Vợ thấy giọt lệ trên khóe mắt chồng chết não trước phút hiến tạng

Các bác sĩ tri ân nghĩa cử cao đẹp của người hiến.

Đêm 19/3, điện thoại của người mẹ rung lên, tin dữ từ Bệnh viện E vang lên như sét đánh ngang tai: Con trai bà - một chàng trai còn trẻ tràn đầy sức sống - vừa gặp tai nạn giao thông nghiêm trọng, đang nằm trên giường cấp cứu, hôn mê sâu.

Nhưng chính từ khoảnh khắc tuyệt vọng ấy, quyết định đầy nhân văn nảy sinh - một lựa chọn biến mất mát thành cơ hội sống cho nhiều người khác.

Quyết định trong nước mắt

23h30 ngày 19/3, một thanh niên 31 tuổi được chuyển đến Bệnh viện E (Hà Nội) với chẩn đoán chấn thương sọ não nặng: máu tụ dưới màng cứng, xuất huyết dưới nhện, phù não lan tỏa. Khi nhập viện, anh rơi vào hôn mê sâu, điểm Glasgow chỉ còn 3 - mức thấp nhất, đồng tử hai bên giãn tối đa, mất hoàn toàn phản xạ ánh sáng.

Ngay lập tức, báo động đỏ toàn viện được kích hoạt. Các bác sĩ khoa Cấp cứu khẩn trương hồi sức, đặt nội khí quản, kiểm soát tuần hoàn và chuyển bệnh nhân đến khoa Hồi sức tích cực. Tại đây, toàn bộ nhân lực, thiết bị được huy động tối đa với hy vọng giành lại sự sống mong manh.

Tuy nhiên, tổn thương não quá nặng khiến mọi nỗ lực dần rơi vào bế tắc. Sau nhiều lần hội chẩn chuyên sâu, Hội đồng đánh giá chết não của bệnh viện xác định bệnh nhân đã chết não vào 13h15 ngày 20/3.

Sau đó, tổ tư vấn hiến mô, tạng của bệnh viện đã gặp gỡ, giải thích cặn kẽ với gia đình về ý nghĩa của việc hiến tạng. Đó là một lựa chọn không dễ dàng - đặc biệt khi nỗi đau mất mát vẫn còn quá lớn.

Người mẹ không giấu được nghẹn ngào khi nhớ lại khoảnh khắc nhận tin con trai gặp nạn. "Mọi thứ diễn ra quá nhanh, chân tay tôi như rụng rời. Khi bác sĩ nói con có thể chết não, tim tôi như thắt lại", bà nói.

Kíp gây mê hồi sức của Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đảm bảo cho ca lấy ghép đa tạng từ người hiến chết não.

Nhưng giữa nỗi đau, một suy nghĩ khác dần hình thành: nếu con không thể sống tiếp, liệu có thể giúp người khác được sống?

Sau nhiều đắn đo, gia đình đã đưa ra quyết định hiến tặng các mô và bộ phận cơ thể của anh. "Bác sĩ nói con có thể cứu được 6-7 người khác. Gia đình nén nỗi đau đớn để mang lại sự sống cho nhiều người", người mẹ nghẹn ngào, chia sẻ.

Trước khi đưa ra quyết định cuối cùng, người thân đã vào gặp anh lần cuối, như một cách "xin phép". "Lúc tôi thì thầm với chồng rằng cơ thể anh có thể cứu sống nhiều người, tôi tự hỏi: anh có đồng ý không? Dù lúc đó anh đã chết não, nhưng trong khoảnh khắc ấy, tôi như thấy khóe mắt anh rơi một giọt nước mắt như thầm đồng ý với quyết định của gia đình", người vợ rưng rưng chia sẻ.

Chỉ tiếc rằng con còn quá nhỏ để hiểu chuyện gì đang diễn ra. Anh là trụ cột gia đình, và sự ra đi của anh khiến cuộc sống của mẹ con chị càng thêm khó khăn.

Cuộc chạy đua từng phút để cứu người

Sáng 21/3, các chuyên gia từ nhiều bệnh viện lớn tại Hà Nội hội chẩn, thống nhất kế hoạch lấy - ghép tạng. Đến 13h cùng ngày, các ê-kíp phẫu thuật đã có mặt đầy đủ, sẵn sàng cho ca đại phẫu.

Trong phòng mổ, trước khi bắt đầu, các y bác sĩ dành một phút mặc niệm, nói lời tri ân và tiễn biệt người hiến trong không khí xúc động.

Lần lượt các tạng được lấy và vận chuyển về Bệnh viện TWQĐ 108.

Đúng 16h ngày 21/3, trái tim được lấy ra đầu tiên. Chỉ 28 phút sau, nó đã có mặt tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 để chuẩn bị ghép cho người nhận.

Tiếp đó, gan được lấy lúc 16h25 và nhanh chóng vận chuyển. Thận được lấy lúc 16h45. Ba chuyến xe cứu thương nối đuôi nhau lao đi trong cuộc chạy đua với thời gian.

Các tạng được phân bổ như sau:

Tim, một phần gan và một quả thận được ghép tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108
Một quả thận ghép tại Bệnh viện E
Phần gan còn lại ghép cho bệnh nhi tại Bệnh viện Vinmec
Hai phổi chuyển đến Bệnh viện Phổi Trung ương
Hai giác mạc chuyển về Ngân hàng mô Bệnh viện Quân y 103

Đáng chú ý, từ một lá gan, các bác sĩ đã tách ghép cho hai bệnh nhân khác nhau. Thượng tá, PGS.TS Vũ Văn Quang, Phó chủ nhiệm khoa Phẫu thuật Gan - Mật - Tụy, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, chia sẻ đây là một trong những kỹ thuật phức tạp nhất trong ghép tạng. Điều này không chỉ tối ưu hóa nguồn tạng quý giá mà còn mở rộng cơ hội sống cho nhiều bệnh nhân hơn, đặc biệt trong bối cảnh nguồn tạng hiến còn khan hiếm.

Tại các bệnh viện tiếp nhận, ê-kíp ghép đã chuẩn bị sẵn sàng từ trước. Ngay khi tạng tới nơi, các ca phẫu thuật được tiến hành ngay lập tức.

Kết quả ban đầu cho thấy tín hiệu tích cực. Hai ca ghép thận hoạt động tốt, bệnh nhân có nước tiểu sớm, tình trạng ổn định. Ca ghép gan cứu sống một bệnh nhi và một phụ nữ 53 tuổi bị xơ gan mất bù. Ca ghép tim đang được theo dõi đặc biệt.

Trong bối cảnh nguồn tạng hiến tại Việt Nam vẫn còn khan hiếm, mỗi quyết định hiến tạng sau chết não đều rất quý giá. Không chỉ giúp hồi sinh sự sống, đó còn là cách để sự ra đi không trở nên vô nghĩa.

Phương Anh

Ảnh: BVCC.