Đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình góp ý hoàn thiện quy định về quốc phòng và phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt

Thiếu tướng Tô Thành Quyết, Phó Tư lệnh Quân khu 3 (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) phát biểu thảo luận tại hội trường.

Phát biểu thảo luận tại hội trường, Thiếu tướng Tô Thành Quyết, Phó Tư lệnh Quân khu 3 (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) thống nhất và nhất trí cao với nội dung của cả hai dự thảo Luật. Đại biểu tập trung phân tích việc hoàn thiện các quy định về tổ chức, chức vụ trong lực lượng quân sự địa phương; đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải thiết lập cơ chế phản ứng khẩn cấp để kịp thời ngăn chặn nguy cơ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Điều chỉnh chức vụ quân sự địa phương phù hợp với tổ chức, biên chế mới

Đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng, Thiếu tướng Tô Thành Quyết đã cho ý kiến cụ thể về việc sửa đổi chức vụ cơ bản của Bộ Chỉ huy Quân sự cấp tỉnh và bổ sung chức vụ cơ bản đối với Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã tại khoản 1 Điều 11 Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam.

Theo đại biểu, thực hiện kết luận của Ban Chấp hành Trung ương, của Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Nghị định của Chính phủ về tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, tổ chức quân sự địa phương theo hướng “tinh - gọn - mạnh”, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng đã ban hành các kết luận, nghị quyết, kế hoạch để triển khai thực hiện. Theo đó, đã giải thể 964 Ban Chỉ huy Quân sự cấp huyện, thành lập 145 Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực; giải thể 44 Bộ Chỉ huy Bộ đội biên phòng cấp tỉnh, thành lập 30 Ban Chỉ huy Bộ đội biên phòng trực thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự cấp tỉnh; đồng thời thành lập mới một số lực lượng, điều bộ đội chính quy về cấp xã. Trong tháng 8/2026 sẽ tiếp tục giải thể, tổ chức lại Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực, thành lập các Trung đoàn Bộ binh và Trung đoàn Khung thường trực. “Như vậy, về quy mô tổ chức biên chế, lực lượng, địa bàn đảm nhiệm, chức năng, nhiệm vụ của Bộ Chỉ huy Quân sự cấp tỉnh được mở rộng và tăng lên”, đại biểu nhấn mạnh.

Từ thực tế tổ chức lực lượng và nhiệm vụ được giao, Thiếu tướng Tô Thành Quyết cho rằng việc sửa đổi chức vụ, chức danh của Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự cấp tỉnh, thành phố (trừ Bộ Tư lệnh thành phố Hà Nội, Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh) có cấp bậc quân hàm cao nhất là Thiếu tướng, tương đương Tư lệnh của Binh chủng, Vùng Hải quân, Vùng Cảnh sát biển Việt Nam, là hoàn toàn phù hợp với các quy định hiện hành.

Về việc bổ sung chức vụ cơ bản đối với Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã, đại biểu cho rằng đây là yêu cầu phù hợp với quá trình điều chỉnh tổ chức, biên chế và bố trí sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp thuộc Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã, phường, đặc khu là sĩ quan chính quy. Theo dự thảo Luật, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã tương đương Tiểu đoàn trưởng, có trần cấp bậc quân hàm cao nhất là Trung tá; Phó Chỉ huy trưởng, Chính trị viên Phó Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã tương đương Phó Tiểu đoàn trưởng, Chính trị viên phó Tiểu đoàn, có trần quân hàm Thiếu tá. “Vì vậy, việc điều chỉnh, bổ sung các chức vụ cơ bản tại khoản 1 Điều 11 nhằm quy định đầy đủ các chức vụ cơ bản của sĩ quan, là phù hợp với tổ chức, biên chế trong Quân đội và thống nhất với các quy định hiện hành”, đại biểu khẳng định.

Quang cảnh phiên thảo luận tại hội trường Quốc hội.

Cần cơ chế phản ứng khẩn cấp để kịp thời ngăn chặn nguy cơ

Tán thành với dự án Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt, Thiếu tướng Tô Thành Quyết cho rằng, đây là luật mới, quan trọng, đáp ứng yêu cầu quản lý xã hội, phát triển kinh tế trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng và bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, trong điều kiện thế giới, khu vực ngày càng diễn biến nhanh, khó dự đoán, các vấn đề an ninh truyền thống và phi truyền thống ngày càng gia tăng, phức tạp.

Góp ý cụ thể vào nội dung của Luật, đại biểu cho rằng việc thiết lập “cơ chế ngăn chặn, phản ứng khẩn cấp trong phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt khi có tình huống của các cơ quan quản lý nhà nước” là cần thiết, bảo đảm cơ quan quản lý nhà nước có đủ cơ sở pháp lý để kịp thời can thiệp, ngăn chặn, xử lý từ thời điểm nguy cơ được phát hiện. Theo đại biểu, trong lĩnh vực phòng, chống vũ khí hủy diệt hàng loạt, có những tình huống không thể xử lý theo quy trình quản lý thông thường. Nếu chậm trễ, không chỉ làm giảm hiệu quả của quản lý, mà còn làm mất thời cơ ngăn chặn gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.

Thiếu tướng Tô Thành Quyết cũng đánh giá cao Điều 17 của dự thảo Luật đã xác định, quy định cụ thể các căn cứ áp dụng, căn cứ xác định cơ chế kích hoạt để các cơ quan ngăn chặn, xử lý các hoạt động hỗ trợ, phổ biến hoặc tài trợ vũ khí hủy diệt hàng loạt. Dự thảo cũng xác định các trường hợp có cảnh báo, yêu cầu, phối hợp hoặc yêu cầu xử lý khẩn cấp của cơ quan có thẩm quyền, yêu cầu thực hiện Nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, điều ước quốc tế.

Về biện pháp áp dụng, dự thảo Luật lựa chọn các công cụ trực tiếp, gắn với yêu cầu ngăn chặn nguy cơ như tạm dừng hoạt động, giao dịch; phong tỏa tiền, tài sản, nguồn lực tài chính và tài khoản theo quy định của pháp luật; tạm giữ hàng hóa, tài liệu, dữ liệu trong phạm vi cần thiết.

Đáng chú ý, đại biểu nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát chặt chẽ việc áp dụng các biện pháp khẩn cấp. Quyết định áp dụng phải được thể hiện bằng văn bản, xác định rõ căn cứ, đối tượng, phạm vi, thời hạn, trách nhiệm thực hiện và quyền giải trình của tổ chức, cá nhân bị tác động. Thời hạn áp dụng về nguyên tắc không quá 24 giờ kể từ thời điểm áp dụng. “Đây là những giới hạn cần thiết để khẳng định phản ứng khẩn cấp không phải cơ chế trao quyền không giới hạn mà là biện pháp tạm thời có mục đích cụ thể và chịu sự kiểm soát chặt chẽ”, đại biểu nói.

Mặt khác Thiếu tướng Tô Thành Quyết cũng đề nghị làm rõ cơ chế phối hợp giữa các cơ quan, bởi một vụ việc có thể liên quan đồng thời đến nhiều lĩnh vực như hải quan, hóa chất, ngoại thương, năng lượng, nguyên tử, tài chính, ngân hàng, an ninh mạng hoặc tố tụng hình sự. Cơ chế phản ứng khẩn cấp chỉ vận hành hiệu quả khi xác định rõ cơ quan ban hành quyết định, cơ quan chủ trì xác minh, cơ quan phối hợp, thời điểm chuyển giao vụ việc.

Hồng Giang