Chủ tịch Quốc hội: Chấm dứt tình trạng luật đã có hiệu lực nhưng văn bản hướng dẫn chậm ban hành

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu bế mạc phiên họp. Ảnh: Quốc hội

Kỳ họp Quốc hội không thường lệ dự kiến khai mạc vào đầu tháng 8.2026

Với tinh thần làm việc nghiêm túc, khẩn trương, trách nhiệm cao, chiều 23.6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã hoàn thành toàn bộ chương trình Phiên họp thứ 3.

Phát biểu kết luận phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị các cơ quan tiếp tục phối hợp chặt chẽ, khẩn trương tiếp thu, hoàn thiện các dự thảo pháp lệnh, nghị quyết để trình Chủ tịch Quốc hội ký ban hành theo quy định.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, khối lượng công việc đặt ra đối với Quốc hội, UBTVQH, Chính phủ và các cơ quan liên quan là rất lớn, đòi hỏi phải tập trung cao độ, đặc biệt là các nhiệm vụ lập pháp theo tinh thần Hội nghị triển khai Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI và công tác chuẩn bị cho các Kỳ họp sắp tới. Hiện có 192 nhiệm vụ lập pháp, trong đó phần việc của Chính phủ là 171 nhiệm vụ.

Đối với Kỳ họp không thường lệ, Chủ tịch Quốc hội cho biết cấp có thẩm quyền đã đồng ý chủ trương tổ chức kỳ họp, dự kiến khai mạc vào đầu tháng 8.2026. Thời gian chuẩn bị rất gấp, chỉ còn hơn một tháng. Chính phủ đề xuất 20 nội dung trình Quốc hội xem xét, thông qua, gồm 17 dự án luật, nghị quyết quy phạm pháp luật và 3 nội dung quan trọng khác.

Chủ tịch Quốc hội thông tin, tại cuộc họp Ban Chỉ đạo hoàn thiện thể chế, pháp luật, trên cơ sở kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, dự kiến sẽ có thêm 4 dự án luật trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu tại Kỳ họp không thường lệ, gồm: Luật Đất đai sửa đổi, Luật Ngân sách nhà nước sửa đổi trên cơ sở hợp nhất Luật Đầu tư công sửa đổi, Luật Tố tụng hình sự sửa đổi, Bộ luật Hình sự sửa đổi.

Như vậy, Kỳ họp không thường lệ sẽ có khoảng 24 nội dung. Chủ tịch Quốc hội lưu ý, 4 dự án luật nêu trên chỉ trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu, chưa thông qua, bởi đây là những luật lớn, phải được xem xét qua hai kỳ họp, không thể thực hiện rút gọn trong một kỳ họp.

Đối với Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI, Chủ tịch Quốc hội cho biết dự kiến Quốc hội sẽ xem xét, thông qua khoảng 30 dự án luật, 2 nghị quyết quy phạm pháp luật, chưa kể các dự án đang được đề nghị bổ sung nhưng chưa có trong Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2026. Theo báo cáo của Bộ Tư pháp, từ nay đến ngày 1.3.2027, Chính phủ sẽ phải chuẩn bị và trình Quốc hội khoảng 85 dự án luật, pháp lệnh.

Đặt chất lượng lên hàng đầu, tuyệt đối không chạy theo số lượng

Trước khối lượng công việc rất lớn này, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan liên quan nâng cao kỷ luật, kỷ cương nghiêm minh trong công tác phối hợp chuẩn bị nội dung trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội; tuyệt đối không đề xuất lùi, rút hoặc điều chỉnh tiến độ các nội dung đã có trong chương trình, nhất là các nội dung đề nghị trình tại Kỳ họp không thường lệ.

Toàn cảnh phiên bế mạc

Chủ tịch Quốc hội cho biết đã có Công thư số 2 gửi các Phó Chủ tịch Quốc hội, đề nghị tăng cường chỉ đạo thực hiện Chương trình lập pháp năm 2026 và các chương trình, kế hoạch của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Chủ tịch Quốc hội đề nghị quan tâm chỉ đạo sát sao các nội dung này; đồng thời nhấn mạnh trong giai đoạn cao điểm, các cơ quan phải sẵn sàng làm ngoài giờ, làm thứ Bảy, Chủ nhật, nhưng phải tổ chức công việc khoa học, hiệu quả.

“Tôi yêu cầu phải đặt chất lượng lên hàng đầu, tuyệt đối không chạy theo số lượng để lấy thành tích; không để xảy ra tình trạng hồ sơ chuẩn bị chưa bảo đảm yêu cầu, nội dung chưa chín, chưa rõ, thiếu tính khả thi hoặc phát sinh bất cập ngay sau khi ban hành”, Chủ tịch Quốc hội đặc biệt nhấn mạnh.

Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, luật có chất lượng hay không thì Hội đồng Dân tộc, các cơ quan của Quốc hội chủ trì thẩm tra và các Phó Chủ tịch Quốc hội phụ trách phải chịu trách nhiệm trong việc đề xuất cho thông qua hay không cho thông qua. Nếu thấy có khó khăn, vướng mắc, các cơ quan phải báo cáo ngay Chủ tịch Quốc hội để trao đổi với Thủ tướng Chính phủ và chuẩn bị kỹ nội dung cuộc họp liên tịch giữa Đảng ủy Quốc hội và Đảng ủy Chính phủ.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu các cơ quan của Quốc hội phải thực hiện tốt vai trò “gác cổng” trong công tác lập pháp; thể hiện rõ chính kiến, quan điểm về việc bảo đảm điều kiện trình của từng nội dung do cơ quan mình chủ trì thẩm tra khi tham gia ý kiến về dự kiến chương trình kỳ họp của Quốc hội, phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Những nội dung không bảo đảm tiến độ, chất lượng hoặc hồ sơ không đầy đủ theo quy định phải kiên quyết đề xuất đưa ra khỏi chương trình.

Cùng với đó, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan tập trung hoàn thành dứt điểm việc ban hành văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành các luật, nghị quyết đã được Quốc hội thông qua tại các kỳ họp trước. Vấn đề này, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội tăng cường giám sát, chỉ rõ luật nào chưa có đủ nghị định hướng dẫn, nghị định nào chưa có đủ thông tư hướng dẫn, nhất là đối với các luật, nghị quyết đã được thông qua tại các kỳ họp gần đây.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu phải chấm dứt tình trạng luật đã có hiệu lực nhưng văn bản hướng dẫn chậm ban hành hoặc thiếu đồng bộ, làm ảnh hưởng đến hiệu lực, hiệu quả thực thi chính sách. Cơ quan nào có trách nhiệm soạn thảo thì cơ quan đó phải chủ động thực hiện, chịu trách nhiệm đến cùng về tiến độ và chất lượng.

TÙNG QUANG