Ukraine chạy đua tăng cường phòng không, Bộ trưởng kêu gọi 40 nước chuyển Patriot

Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov cho biết, ông đã gửi thư tới gần 40 quốc gia đối tác, đề nghị các nước chuyển giao ngay các tên lửa Patriot từ kho dự trữ hiện có cho Ukraine, đổi lại sẽ được bù đắp bằng các lô tên lửa đã ký hợp đồng dành cho Kiev trong tương lai.

Lời kêu gọi được đưa ra sau điều mà ông Fedorov mô tả là một trong những đợt tấn công lớn nhất của Nga nhằm vào Ukraine từ trước đến nay. Theo kênh Telegram của ông, trong đêm, lực lượng Nga đã phóng gần 500 máy bay không người lái tấn công cùng 77 tên lửa, bao gồm 25 tên lửa đạn đạo hoặc siêu vượt âm.

"Nhờ trình độ chuyên môn của các binh sĩ và sự hỗ trợ từ các đối tác, chúng tôi đã đánh chặn được hơn 90% tên lửa hành trình và 90% máy bay không người lái tấn công kiểu Shahed", ông Fedorov nói, đồng thời cho rằng Nga đang "gia tăng các cuộc tấn công vào các thành phố của Ukraine" sau khi "không đạt được các mục tiêu trên chiến trường".

"Tuy nhiên, việc đánh chặn tên lửa đạn đạo vẫn là thách thức then chốt do thiếu tên lửa cho các hệ thống Patriot", ông nhấn mạnh.

Nỗ lực tìm kiếm thêm tên lửa đánh chặn

Theo ông Fedorov, Bộ Quốc phòng Ukraine đã ký một hợp đồng kỷ lục vào tháng 4 để mua hàng trăm tên lửa PAC-2 dành cho hệ thống Patriot với sự hỗ trợ của Đức. Việc bàn giao dự kiến sẽ bắt đầu trong những năm tới.

Ông cho biết, Ukraine cũng đã thực hiện bước đầu tiên nhằm mua khoảng 100 tên lửa Patriot, trị giá khoảng 1 tỷ USD, bằng nguồn vốn vay của Liên minh châu Âu (EU).

"Năm nay, Ukraine cũng lần đầu tiên bắt đầu nhận tên lửa từ kho dự trữ của các đối tác châu Âu", ông Fedorov nói, đồng thời cho biết việc áp dụng Quy trình đánh giá sau tác chiến theo tiêu chuẩn NATO đã "giúp tăng hơn gấp đôi hiệu quả của các hệ thống Patriot trong việc đánh chặn tên lửa Iskander có khả năng cơ động".

Quy trình đánh giá sau tác chiến theo tiêu chuẩn NATO là quy trình phân tích sau tác chiến theo tiêu chuẩn NATO, trong đó Không quân và lực lượng quân sự Ukraine xem xét quỹ đạo của từng tên lửa và máy bay không người lái, điểm đánh chặn cùng các dữ liệu kỹ thuật khác để xác định nguyên nhân khiến một số mục tiêu không bị tiêu diệt.

Theo ông Fedorov, quy trình này đã thúc đẩy việc tái tổ chức hệ thống phòng không của Ukraine, bao gồm bố trí lực lượng và điều phối chỉ huy. Trong cùng thời gian, nguồn cung máy bay không người lái đánh chặn cũng tăng 2,6 lần, hỗ trợ mục tiêu đạt tỷ lệ đánh chặn ổn định 95% các mục tiêu trên không.

Dù vậy, ông khẳng định: "Điều đó vẫn chưa đủ. Ukraine đang rất cần thêm tên lửa cho các hệ thống Patriot", đồng thời cho rằng nguồn cung nhanh nhất là từ kho dự trữ của các quốc gia đối tác.

Chạy đua trước Hội nghị Thượng đỉnh NATO

Ông Fedorov kêu gọi các đối tác tăng cường đóng góp thông qua cơ chế PURL và JUMPSTART, nhấn mạnh đây là những phương thức nhanh chóng và đáng tin cậy nhất để cung cấp tên lửa Patriot.

"Điều đặc biệt quan trọng là quyết định phải được đưa ra trước Hội nghị Thượng đỉnh NATO", ông nói, đồng thời nhấn mạnh rằng "tốc độ phản ứng của các đối tác lúc này sẽ quyết định trực tiếp đến khả năng bảo vệ bầu trời Ukraine, cơ sở hạ tầng trọng yếu và tính mạng của người dân".

Trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh NATO tại Ankara vào ngày 7-8/7, nơi các đồng minh dự kiến thông qua quỹ hỗ trợ Ukraine trị giá 40 tỷ euro (43 tỷ USD), Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius cho rằng cuộc xung đột tại Ukraine đã bước vào "giai đoạn có thể mang tính quyết định", đồng thời xác nhận Đức sẽ đóng góp khoảng 12 tỷ euro (13,7 tỷ USD).

Trong tháng 5, Na Uy cam kết bổ sung 2,8 tỷ kroner (khoảng 302 triệu USD) cho Ukraine thông qua cơ chế PURL, nâng tổng mức đóng góp lên hơn 12,5 tỷ kroner (khoảng 1,35 tỷ USD).

Ukraine cho biết tổng cộng gần 5,5 tỷ USD đã được huy động thông qua PURL, với sự tham gia của 25 quốc gia thành viên NATO và 3 quốc gia đối tác.

Nhật Bản cũng tham gia trong tháng 5 khi đóng góp thêm 14,7 triệu USD cho PURL nhằm cung cấp các trang thiết bị phi sát thương. Khoản này nằm trong tổng số 1,5 tỷ USD được huy động trong năm nay từ 28 quốc gia tham gia.

Trong tháng 6, Hà Lan cam kết 500 triệu euro (khoảng 580 triệu USD), được chia cho chương trình máy bay không người lái và PURL, nâng tổng mức đóng góp cho PURL lên 1 tỷ euro (khoảng 1,2 tỷ USD).

Tính đến ngày 19/6, Italy xác nhận sẽ không tham gia đóng góp cho PURL, với lý do ưu tiên ngân sách trước cuộc bầu cử quốc gia.

Ngày 28/6, Thủ tướng Slovakia Robert Fico tuyên bố sẽ phản đối sáng kiến tài trợ của NATO và cử phái đoàn Slovakia tới hội nghị ở Ankara mà không trao thẩm quyền phê duyệt các khoản vay quân sự hoặc đóng góp tài chính bổ sung cho Ukraine.

Thế Hải (Theo Kyivindependent, Kyivpost)