Bất đồng về Iran làm gia tăng rạn nứt Mỹ - châu Âu

Bất đồng về Iran làm gia tăng rạn nứt quan hệ Mỹ – châu Âu. Ảnh: Politico.

Chỉ ít tuần sau khi các bên nỗ lực thu hẹp khác biệt tại Hội nghị an ninh Munich, Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục kêu gọi các đồng minh châu Âu ủng hộ chiến dịch của Washington nhằm vào Iran. Tuy nhiên, phản ứng từ phía châu Âu cho thấy nhiều quan điểm khác nhau liên quan đến cách thức xử lý tình hình tại Trung Đông.

Ở cấp độ Liên minh châu Âu, Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại Kaja Kallas kêu gọi các bên kiềm chế tối đa, bảo vệ dân thường và tôn trọng luật pháp quốc tế. Trong khi đó, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen nhấn mạnh cần theo dõi chặt chẽ diễn biến tại Iran và đánh giá tác động đối với ổn định khu vực.

Ở cấp độ quốc gia, lập trường của các nước châu Âu cũng có sự khác biệt. Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez ngày 4/3 đã bày tỏ quan ngại về các hành động quân sự đơn phương và không cho phép máy bay quân sự Mỹ sử dụng các căn cứ do Madrid kiểm soát để triển khai tấn công. Thủ tướng Anh Keir Starmer cũng cho biết London chỉ cho phép tiến hành các hoạt động mang tính phòng thủ từ các cơ sở của Không quân Hoàng gia. Trong khi đó, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cảnh báo nguy cơ căng thẳng leo thang tại Trung Đông và nhấn mạnh mọi hành động cần phù hợp với khuôn khổ luật pháp quốc tế. Một số lãnh đạo châu Âu khác, trong đó có Thủ tướng Đức Friedrich Merz, cho rằng cần duy trì đối thoại và tránh làm gia tăng bất đồng giữa các đồng minh.

Một tàu chiến của Hải quân Mỹ cập cảng Căn cứ Hải quân Rota của Tây Ban Nha. Ảnh: Getty.

Theo giới quan sát, những bất đồng hiện nay có nguy cơ leo thang thành một cuộc đối đầu thương mại lớn giữa Mỹ và Liên minh châu Âu. Đồng thời, quan hệ đặc biệt giữa Anh và Mỹ cũng bị đặt trước nhiều thách thức, trong bối cảnh Mỹ chuẩn bị kỷ niệm 250 năm ngày tuyên bố độc lập.

Theo giới quan sát, những khác biệt này gợi lại các tranh luận từng xuất hiện trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương thời điểm diễn ra chiến dịch quân sự tại Iraq năm 2003 dưới thời Tổng thống Mỹ George W. Bush. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng các bên vẫn có lợi ích chung trong việc duy trì ổn định và an ninh quốc tế. Theo truyền thông Mỹ, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine được cho là đã cảnh báo Tổng thống Trump rằng chiến dịch quân sự nhằm vào Iran sẽ trở nên rủi ro hơn nếu thiếu sự ủng hộ từ các đồng minh chủ chốt.

Thúy Hà

Nguồn: Politico