Mở rộng ưu đãi người có công

Người làm nhiệm vụ ở biên giới, hải đảo, thực hiện nghĩa vụ quốc tế tại Lào, Campuchia được tặng Huân chương Chiến công được bổ sung vào diện người có công với cách mạng.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn vừa ký ban hành Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng. Pháp lệnh có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

Một trong những điểm mới quan trọng là mở rộng diện người hoạt động kháng chiến giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế được hưởng chính sách ưu đãi.

Theo đó, ngoài những người tham gia kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ được Nhà nước tặng Huân chương Kháng chiến, Huân chương Chiến thắng, Huy chương Kháng chiến hoặc Huy chương Chiến thắng như quy định hiện hành, Pháp lệnh bổ sung người làm nhiệm vụ ở biên giới, hải đảo; làm nghĩa vụ quốc tế tại Lào, Campuchia và được Nhà nước tặng Huân chương Chiến công. Thời gian làm nhiệm vụ ở biên giới, hải đảo và nghĩa vụ quốc tế do Chính phủ quy định.

Theo cơ quan soạn thảo, quy định hiện hành chưa bao quát hết những người tham gia chiến tranh bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế sau năm 1975. Việc bổ sung nhằm ghi nhận đầy đủ hơn những cống hiến trong bảo vệ biên giới, hải đảo và thực hiện nghĩa vụ quốc tế.

Sau năm 1975, Việt Nam tiếp tục thực hiện nhiều nhiệm vụ quốc phòng như chiến tranh bảo vệ biên giới Tây Nam, chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc, làm nghĩa vụ quốc tế tại Campuchia và duy trì lực lượng làm nhiệm vụ ở các khu vực biên giới, hải đảo. Việc mở rộng diện người có công giúp hệ thống chính sách phản ánh đầy đủ hơn quá trình bảo vệ Tổ quốc.

Ngoài việc mở rộng diện người có công, Pháp lệnh cũng bổ sung nhiều chế độ ưu đãi.

Cán bộ lão thành cách mạng và cán bộ tiền khởi nghĩa sống tại gia đình được hưởng thêm trợ cấp người phục vụ. Theo cơ quan soạn thảo, phần lớn những người này hiện đều trên 90 tuổi, sức khỏe suy giảm, nhiều người không còn khả năng tự phục vụ nên cần được chăm sóc thường xuyên. Chính sách mới dự kiến áp dụng cho 793 người.

Pháp lệnh cũng mở rộng chế độ điều dưỡng phục hồi sức khỏe hằng năm đối với thương binh, người hưởng chính sách như thương binh, bệnh binh và người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% đến 80%. Trước đây, nhóm này được điều dưỡng hai năm một lần. Theo tính toán của cơ quan soạn thảo, 151.222 người sẽ được chuyển sang chế độ điều dưỡng hằng năm.

Về điều kiện công nhận người có công, Pháp lệnh sửa đổi quy định theo hướng thống nhất, bổ sung trường hợp bị thương khi trực tiếp làm nhiệm vụ đấu tranh phòng, chống tội phạm; hợp nhất một số quy định về làm nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và lược bỏ các tiêu chí định tính nhằm tạo thuận lợi hơn trong quá trình xét công nhận thương binh, người hưởng chính sách như thương binh và liệt sĩ.

Đối với việc công nhận liệt sĩ, Pháp lệnh không còn quy định điều kiện công nhận liệt sĩ đối với thương binh có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 81% trở lên khi qua đời; điều kiện chết do vết thương tái phát chỉ còn áp dụng với thương binh có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% đến 80%. Theo cơ quan soạn thảo, quy định mới khắc phục vướng mắc phát sinh khi nhiều thương binh nặng được gia đình đưa về chăm sóc tại nhà hoặc cơ sở nuôi dưỡng trước khi qua đời nên không đáp ứng đầy đủ hồ sơ theo quy định hiện hành.

Pháp lệnh cũng giao Chính phủ quyết định hoặc giao cơ quan, người có thẩm quyền công nhận người có công trong trường hợp còn thiếu hồ sơ nhưng có căn cứ thực tiễn, lịch sử rõ ràng hoặc thuộc trường hợp đặc biệt. Quy định nhằm tháo gỡ những hồ sơ tồn đọng do giấy tờ bị mất, thất lạc trong chiến tranh hoặc hoạt động bí mật.

Ngoài ra, Pháp lệnh bổ sung nguyên tắc bảo đảm người có công với cách mạng và gia đình người có công có mức sống từ trung bình khá trở lên so với mức sống của cộng đồng dân cư nơi cư trú. Đồng thời, chính sách hỗ trợ cải thiện nhà ở cho người có công và thân nhân liệt sĩ được quy định thực hiện thường xuyên, ổn định, phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Sơn Hà