Ý tưởng áp quy chuẩn về nhiệt độ của máy lạnh để tiết kiệm điện

Thay đổi trong tư duy về tiết kiệm điện

Theo Bộ Công Thương, công suất cực đại của hệ thống điện thời gian gần đây đã vượt 58.000MW, trong khi sản lượng điện có những ngày đạt trên 1 tỷ kWh, là mức tiêu thụ rất lớn.

Đại diện Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) cho biết, khi nền kinh tế ngày càng phát triển, nhu cầu điện chắc chắn sẽ tiếp tục gia tăng. Bên cạnh đó, nguy cơ xuất hiện El Nino trong những tháng tới có thể ảnh hưởng nguồn thủy điện, đồng thời làm gia tăng nhu cầu sử dụng điện trong mùa nắng nóng, vì vậy càng phải chú ý các giải pháp tiết kiệm điện.

Một vấn đề quan trọng các chuyên gia tham dự Tọa đàm chỉ ra, là sự thay đổi trong tư duy về tiết kiệm điện.

Nếu trước đây tiết kiệm điện thường được xem là giải pháp tình thế trong những thời điểm cao điểm nắng nóng hoặc thiếu điện, thì hiện vấn đề này được đặt ra thường xuyên, liên tục. Nhiều quốc gia và các tổ chức năng lượng quốc tế coi phần năng lượng tiết kiệm được là “nguồn năng lượng đầu tiên”, bởi chi phí tiết kiệm thấp hơn rất nhiều so với việc đầu tư nguồn điện mới. Đại diện EVN nhấn mạnh: “Tiết kiệm điện có vai trò đặc biệt quan trọng trong giảm áp lực đầu tư cho ngành điện”.

Tọa đàm “Tiết kiệm điện mùa cao điểm: Trách nhiệm và giải pháp” diễn ra tại Hà Nội. (Ảnh: VGP)

Tại Tọa đàm, đại diện EVN cho biết đã triển khai chuyển đổi số cho tất cả các khâu từ phát điện, truyền tải, phân phối, chăm sóc khách hàng. Ví dụ về chuyển tải và lưới điện, tất cả các hệ thống trạm điện từ 110, 220, 500 kV hiện không có người trực mà tự động điều khiển. Toàn bộ hệ thống trên lưới truyền tải, lưới phân phối hiện nay gần như tự động. Việc này đem lại hiệu quả rất lớn trong điều hành hệ thống, cũng như điện năng sử dụng cho truyền tải và phân phối giảm đi đáng kể. Từ 2015 đến nay, sau 10 năm, giảm từ 8% xuống còn 6%, là mức tương đối tiên tiến so với các nước trên thế giới.

EVN hiện có 32 triệu khách hàng qua các hệ thống công tơ đo đếm; 99,9% là công tơ điện tử. EVN cũng có kho dữ liệu tập trung, thu thập dữ liệu từ xa. Trên cơ sở dữ liệu đó, sẽ có những đánh giá, phân tích, khuyến cáo khách hàng sử dụng điện một cách tối ưu, hiệu quả hơn. Vừa qua, EVN đã triển khai ứng dụng chăm sóc khách hàng chung cho toàn EVN, để người dân, DN có thể thông qua ứng dụng theo dõi việc sử dụng điện của mình; có thể đặt các ngưỡng cảnh báo.

Tối ưu hóa việc sử dụng điện

Một ý kiến thu hút sự chú ý tại Tọa đàm, đó là trước đây, nghe đến “tiết kiệm”, có thể ngay lập tức nghĩ đến “không sử dụng điện nữa” hoặc “giảm tiêu thụ”. “Thực tế, chúng ta có thể vẫn tiết kiệm điện nhưng vẫn sản xuất, vẫn sử dụng. Tiết kiệm điện không có nghĩa là ngừng hoặc giảm tiêu thụ một cách máy móc, mà là tối ưu hóa việc sử dụng điện”, đại diện một DN hoạt động trong lĩnh vực năng lượng nói.

Theo đó, có thể tiết kiệm điện bằng việc tối ưu hóa việc sử dụng điện, sử dụng năng lượng ở mỗi hộ gia đình, tòa nhà, nhà máy xí nghiệp… Với các công cụ số, hiện đã có nhiều cách thức tiếp cận để tiết kiệm điện bắt đầu từ thiết kế. Ví dụ như các hệ thống Building Information Modeling (BIM) bảo đảm có thể mô phỏng một tòa nhà ngay từ khâu thiết kế, sau đó tối ưu được tiêu dùng năng lượng theo nhiều phương án. Nếu tối ưu được từ đầu và sử dụng những thiết bị công nghệ tối ưu, có thể giảm được khoảng 40 - 60% năng lượng tiêu thụ của các tòa nhà công sở, thương mại.

Cũng theo chuyên gia này, hiện nay điều hòa không khí (máy lạnh) là một trong những thiết bị tiêu thụ điện năng nhiều nhất. “Nhưng theo thói quen, vào những giờ cao điểm, nhiều người bật điều hòa lên bao giờ cũng đặt ở 22 - 23 độ C. Thực ra không nhất thiết phải để ở nhiệt độ lạnh như vậy, mà 25 - 26 độ C đã là đủ. Nếu cơ quan chức năng có một quy chuẩn, thì có thể kết hợp các DN sản xuất máy lạnh để điều chỉnh về công nghệ. Ví dụ làm sao để vào những quãng thời gian nắng nóng, lúc tải điện tăng lên, có cơ chế khi bật điều hòa lên, sẽ tự động cài đặt 25 - 26 độ C. Chỉ cần có quy định quy chuẩn, thì về mặt công nghệ, hoàn toàn đơn giản để làm được việc đó”, chuyên gia này nói.

Cũng theo chuyên gia này: “Các trung tâm dữ liệu hiện sử dụng rất nhiều năng lượng và một trong những thiết bị tiêu thụ nhiều điện nhất cũng chính là điều hòa. Tuy nhiên, một số con chip AI hay chip server thực ra không cần nhiệt độ lạnh sâu đến mức như đang cài đặt trong hệ thống trung tâm dữ liệu. Chúng ta có thể nâng nhiệt độ điều hòa không khí lên”. Chuyên gia này cho rằng với thực tế trên, một số hộ gia đình, DN đang lãng phí điện rất nhiều.

Văn Sơn