Bắt đầu mở cổng nhận bài thi từ 9/2, sau gần 4 tháng, Sáng kiến Khoa học 2026 nhận về 695 hồ sơ từ trong và ngoài nước tham gia. Trong số này, lĩnh vực giáo dục thu hút số lượng cao nhất (250 hồ sơ); tiếp đến là lĩnh vực AI, tự động hóa (158), y sinh, hóa sinh (82); các lĩnh vực còn lại là môi trường (66), sáng kiến xanh (65), nông nghiệp (62), năng lượng (12).

Trong số 358 hồ sơ được xét chọn vào vòng loại, lĩnh vực AI, tự động hóa có số lượng cao nhất (87). Con số cho thấy sự hiện diện đáng kể của các dự án công nghệ, với nhiều dự án liên quan đến trí tuệ nhân tạo, tự động hóa, năng lượng.

Lĩnh vực tiếp theo là y sinh hóa sinh (78 dự án). Đây cũng là nhóm thu hút nhiều nghiên cứu hướng đến chăm sóc sức khỏe, thiết bị y tế và ứng dụng công nghệ trong y học.

Xếp tiếp theo là lĩnh vực giáo dục với 66 dự án. Các sáng kiến trong nhóm này tập trung vào đổi mới phương pháp giảng dạy, ứng dụng công nghệ trong học tập và nâng cao khả năng tiếp cận giáo dục.

Các lĩnh vực môi trường và nông nghiệp cũng ghi nhận số lượng hồ sơ lớn, lần lượt đạt 45 và 44 dự án. Trong khi đó, 33 dự án thuộc nhóm sáng kiến xanh, tập trung vào phát triển bền vững, giảm phát thải và sử dụng hiệu quả tài nguyên.

Xét theo nhóm tác giả, nhóm không chuyên chiếm tỷ lệ lớn nhất với 222 hồ sơ, tương đương hơn 62% tổng số dự án vượt qua vòng xét tuyển. Nhóm nhà khoa học, nhà sáng chế chuyên nghiệp có 86 hồ sơ, trong khi khối doanh nghiệp đóng góp 50 dự án.

Đại diện Ban tổ chức cho biết cơ cấu hồ sơ năm nay cho thấy hoạt động nghiên cứu và sáng tạo đang lan tỏa mạnh mẽ ra ngoài phạm vi các viện nghiên cứu và trường đại học. Nhiều dự án đến từ học sinh, sinh viên, cá nhân yêu khoa học và cộng đồng khởi nghiệp, tập trung giải quyết các bài toán thực tiễn trong sản xuất, giáo dục, chăm sóc sức khỏe và bảo vệ môi trường. Nhiều hồ sơ tham dự giới thiệu về các sản phẩm đã được hoàn thiện, đang được thương mại hóa trên thị trường.

Tuy nhiên, bên cạnh nhiều hồ sơ nghiên cứu chất lượng, vẫn còn số lượng lớn bài thi chưa làm rõ được yếu tố khoa học, bản quyền cũng như tính mới, độc đáo...

Việc bình chọn vòng loại kéo dài trong một tháng (từ ngày 15/6 đến 15/7). Điểm vòng loại bao gồm 70% đánh giá của Hội đồng giám khảo và 30% bình chọn của độc giả. Các dự án xuất sắc sẽ bước vào vòng chung kết từ ngày 20/7 đến 10/9. Ở vòng thi này các bài thi sẽ tiếp tục hoạt động bình chọn trực tuyến và tác giả thuyết trình trước hội đồng giám khảo. Gala trao giải dự kiến diễn ra ngày 1/10 tại Hà Nội.

Cuộc thi Sáng kiến Khoa học 2026 do Báo VnExpress tổ chức dưới sự chỉ đạo của Bộ Khoa học và Công nghệ. Năm nay, chương trình mở rộng thành phần Ban Tổ chức, có sự tham gia của Cục Sở hữu trí tuệ cùng sự phối hợp của Cục Đổi mới sáng tạo, góp phần mở rộng kết nối trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, qua đó tăng cường sức lan tỏa của cuộc thi và đáp ứng sự phát triển mạnh mẽ về quy mô trong năm 2026.

Thông qua cuộc thi, Ban tổ chức mong muốn tìm kiếm, vinh danh, kết nối nguồn lực tri thức khoa học công nghệ; khơi dậy khát vọng cống hiến, khích lệ đam mê khoa học của người trẻ.

Việc đánh giá các sản phẩm và giải pháp sẽ xoay quanh các tiêu chí, gồm: tính sáng tạo, đổi mới và công nghệ phù hợp với điều kiện Việt Nam; tính ứng dụng và khả năng triển khai; tính hiệu quả khi ứng dụng; tiềm năng phát triển; tiết kiệm năng lượng và tác động cộng đồng.

>>> Bình chọn các bài thi tại đây

Lưu Quý