Xung đột Trung Đông: Ngoại giao bế tắc, tấn công gia tăng gây thương vong lớn, làm thị trường chao đảo

Khói bốc lên sau các vụ nổ tại Tehran, Iran ngày 3/3/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay tối 3/3 cho biết quân đội Israel đã phát động một làn sóng không kích mới “quy mô lớn” nhằm vào Tehran.

Các vụ nổ vang lên khắp thủ đô Tehran của Iran suốt đêm và kéo dài sang ngày 3/3 với tiếng máy bay hoạt động trên không.

Truyền hình nhà nước Iran cho biết các đòn đánh gây ra hai vụ nổ tại một cơ sở phát sóng ở Tehran, nhưng không ghi nhận thương vong.

Truyền thông Iran cũng xác nhận các cuộc không kích tại khu vực trung tâm Tehran và nhiều thành phố khác.

Theo hãng thông tấn Mehr của Iran, sân bay Mehrabad của Tehran, chủ yếu phục vụ các chuyến bay nội địa, đã bị tấn công.

Trong khi đó, quân đội Israel cho biết họ đã đánh trúng các cơ sở công nghiệp trên khắp Iran dùng để sản xuất vũ khí, “đặc biệt là tên lửa đạn đạo”.

Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) cũng tuyên bố đã phá hủy trụ sở Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao, cùng hạ tầng chỉ huy–kiểm soát và văn phòng tổng thống, mô tả đây là “những đầu não trung tâm và quan trọng nhất của chế độ”.

Ngoại giao bế tắc khi thương vong và di dời gia tăng

Giới chức Israel cho biết ít nhất 12 người bị thương trong loạt tên lửa mới nhất của Iran vào ngày 3/3.

Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran nói hơn 780 người đã thiệt mạng trên toàn quốc kể từ khi xung đột nổ ra, con số mà khi đưa tin, hãng tin AFP của Pháp nói thêm rằng họ chưa thể kiểm chứng độc lập.

Mỹ xác nhận 6 quân nhân đã tử trận kể từ ngày 28/2 cùng 18 người khác bị thương nặng.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố đã “quá muộn” cho đàm phán với Tehran, viết trên Truth Social rằng “phòng không, không quân, hải quân và bộ máy lãnh đạo của Iran đã không còn”.

Nhà lãnh đạo Mỹ nói thêm: “Họ muốn nói chuyện. Tôi nói ‘Quá muộn!’”.

Phát biểu này được đưa ra chỉ hai ngày sau khi Tổng thống Trump cho biết vẫn để ngỏ khả năng đối thoại.

Ông nói với kênh NewsNation rằng phản ứng của Washington trước các vụ tấn công vào đại sứ quán và việc quân nhân Mỹ thiệt mạng sẽ được công bố “sớm”.

Về phía mình, Iran kêu gọi Liên hợp quốc hoàn thành “nghĩa vụ” và hành động để chấm dứt chiến tranh, trong khi quan chức an ninh quốc gia hàng đầu Ali Larijani tuyên bố Tehran sẽ “không đàm phán với Mỹ”.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres kêu gọi tìm “lối thoát” cho xung đột.

Chính phủ Iran thông báo cấm toàn bộ xuất khẩu lương thực và nông sản cho đến khi có thông báo mới.

Hãng thông tấn Tasnim dẫn tuyên bố chính thức của chính phủ Iran cho biết nước này “ưu tiên bảo đảm nguồn cung hàng hóa thiết yếu cho người dân”, khi Tehran kích hoạt các kế hoạch dự phòng để ứng phó với chiến dịch oanh kích kéo dài.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết Ankara đang tiến hành các nỗ lực ngoại giao “mạnh mẽ” nhằm giải quyết khủng hoảng.

Trong bài phát biểu trên truyền hình, ông Erdogan nói: “Các cuộc tấn công vào Iran, cũng như các đòn tên lửa và thiết bị bay không người lái ‘tự sát’ vào các quốc gia láng giềng ở vùng Vịnh, đã tiếp thêm bất ổn. Thông qua ngoại giao hướng tới hòa bình, chúng tôi đang nỗ lực mạnh mẽ để đưa vấn đề trở lại bàn đàm phán”

Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan đã liên tục điện đàm với các đối tác, trong đó có Bộ trưởng Nội vụ Anh Yvette Cooper và Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al Thani.

Pháp cho biết sẽ bắt đầu hỗ trợ sơ tán khoảng 400.000 công dân Pháp trên khắp vùng Vịnh.

Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), tổ chức giám sát hạt nhân của Liên hợp quốc, cho biết cơ sở hạt nhân then chốt Natanz của Iran đã chịu “thiệt hại gần đây”, một ngày sau khi Tehran xác nhận nhà máy làm giàu uranium ngầm đã bị tấn công.

“Không dự kiến có hệ quả phóng xạ,” IAEA viết trên X trong khi Tổng Giám đốc cơ quan này, ông Rafael Grossi nói với NBC News rằng cơ quan này chưa “thấy các yếu tố của một chương trình có hệ thống và cấu trúc nhằm chế tạo vũ khí hạt nhân” tại Iran, dù lưu ý nước này đã làm giàu uranium lên mức 60%, ngưỡng “chỉ các quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân mới đạt tới”.

Ngôi nhà bị hư hại sau một vụ tấn công tại Moshav Kfar Yuval, Israel, ngày 3/3/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Thị trường chao đảo khi Eo biển Hormuz gần như tê liệt

Thị trường tài chính toàn cầu lao dốc mạnh trước đà leo thang.

Tại Mỹ, các chỉ số chứng khoán lớn giảm sâu; tại châu Âu và châu Á, thị trường đồng loạt sụt giảm mạnh.

Giá dầu tăng vọt ngày thứ ba liên tiếp do lo ngại gián đoạn nguồn cung. Dầu Brent tăng gần 8% lên khoảng 83,79 USD/thùng, có lúc vượt 85 USD; dầu WTI của Mỹ tăng hơn 8% lên trên 77 USD.

Eo biển Hormuz - nơi trung chuyển khoảng một phần năm lượng dầu giao dịch toàn cầu - gần như bị đóng sau khi Chuẩn tướng Vệ binh Cách mạng Iran Ebrahim Jabbari tuyên bố trên truyền hình nhà nước rằng bất kỳ tàu nào tìm cách đi qua sẽ bị “đốt cháy”.

Dữ liệu hàng hải cho thấy hơn 150 tàu chở dầu đã thả neo ngoài khơi vùng Vịnh thay vì mạo hiểm quá cảnh; các hãng bảo hiểm hàng hải lớn nhất thế giới đã rút bảo hiểm rủi ro chiến tranh đối với tuyến đường này.

Giá vàng và bạc giảm mạnh khi dòng tiền chuyển sang năng lượng và đồng USD, vốn tăng lên mức cao của nhiều tuần. Vàng giảm hơn 4,5%, bạc lao dốc trên 9%. Giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu tăng thêm 24% trong ngày thứ Ba, sau khi đã tăng gần 40% vào ngày trước đó do Qatar dừng sản xuất LNG.

Anh điều tàu chiến, trực thăng tới Síp

Anh cho biết sẽ điều tàu khu trục HMS Dragon cùng các trực thăng có khả năng chống thiết bị bay không người lái tới Síp để thực hiện “nhiệm vụ phòng thủ”, sau khi một căn cứ quân sự của Anh trên đảo bị tấn công bằng thiết bị bay không người lái, Thủ tướng Keir Starmer thông báo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đề nghị cử “những đội đánh chặn thiết bị bay không người lái tinh nhuệ nhất” của Kiev tới các quốc gia vùng Vịnh để đổi lấy tên lửa phòng không PAC-3 do Mỹ sản xuất mà Ukraine cần cho cuộc xung đột với Liên bang Nga.

“Nếu họ chuyển cho chúng tôi (tên lửa phòng không PAC-3), chúng tôi sẽ chuyển cho họ lực lượng đánh chặn. Đây là trao đổi tương đương”, TỔng thống Zelensky nói, sau cuộc điện đàm với Tổng thống Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) Sheikh Mohamed bin Zayed Al Nahyan.

Tổng Thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte nhấn mạnh liên minh “không trực tiếp tham chiến” nhưng sẽ “bảo vệ từng tấc lãnh thổ NATO” nếu cần.

Thành Nam/Báo Tin tức và Dân tộc