Ukraine liên tục tập kích 'Amazon của Nga', mục tiêu không chỉ là kinh tế

Trong tháng 7, ít nhất 9 trung tâm logistics và kho hàng của tập đoàn Wildberries đã hứng các cuộc tập kích bằng máy bay không người lái (UAV) của Ukraine.

Các cơ sở tại Ryazan, Tambov, Moskva và St. Petersburg liên tiếp bị tấn công, gây ra nhiều vụ cháy lớn với thiệt hại được ước tính lên tới hàng tỷ USD.

Diễn biến này cho thấy Ukraine đang mở rộng chiến lược gây áp lực lên Nga, không chỉ tập trung vào các cơ sở năng lượng, nhà máy lọc dầu hay kho nhiên liệu như trước.

Wildberries được thành lập năm 2004 bởi bà Tatyana Kim và hiện là nền tảng thương mại điện tử lớn nhất Nga, thường được ví như "Amazon của Nga".

Doanh nghiệp này xử lý khoảng một nửa tổng doanh số thương mại điện tử của Nga, sở hữu hơn 200 trung tâm logistics với tổng diện tích khoảng 5,2 triệu m2 và hoạt động tại nhiều quốc gia lân cận.

Theo tuyên bố từ phía Ukraine, các kho hàng của Wildberries bị lựa chọn làm mục tiêu vì phục vụ cả mục đích kinh tế lẫn quân sự.

Tổng thống Volodymyr Zelensky cho rằng các kho hàng này có liên quan đến việc cung cấp linh kiện máy bay không người lái, thiết bị dẫn đường và nhiều thành phần kỹ thuật khác cho quân đội Nga.

Trên nền tảng Wildberries hiện có nhiều mặt hàng có thể phục vụ mục đích quân sự như áo giáp chống đạn, mũ bảo hiểm, bộ đàm cùng nhiều thiết bị lưỡng dụng.

Một số chuyên gia nhận định quân đội Nga chủ yếu mua sắm vũ khí và đạn dược qua hệ thống quân sự, trong khi nhiều đơn vị hoặc binh sĩ tự trang bị đồng phục, máy phát điện, UAV, thiết bị liên lạc và các vật tư khác thông qua các sàn thương mại điện tử.

Chuyên gia Peter Dickinson thuộc Hội đồng Thái Bình Dương cho biết Wildberries từng có chuyên mục "Mọi thứ cho Chiến dịch Quân sự Đặc biệt", cung cấp gần 250.000 sản phẩm phục vụ quân sự hoặc có thể sử dụng trong chiến tranh.

Phía Nga bác bỏ hoàn toàn các cáo buộc này. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov khẳng định Wildberries không phục vụ quân đội và cho rằng Ukraine đang cố tình tấn công mục tiêu dân sự.

Ngoài yếu tố quân sự, nhiều chuyên gia nhận định mục tiêu lớn hơn của Kiev là gây tổn thất kinh tế cho Nga.

Thương mại điện tử hiện chiếm khoảng 26% doanh số bán lẻ của Nga và riêng Wildberries xử lý gần một nửa lượng giao dịch.

Cùng với nền tảng Ozon, hai doanh nghiệp này tạo ra hoạt động kinh tế tương đương khoảng 8,5% GDP Nga. Khoảng 4 triệu việc làm phụ thuộc trực tiếp hoặc gián tiếp vào hai nền tảng này.

Theo chuyên gia Sergei Semko của Data Insight, các vụ cháy tại kho hàng Wildberries ở Moskva và Tambov đã làm hư hại lượng hàng hóa trị giá khoảng 2,9 tỷ USD. Một số đánh giá cũng cho rằng khoảng 10% năng lực kho vận của Wildberries đã bị phá hủy chỉ trong tháng 7.

Nhiều doanh nghiệp Nga cho biết đã chịu thiệt hại nặng. Nhà thiết kế Viktoria Terekhova mất khoảng 12.000 sản phẩm, tương đương 45% lượng hàng tồn kho của công ty.

Đồng sáng lập thương hiệu thời trang Airbase, ông Oleg Kondratyev, cũng cho biết lượng hàng trị giá khoảng 5 triệu ruble của doanh nghiệp đã bị thiêu rụi và công ty đang gặp khó khăn trong việc trả nợ ngân hàng.

Một số chuyên gia còn cho rằng Wildberries bị nhắm tới vì có mối liên hệ tài chính với các ngân hàng lớn của Nga. Theo đó, nếu doanh nghiệp phải bồi thường quy mô lớn hoặc gặp khó khăn tài chính, hệ thống ngân hàng cũng có thể chịu tác động đáng kể.

Theo nhà kinh tế Konstantin Sonin, Ukraine muốn khiến doanh nghiệp và người dân Nga cảm nhận rõ hơn chi phí của chiến tranh, từ đó tạo thêm sức ép đối với Moskva.

Tuy nhiên, nhà nghiên cứu Natalya Kovaleva thuộc Chatham House cho rằng vẫn còn quá sớm để kết luận chiến lược này sẽ mang lại hiệu quả.

Bà nhận định doanh nghiệp Nga trong nhiều năm qua đã liên tục thích nghi với các lệnh trừng phạt, gián đoạn chuỗi cung ứng và nhiều cú sốc kinh tế khác.

Trong khi đó, Tổng thống Vladimir Putin ngày 22/7 khẳng định nền kinh tế Nga và các ngành chủ chốt vẫn duy trì ổn định bất chấp những nỗ lực gây sức ép từ bên ngoài.

Việt Hùng