Bộ Tài chính đề xuất nâng ngưỡng thu nhập xác định người phụ thuộc lên 3 triệu đồng

Bộ Tài chính đang dự thảo Thông tư quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân.

Đáng chú ý, tại dự thảo, Bộ Tài chính đề xuất điều chỉnh mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc mà người nộp thuế được áp dụng giảm trừ.

Cụ thể, mức thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập của người phụ thuộc không vượt quá 3 triệu đồng, tăng 2 triệu đồng so với hiện hành.

Bộ Tài chính đánh giá mức tăng này cao hơn mức tăng của chi tiêu bình quân đầu người và thu nhập bình quân đầu người trong giai đoạn từ năm 2014 đến nay và dự báo cho một số năm tiếp theo. Đồng thời cũng cao hơn mức thu nhập bình quân để xác định hộ nghèo tại khu vực thành thị quy định tại Nghị định 351/2025.

Lý giải về đề xuất này, Bộ Tài chính cho rằng mức thu nhập để xác định người phụ thuộc được quy định tại Thông tư 111/2013 từ năm 2013. Đến nay, giá cả, mức chi tiêu, thu nhập đã thay đổi, do đó, cần thiết điều chỉnh mức này cho phù hợp với thực tế.

Đồng thời, Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định 351/2025 quy định chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, điều chỉnh mức thu nhập bình quân đầu người của hộ nghèo, hộ cận nghèo.

Ngoài ra, việc điều chỉnh mức thu nhập để xác định người phụ thuộc có thể tham chiếu vào mức chi tiêu bình quân, thu nhập bình quân thực tế.

Theo Bộ Tài chính, chi tiêu bình quân đầu người năm 2024 (là 2,977 triệu đồng/người/tháng) tăng khoảng 1,6 lần so với năm 2014 (là 1,888 triệu đồng/người/tháng).

Thu nhập bình quân đầu người năm 2024 (là 5,15 triệu đồng/người/tháng) tăng khoảng 2 lần so với năm 2014 (là 2,637 triệu đồng/người/tháng).

Do đó, căn cứ mức thu nhập bình quân, mức chi tiêu bình quân và tiêu chí về thu nhập của hộ nghèo, hộ cận nghèo giai đoạn 2026-2030 nêu trên, Bộ đề xuất mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc tương đương với mức thu nhập xác định hộ nghèo, hộ cận nghèo khu vực thành thị cũng như mức chi tiêu bình quân đầu người.

Bộ Tài chính đề xuất điều chỉnh mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc mà người nộp thuế được áp dụng giảm trừ. Ảnh: HOÀI THƠ

Theo dự thảo, người phụ thuộc được xác định là con đẻ/con nuôi hoặc con riêng của vợ hoặc con riêng của chồng. Hoặc vợ/chồng, cha/mẹ, cha/mẹ vợ, cha/mẹ chồng, cha dượng, mẹ kế, cha/mẹ nuôi của người nộp thuế.

Hoặc là con từ 18 tuổi trở lên trong các trường hợp mất năng lực hành vi dân sự, khuyết tật; con đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, dạy nghề, kể cả con từ 18 tuổi trở lên đang học bậc học phổ thông (tính cả trong thời gian chờ kết quả thi từ tháng 6 đến tháng 9 năm lớp 12); là người không có khả năng lao động.

Người nộp thuế thực hiện việc đăng ký, thay đổi người phụ thuộc theo quy định về quản lý thuế và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của việc đăng ký, thay đổi người phụ thuộc.

Cùng với đó, người nộp thuế chịu trách nhiệm về việc xác định người phụ thuộc không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá mức quy định.

Người nộp thuế có trách nhiệm kê khai đúng, trung thực thu nhập của người phụ thuộc quy định tại Điều này. Trường hợp cơ quan thuế phát hiện kê khai không đúng sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.

Dự kiến Thông tư này có hiệu lực thi hành từ ngày 1-7-2026. Các nội dung liên quan đến thu nhập từ kinh doanh, từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.

Thông tư này thay thế Thông tư 111/2013 của Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Nghị định 65/2013 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân

Theo ông Nguyễn Văn Phụng, nguyên Cục trưởng Cục Thuế doanh nghiệp lớn (Tổng Cục Thuế, nay là Cục Thuế), việc điều chỉnh ngưỡng thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc là hết sức cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Ông Phụng cho rằng việc này góp phần bảo đảm tính công bằng, tính thực tiễn và tư tưởng nhân văn của Luật thuế TNCN mà Quốc hội đã thông qua năm 2025.

Khi kinh tế- xã hội, mặt bằng thu nhập, giá cả thị trường, chi phí cuộc sống (trong đó có chi phí thuốc men, y tế,...) đã tăng nhiều lần thì ngưỡng thu nhập xác định người phụ thuộc cũng cần tăng để phù hợp với mức sống và các nhu cầu cơ bản của người dân.

MINH TRÚC