nam sẽ tiếp tục đóng vai trò tích cực về mặt ngoại giao trong khu vực và trên trường quốc tế. Hiện nay, Việt Nam và EU đã thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện, tạo nền tảng chính trị và chiến lược rất vững chắc cho hợp tác giữa hai bên.

Chúng ta cũng đã có Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA). Do đó, chúng tôi mong Việt Nam sẽ tiếp tục là tiếng nói mạnh mẽ ủng hộ thương mại đa phương và thương mại tự do dựa trên luật lệ.

Bên cạnh đó, Việt Nam và các đối tác quốc tế đang triển khai thành công quan hệ Đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP). Chúng tôi kỳ vọng Việt Nam sẽ tiếp tục thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh và lên tiếng ủng hộ các nỗ lực quốc tế trong lĩnh vực này.

Cuối cùng, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) là những lĩnh vực mà EU và Việt Nam cùng có lợi ích và ưu tiên chung. Vì vậy, chúng tôi mong rằng Việt Nam sẽ tiếp tục đạt được những bước tiến mới trong các lĩnh vực này, đồng thời đóng góp tích cực vào việc thúc đẩy hợp tác và xây dựng các khuôn khổ quốc tế liên quan.

Ngoài ra, về vai trò của chủ nghĩa đa phương, tôi xin nhấn mạnh hai điểm:

Thứ nhất, ASEAN và EU cùng chia sẻ cam kết mạnh mẽ đối với chủ nghĩa đa phương. Chúng ta cùng đề cao các nguyên tắc về chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, giải quyết hòa bình các tranh chấp và phản đối các hành động đơn phương.

Trong bối cảnh chúng ta đang chứng kiến ngày càng nhiều biến động trên thế giới, giờ đây, điều quan trọng là các bên tin tưởng vào chủ nghĩa đa phương cần tiếp tục sát cánh và hợp tác với nhau.

Thứ hai, liên quan đến an ninh hàng hải và vấn đề Biển Đông. Cách đây vài ngày, chúng ta vừa kỷ niệm 10 năm Tòa Trọng tài ra phán quyết vụ kiện Biển Đông. Nhân dịp này, EU cũng đã ra một tuyên bố với ba thông điệp chính: Một là, tái khẳng định cam kết đối với Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS). Hai là, EU tiếp tục khẳng định sự ủng hộ đối với các nỗ lực xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC). Và cuối cùng, chúng tôi bày tỏ quan ngại sâu sắc trước những căng thẳng cũng như các vụ việc nguy hiểm đang diễn ra trên Biển Đông.

Có thể nói, ASEAN và EU có sự đồng thuận rất lớn trong việc ủng hộ chủ nghĩa đa phương. Và điều quan trọng là chúng ta cần tiếp tục khẳng định sự ủng hộ đó trong bối cảnh thế giới đang chứng kiến ngày càng nhiều hành động đơn phương.

Vai trò tích cực của Việt Nam

Đại sứ Nam Phi tại Việt Nam Vuyiswa Tulelo

Tôi đặt nhiều kỳ vọng vào Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 của Việt Nam. Đặc biệt là khi Hội nghị diễn ra sau quá trình chuyển giao thành công và suôn sẻ trong năm nay, cũng như tiếp nối thành công của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam và cuộc bầu cử Quốc hội khóa XVI; qua đó hỗ trợ mô hình tăng trưởng mới cho giai đoạn 2026-2031.

Những chuyển biến của Việt Nam kể từ Hội nghị Ngoại giao lần thứ 32 vào năm 2023 có thể sẽ trở thành nền tảng để Việt Nam xây dựng lộ trình phát triển, hướng tới trở thành một hình mẫu của khu vực và thế giới về việc vươn từ nhóm nước có thu nhập trung bình thấp lên nhóm nước có thu nhập trung bình cao chỉ trong vòng 17 năm.

Bên cạnh đó, ngoại giao Việt Nam đặc trưng bởi đường lối không liên kết, chủ động thúc đẩy quan hệ với các nước và có khả năng thích ứng linh hoạt trong các vấn đề quốc tế. Cách tiếp cận này đã góp phần tích cực nâng cao hình ảnh và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

Với tốc độ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ, vai trò tích cực trong ngoại giao khu vực và tầm ảnh hưởng ngày càng lớn trên thế giới, Việt Nam đã trở thành một đối tác quan trọng trong ASEAN và khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Những thành tựu nổi bật của Việt Nam trong xóa đói giảm nghèo, phát triển công nghiệp và chuyển đổi nông nghiệp cũng mang lại nhiều bài học quý giá, có ý nghĩa tham khảo đối với nhiều quốc gia đang phát triển.

Bên cạnh đó, Việt Nam ngày càng đóng vai trò tích cực hơn trong các thể chế đa phương, như trở thành nước quan sát viên của Liên minh châu Phi (AU), tham gia các Phái bộ Gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc tại châu Phi, cũng như trở thành quốc gia đối tác của Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS). Đây đều là những dấu mốc thể hiện vai trò quốc tế ngày càng mở rộng của Việt Nam.

Bên cạnh đó, quan hệ song phương giữa Nam Phi và Việt Nam đã phát triển sâu rộng trong những năm gần đây, nổi bật nhất là việc chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược cùng với các chuyến thăm cấp cao, trong đó có chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Cyril Ramaphosa vào tháng 10/2025. Những bước phát triển này đã củng cố hơn nữa tính chiến lược của quan hệ hai nước và tạo động lực thúc đẩy việc triển khai hàng loạt cam kết hợp tác tiếp theo, đưa Việt Nam trở thành một trong những đối tác quan trọng nhất của Nam Phi tại khu vực Đông Nam Á.

Phạm Hằng - Ngọc Anh