Thông tin được ông Lâm Đình Thắng, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, nói tại hội nghị Tổng kết công tác năm 2025 và nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm 2026 thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, Đề án 204 của Ban Bí thư và Đề án 06, sáng 14/1.

Ông Thắng cho biết, sau khi thử nghiệm giao hàng thành công bằng UAV tại Khu công nghệ cao TP HCM hôm 5/1, hai doanh nghiệp đề xuất dùng thiết bị này vận chuyển sinh phẩm, máu, thuốc và vật tư y tế từ Cần Giờ ra Côn Đảo, nhằm rút ngắn thời gian giao hàng y tế trong các tình huống khẩn cấp.

Khoảng cách từ Cần Giờ đến Côn Đảo ước tính 200 - 230 km. Hiện, việc giao hàng, các vật phẩm này chủ yếu bằng đường biển, thường mất nhiều giờ. Khoảng cách từ khu vực ven biển phù hợp để thử nghiệm các dòng UAV tầm trung, kết nối nhanh giữa hai khu vực, phục vụ nhu cầu người dân.

Trước đó, ngày 5/1, Sở Khoa học và Công nghệ TP HCM phối hợp Ban Quản lý Khu Công nghệ cao TP HCM và các doanh nghiệp công nghệ Saolatek, Real-time Robotics Việt Nam, Di Động Việt khởi động thử nghiệm UAV trong giao hàng. Trong buổi thử nghiệm, hai kịch bản bay giao hàng bằng UAV được thực hiện liên tiếp để kiểm chứng khả năng vận hành tự động và theo dõi từ xa. Trong đó, có UAV của Công ty Real-time Robotics Việt Nam, đã được thị trường Mỹ mua và đưa vào sử dụng.

Việt Nam hiện xếp thiết bị bay không người lái vào nhóm công nghệ hàng không - vũ trụ chiến lược. Khoảng cách hoạt động của UAV rất khác nhau, tùy loại hình, mục đích sử dụng và công nghệ. UAV dân dụng thường bay vài km đến vài chục km, trong khi các dòng phục vụ quân sự, trinh sát có thể đạt 100-200 km, thậm chí lên tới hàng nghìn km với UAV chiến lược.

Tại Việt Nam, một số mẫu UAV đã đạt tầm bay khoảng 1.000 km. Trên thế giới, các UAV cỡ lớn có thể hoạt động trên 10.000 km. Sự đa dạng này mở ra khả năng ứng dụng rộng, từ nông nghiệp, logistics đến cứu hộ và quốc phòng.

Nhiều doanh nghiệp trong nước tham gia phát triển UAV, như Viettel, RTR trong lĩnh vực quân sự, hay VNPT-IT, FPT ở mảng dân sự. Một số sản phẩm đã có đơn hàng xuất khẩu, song quy mô còn khiêm tốn so với tiềm năng.

Theo Markets & Data, thị trường UAV Việt Nam đạt khoảng 73 triệu USD năm 2023. Ở lĩnh vực nông nghiệp, khu vực đồng bằng sông Cửu Long hiện có hơn 3.000 drone hoạt động trên khoảng 1,5 triệu ha canh tác. Thị trường UAV và robot nông nghiệp được dự báo tăng lên gần 364 triệu USD vào năm 2030.

Tại TP HCM việc thử nghiệm máy bay không người lái đang được triển khai như một phần trong chiến lược phát triển sản phẩm công nghệ trọng điểm, với những bước đi cụ thể từ thí điểm thực tế đến mở rộng quy mô thông qua cơ chế đặc thù, đồng thời giải quyết các bài toán thực tiễn của đô thị.

Bên cạnh thử nghiệm UAV, lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ TP HCM cho biết năm nay sẽ mở rộng khai thác các hạ tầng số như khu công nghệ cao, công bố thêm ít nhất một khu công nghệ số. Trong quý I, TPHCM cũng công bố đề án xây dựng đô thị thông minh để thu hút nhà đầu tư, hình thành kiến trúc dữ liệu mới của siêu đô thị.

Trung ương cũng giao TP HCM hình thành quỹ đầu tư mạo hiểm, trong đó có sử dụng ngân sách Nhà nước trong năm 2026. TP HCM cũng đề xuất đề án thương mại hóa sản phẩm từ kết quả nghiên cứu, đây là mô hình sandbox (thử nghiệm có kiểm soát). Mô hình này được thực hiện trong 2,5 năm, ngân sách Nhà nước sẽ chịu rủi ro đầu tư cho đề tài nghiên cứu khoa học. Doanh nghiệp được giao quyền sử dụng nghiên cứu và hình thành sản phẩm công nghệ.

Dự kiến năm nay, TP HCM có ít nhất 5 sản phẩm về công nghệ chiến lược tham gia mô hình này. Trong đó có các sản phẩm về tế bào gốc, UAV, trí tuệ nhân tạo, vật liệu y sinh.

Lê Tuyết