Cơ hội cho vay tiêu dùng khởi sắc

Cơ hội cho vay tiêu dùng khởi sắc

Minh chứng là năm 2025 ghi nhận sự cải thiện đáng kể về kết quả kinh doanh của nhiều công ty tài chính tiêu dùng. Điển hình, VietCredit đạt 1.303 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, đảo chiều mạnh so với mức lỗ 156 tỷ đồng của năm 2024, đánh dấu năm kinh doanh tích cực nhất từ trước đến nay của doanh nghiệp. Trong khi đó, FE Credit ghi nhận lợi nhuận trước thuế hơn 611 tỷ đồng trong năm 2025, tăng 19,3% so với năm 2024. Sau khi quay lại trạng thái có lãi từ quý II/2024, doanh nghiệp này duy trì đà phục hồi với thu nhập lãi thuần cả năm tăng 11,6%, đạt 12.465 tỷ đồng.

Cùng xu hướng, EVF đạt lợi nhuận trước thuế 1.104,2 tỷ đồng trong năm 2025, tăng 57% so với cùng kỳ và vượt 15% kế hoạch đề ra, đồng thời lần đầu tiên đưa lợi nhuận trước thuế vượt mốc 1.000 tỷ đồng. Về phía các ngân hàng cho vay tiêu dùng cũng có tăng trưởng tích cực. Theo số liệu thống kê từ NHNN, dư nợ cho vay tiêu dùng hiện đạt khoảng 3 triệu tỷ đồng, chiếm hơn 20% tổng dư nợ toàn nền kinh tế. Mặc dù đã tăng trưởng tích cực hơn song so với tiềm năng của thị trường này theo giới chuyên môn đánh giá vẫn còn nhiều dư địa phát triển. Theo đánh giá của FinGroup, quy mô tín dụng tiêu dùng của Việt Nam hiện mới tương đương hơn 10% GDP, thấp hơn đáng kể so với nhiều nền kinh tế trong khu vực như Hàn Quốc (hơn 40% GDP) hay Hồng Kông (Trung Quốc) với trên 20%.

Sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng đang tạo ra động lực mới cho thị trường tài chính tiêu dùng. Các chuyên gia cho rằng thế hệ trẻ, đặc biệt là Gen Z, ngày càng coi trọng trải nghiệm và khả năng tiếp cận sản phẩm, dịch vụ ngay lập tức. Trong bối cảnh thu nhập chưa đủ để chi trả toàn bộ giá trị hàng hóa, dịch vụ, nhiều người đã lựa chọn các giải pháp vay trực tuyến hoặc các hình thức “mua trước - trả sau” để chủ động hơn trong quản lý chi tiêu. Xu hướng này cho thấy sự dịch chuyển trong tư duy tài chính của người tiêu dùng, khi tín dụng không chỉ được xem là công cụ giải quyết khó khăn tạm thời mà còn là phương thức hỗ trợ quản lý dòng tiền cá nhân.

Khảo sát trên thị trường cũng cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ tài chính đang góp phần thúc đẩy xu hướng này. Nhiều công ty tài chính đã đầu tư mạnh vào các ứng dụng di động, chatbot hỗ trợ khách hàng 24/7 và các nền tảng tài chính tích hợp, giúp người dùng dễ dàng tiếp cận và quản lý khoản vay. Đồng thời, các công nghệ như phân tích dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI) cũng được ứng dụng để cá nhân hóa sản phẩm vay, nâng cao khả năng đánh giá rủi ro tín dụng và rút ngắn đáng kể quy trình phê duyệt khoản vay.

Trong bối cảnh kinh tế Việt Nam được kỳ vọng tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong năm 2026, nhu cầu vốn cho tiêu dùng, nhà ở, phương tiện đi lại, giáo dục hay đầu tư kinh doanh cá thể được dự báo gia tăng, qua đó tạo dư địa để tín dụng tiêu dùng tiếp tục mở rộng. Tuy nhiên, cùng với xu hướng mở rộng này, yêu cầu kiểm soát chất lượng tín dụng cũng phải được đặt ra song hành. Do phần lớn các khoản vay tiêu dùng là tín chấp và tập trung vào nhóm khách hàng có thu nhập trung bình hoặc thấp, rủi ro nợ xấu luôn là vấn đề cần được các tổ chức tín dụng theo dõi và quản lý chặt chẽ.

Theo TS. Nguyễn Quốc Hùng, Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, chủ trương của Chính phủ là mở rộng tín dụng tiêu dùng để giúp người dân tiếp cận nguồn vốn hợp pháp, qua đó hạn chế tín dụng đen và thúc đẩy tiêu dùng. Tuy nhiên, việc mở rộng này cần đi kèm với các điều kiện về minh bạch lãi suất, kiểm soát mục đích sử dụng vốn và đảm bảo khả năng trả nợ của khách hàng. Điều đặc biệt lưu ý là cho vay tiêu dùng phải gắn với mục đích sử dụng vốn rõ ràng và có căn cứ chứng minh. Nếu việc giải ngân được thực hiện quá dễ dàng, nhất là với các khoản vay không có tài sản bảo đảm, theo đánh giá của TS. Hùng, nguy cơ gian lận và sử dụng vốn sai mục đích có thể gia tăng. Do đó, cùng với việc mở rộng hạn mức cho vay và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho khách hàng tiếp cận vốn, các công ty tài chính tiêu dùng cần đặc biệt chú trọng đến quản trị rủi ro và tuân thủ nghiêm các quy định pháp luật khi xây dựng quy trình nghiệp vụ.

Hạ Chi