Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang lấy ý kiến dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường, dự kiến trình Quốc hội cho ý kiến trong năm nay. Dự thảo tiếp tục hoàn thiện các quy định về quản lý chất thải theo hướng kinh tế tuần hoàn, coi chất thải là nguồn tài nguyên có thể tái sử dụng, tái chế và đưa trở lại chu trình sản xuất, tiêu dùng.

Theo khoản 5 Điều 64 dự thảo, chất thải rắn còn giá trị sử dụng phải được tái chế, tái sử dụng cho các mục đích phù hợp. Đất, đá, bêtông, gạch, cát và các loại chất thải trơ khác phát sinh từ hoạt động xây dựng được tái sử dụng làm vật liệu xây dựng hoặc san lấp mặt bằng cho các dự án, hoạt động có mục đích cụ thể theo nhu cầu của tổ chức, cá nhân.

So với quy định hiện hành chỉ nêu chung về "đất, đá, chất thải rắn từ hoạt động xây dựng", dự thảo mới đã cụ thể hóa các loại phế thải xây dựng cần được tái chế, tái sử dụng. Dự thảo cũng bổ sung quy định về quản lý vật liệu, sản phẩm được sản xuất từ chất thải sau xử lý, tái chế hoặc tái sử dụng. Chính phủ sẽ quy định lộ trình áp dụng tỷ lệ vật liệu tái chế trong hàng hóa, sản phẩm.

Theo cơ quan soạn thảo, quy định này tạo cơ sở pháp lý cho việc hình thành và phát triển thị trường vật liệu tái chế, đồng thời thúc đẩy sản xuất, tiêu dùng bền vững và phát triển kinh tế tuần hoàn.

Theo thống kê năm 2025, Hà Nội phát sinh khoảng 4.000 tấn chất thải rắn xây dựng và 5.000 tấn rác thải sinh hoạt mỗi ngày.

Dự thảo luật nêu tổ chức, cá nhân phát sinh, thu gom, vận chuyển, tái chế và xử lý chất thải có trách nhiệm cung cấp, cập nhật dữ liệu điện tử về chất thải vào hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu môi trường. Các hoạt động quản lý chất thải sẽ từng bước được thực hiện trên môi trường số, bao gồm cả chứng từ và biên bản giao nhận điện tử.

Theo cơ quan soạn thảo, hệ thống quản lý chất thải trực tuyến sẽ góp phần hiện đại hóa công tác quản lý nhà nước, tăng tính minh bạch, giảm sử dụng hồ sơ giấy và nâng cao khả năng giám sát, truy xuất nguồn gốc chất thải từ khâu phát sinh đến xử lý.

Bên cạnh đó, dự thảo điều chỉnh các quy định về phân loại chất thải rắn sinh hoạt theo hướng linh hoạt hơn. Thay vì áp dụng một mô hình thống nhất trên phạm vi cả nước, UBND cấp tỉnh sẽ quyết định hình thức phân loại phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương.

Cơ quan soạn thảo cho rằng cách tiếp cận này giúp địa phương chủ động lựa chọn phương án phù hợp với hạ tầng, công nghệ xử lý và đặc điểm phát sinh chất thải trên địa bàn. Dự thảo cũng đề xuất sửa đổi quy định về lựa chọn các dự án, cơ sở thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt theo hướng thống nhất với pháp luật về đấu thầu và ngân sách nhà nước, tránh chồng chéo trong quá trình triển khai.

Sơn Hà