Xung đột Trung Đông thay đổi bản đồ hàng không khu vực

Xung đột Trung Đông gây ra cú sốc lớn đối với ngành hàng không thế giới. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trong tháng 5/2026, Tổng cục Hàng không Dân dụng Syria ghi nhận gần 12.000 lượt máy bay quá cảnh, khi các hãng hàng không trong khu vực chủ động chuyển hướng để tránh các khu vực bị ảnh hưởng bởi cuộc chiến tại Iran.

Dữ liệu từ cơ quan quản lý hàng không Syria cho thấy có 11.801 chuyến bay đã qua không phận nước này, tăng hơn gấp đôi so với mức 4.267 chuyến vào tháng 2 - thời điểm trước khi cuộc chiến tại Iran làm gián đoạn ngành hàng không khu vực. So với cùng kỳ năm ngoái, lưu lượng bay quá cảnh trong tháng 5 đã tăng mạnh khoảng 375%.

Trước đó, không phận Syria từng bị coi là vùng nguy hiểm trong suốt cuộc nội chiến kéo dài 14 năm. Sự thay đổi cục diện hiện nay có thể mang lại nguồn thu đáng kể cho chính phủ Syria.

Dựa trên mức phí cố định 499 USD cho mỗi chuyến bay được áp dụng từ đầu năm nay, lưu lượng giao thông trong tháng vừa qua có thể mang lại cho quốc gia này khoản thu lên tới 5,9 triệu USD.

Dù vậy, Tổng cục Hàng không Dân dụng Syria hiện từ chối bình luận về các con số cụ thể này.

Các hãng hàng không đã buộc phải đánh giá lại lộ trình bay sau khi Mỹ và Israel triển khai các cuộc không kích mở màn cuộc chiến tại Iran vào ngày 28/2.

Việc đóng cửa vùng trời trên khu vực Vịnh và Iraq trong tháng 3 đã đẩy các đơn vị vận tải vào thế khó.

Dù lệnh ngừng bắn đã giúp mở cửa lại một số khu vực vào tháng 4, nhưng dữ liệu từ công ty cung cấp dịch vụ theo dõi chuyến bay Flightradar24 và công ty cung cấp dịch vụ theo dõi chuyến bay AirNav cho thấy phần lớn các chuyến bay từ Dubai và Doha đi châu Âu hiện đều chọn bay qua miền Trung Syria thay vì Iraq.

Việc bay qua Syria giúp các hãng hàng không rút ngắn thời gian hành trình và cắt giảm chi phí nhiên liệu trong bối cảnh giá dầu thế giới leo thang do xung đột.

Tuy nhiên, các cơ quan an toàn hàng không châu Âu hiện vẫn khuyến cáo các hãng hàng không tránh bay qua Syria. Do đó, sự gia tăng lưu lượng chủ yếu đến từ các hãng hàng không vùng Vịnh, trong khi các hãng hàng không châu Á và Bắc Mỹ vẫn đang né tránh vùng trời Trung Đông.

Ông Omar al-Hosari, người đứng đầu Tổng cục Hàng không Dân dụng Syria, đánh giá sự gia tăng lưu lượng bay phản ánh một bước chuyển thực sự trong cách nhìn nhận của các hãng hàng không đối với không phận nước này.

Nhằm tối ưu hóa nguồn thu, Syria đã ủy quyền thu phí quá cảnh cho các công ty đại lý dịch vụ mặt đất trong nước và các đối tác quốc tế như tổ chức cố vấn OPSGroup và công ty lập kế hoạch bay tư nhân International Flight Planning Solutions của Liban.

Syria cũng thực hiện chính sách giảm 50% phí cho các chuyến bay nội địa và máy bay đăng ký tại Syria, đồng thời miễn phí hoàn toàn cho chuyên cơ của nguyên thủ quốc gia, các phái đoàn chính thức hoặc các hoạt động cứu hộ cứu nạn./.

(TTXVN/Vietnam+)