Dịch kính là chất dạng gel trong suốt nằm phía sau thủy tinh thể, có vai trò duy trì hình dạng nhãn cầu và dẫn truyền ánh sáng đến võng mạc. Theo thời gian, cấu trúc dịch kính dần thoái hóa, các sợi collagen bên trong co kéo và kết tụ thành từng đám nhỏ, tạo cảm giác như có chấm đen hoặc vật thể lơ lửng trong tầm nhìn. Tình trạng này trước đây chủ yếu gặp ở người trên 40 tuổi do lão hóa tự nhiên của mắt.

Theo BS.CKII Bùi Việt Hưng, Trưởng khoa Dịch kính Võng mạc, Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, ngoài yếu tố tuổi tác, tình trạng này ở người trẻ còn có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân bệnh lý khác nhau.

Cận thị nặng

Cận thị nặng là nguyên nhân phổ biến gây vẩn đục dịch kính ở người trẻ. Khi nhãn cầu kéo dài quá mức, dịch kính và võng mạc bị căng giãn liên tục, thúc đẩy quá trình thoái hóa collagen diễn ra sớm hơn bình thường. Người bệnh thường xuất hiện cảm giác thấy chấm đen, sợi mảnh hoặc vật thể lơ lửng trong tầm nhìn.

Sử dụng thiết bị điện tử với cường độ cao

Tiếp xúc màn hình máy tính, điện thoại trong thời gian dài khiến mắt phải điều tiết liên tục, dễ gây mỏi mắt và thúc đẩy quá trình lão hóa sớm của dịch kính. Thức khuya kéo dài, làm việc áp lực cao và thói quen sinh hoạt thiếu khoa học cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ vẩn đục dịch kính ở người trẻ.

Chấn thương mắt

Chấn thương mắt do chơi thể thao, tai nạn hoặc va đập mạnh có thể làm tổn thương các sợi collagen trong dịch kính và mạch máu bên trong nhãn cầu. Đây là nguyên nhân thường gặp gây vẩn đục dịch kính ở người trẻ. Khi đó, người bệnh có thể cảm thấy như có ruồi bay, chấm đen hoặc các đám lơ lửng trước mắt.

Xuất huyết dịch kính

Xuất huyết dịch kính xảy ra khi máu chảy vào khoang dịch kính do rách võng mạc, chấn thương hoặc biến chứng của cận thị nặng. Máu trong dịch kính khiến người bệnh nhìn thấy nhiều đốm đen, mạng nhện hoặc mảng tối di chuyển trong trường nhìn. Người trẻ có bệnh lý võng mạc hoặc cận thị mức độ cao có nguy cơ cao hơn.

Viêm nội nhãn

Nhiễm trùng bên trong nhãn cầu do vi khuẩn, nấm hoặc các tác nhân gây bệnh khác có thể dẫn đến viêm nội nhãn. Phản ứng viêm khiến môi trường dịch kính xuất hiện tế bào viêm và dịch tiết, làm tăng tình trạng đục dịch kính. Bệnh có thể xảy ra ở người trẻ sau chấn thương mắt, đeo kính áp tròng không đúng cách hoặc sau các can thiệp thủ thuật ở mắt.

Biến chứng sau phẫu thuật hoặc thủ thuật mắt

Một số trường hợp người trẻ từng phẫu thuật mắt hoặc can thiệp điều trị võng mạc có thể xuất hiện vẩn đục dịch kính do phản ứng viêm hoặc thay đổi cấu trúc bên trong nhãn cầu.

Bác sĩ Hưng khuyến cáo, khi xuất hiện tình trạng mắt nhìn thấy chấm đen, hiện tượng ruồi bay hoặc vật thể lơ lửng kéo dài trong tầm nhìn nên đi khám chuyên khoa mắt sớm để xác định nguyên nhân. Phát hiện và điều trị kịp thời giúp hạn chế nguy cơ tổn thương võng mạc, bảo vệ thị lực lâu dài.

Thu Giang